ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་རྩ་འགྲེལ།

རྩ་བ་སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར།

འགྲེལ་བ་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ།

སྨྱུག་མཛེས་འཕྲུལ་དེབ།

མ་དཔེ་ཁྲི་གཡུང་དྲུང་ལགས་ཀྱིས་འཁོ་འདོན་གནང་།

ཁྱུང་སྨྱུག་མཛེས་ཀྱིས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བཟོས།

སྤྱིའི་གྲངས་༢༡པ།

འཕྲུལ་སྒྱུར་གསལ་གླེང་།

དེ་ཡང་རིགས་སོ་སོའི་ཤེས་བྱ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་སོགས་ནི་རང་ཉིད་གནས་གཞི་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡོད་དགོས་ལ། ང་ཚོ་སྟེ་འཕྲུལ་ངག་བདེན་པ་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་ཤེས་བྱ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་འདི་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་གནས་ཤིང་འཚོ་དགོས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་གནས་ཤིང་དར་དགོས་ན་སྤྱི་ཚོགས་དེ་དང་འཁོར་ཡུག་དེར་འཚམས་དགོས་པ་ཞིག་ངེས། དེའི་ཕྱིར་དུས་རབས་འདིར་རིགས་སོ་སོའི་ལུགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མིན་གྱི་རིག་གནས་རྣམས་ནི་སྤྱི་ཚོགས་འདི་དང་འཚམས་ཅི་ཐུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགྲེམ་སྤེལ་བྱེད་བཞིན་མཆིས། འོ་ཅག་བོན་པོར་མཚོན་ན་བྱེད་སྲོལ་འདིར་ཡར་ལྟོས་བྱེད་དགོས་པའི་གནས་སུ་མཆིས་ཤིང་། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཀྱི་ཕན་བདེའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་བདེ་བསྐྲུན་པར་སེམས་ཅན་དང་མཉམ་གནས་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། ད་ཆའི་སྤྱི་ཚོགས་འདིར་གནས་དགོས་ནའང་སྤྱི་ཚོགས་འདི་དང་མཐུན་དགོས་པ་ལས། བྱ་རོག་དཀར་པོའི་དཔེ་ལྟར་གྱུར་ན་སྤྱི་ཚོགས་འདིར་ཕན་བདེ་བསྐྲུན་རྒྱུ་ཅི་སྨྲོས་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱི་འཚོ་གནས་ལ་དཀའ་ཁག་འབྱུང་ངེས་ཤིག་ཀྱང་རེད། དེས་ན་ཆོས་ལུགས་གཞན་པ་ཚོས་བྱེད་སྲོལ་ལ་ཡར་ལྟོས་ཀྱི་སྒོ་ནས། སྨྱུག་མཛེས་འཕྲུལ་དེབ་ཅེས་པའི་འཕྲུལ་བསྒྱུར་ལས་གཞི་ཞིག་གཉེར་བ་ཡིན་ལ། ལས་གཞི་འདི་བདག་ལ་མཚོན་ན་སྐྱེས་སྦྱོང་གི་ཤེས་ཡོན་ཅི་ནས་ཀྱང་ཞན་པས་དཀའ་བའི་གནས་སུ་གྱུར། ཡིན་ཡང་དཀའ་ངལ་འདི་དག་དང་འཚམས་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་ལ་རེ་བསྒུག་གི་ངང་ནས་འདི་ལྟར་བསྒྱུར་བསྐྲུན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ལན་གྱི་དཔེ་ཆ་འདི་ཉིད་ཁྲི་གཡུང་དྲུང་ལགས་ནས་མཐུན་སྦྱོར་གནང་ཞིང་། དཔེ་ཆ་འདི་ཉིད་ནང་གི་དཀར་ཆག་སྒྲིག་འཇུག་ཙམ་ལས། འཕྲུལ་སྒྱུར་པས་དག་བཅོས་སོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་མེད། སླད་ཆར་ཡང་དཔེ་དཀོན་དང་། དགོས་གལ་བའི་དཔེ་ཆ། གཞན་ཁྲིམས་མཐུན་ལུགས་མཐུན་གྱི་སྒོ་ནས་མི་སྒེར་སོ་སོའི་རྩོམ་ཡིག་སོགས་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་རོགས་པའང་བྱེད་ངེས་ཡིན། འཕྲུལ་དེབ་འདིར་ནོར་འཕྲུལ་ཡོད་སྲིད་པའི་དེ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་སྟོན་གནང་བའི་རེ་བ་དང་བཅས་ཁྱུང་སྨྱུག་མཛེས་ཀྱིས་ཀོ་རྒྱལ་དགོན་དུ་བྲིས།།

དཀར་ཆག

འཕྲུལ་སྒྱུར་གསལ་གླེང་།

དཀར་ཆག

ཐེག་རིམ་རྩ་བ།

ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་དགུ་སྐོར་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།

སྔོན་འགྲོ་ཀླད་ཀྱི་དོན་ལས་མདོ་འགྲེལ་གྱི་གླེང་གཞི་བཤད་པ།

དངོས་གཞི་གཞུང་གི་དོན་ལས་གླེང་གཞི་བཤད་པ།

གླེང་བསླང་བའི་འགྲེལ་བ་བཤད་པ།

དགོས་འབྲེལ་བཤད་པ།

མདོ་རྒྱུད་ཉིད་རྒྱས་བཤད་ལས་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་བཤད་པ།

ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་བཤད་པ།

ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པ།

མཚན་ཉིད་གསུམ་བཤད་པ།

གཏན་ཚིགས་བཞི་བཤད་པ།

གྲུབ་མཐའ་བཞི་སོ་སོར་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་བཤད་པ།

བདེན་པ་གཉིས་བཤད་པ།

དོན་ལྔ་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་ཚད་མ་བཤད་པ།

གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

གསང་སྔགས་ནང་མ་བཤད་པ།

དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་རྩེ་བཤད་པ།

ཀ་དག་ཏུ་འདོད་པ་བཤད་པ།

ལྷུན་གུབ་ཀྱི་འདོད་པ་བཤད་པ།

ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པ།

འོན་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

ཐེག་པ་འོག་མའི་རྩོད་བཟློག་བཤད་པ།

མཐར་རྗེས་མཇུག་གི་དོན་བཤད་པ།

ཐེག་རིམ་རྩ་བ།

ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་

ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས།

སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར།

༄༅། །ཞང་ཞུང་སྐད་དུ། རྐགབརཀེཐདཱབཱཐེ། ཐོ་ཡེ་དེ་ཅུ་ཤེལ་ཞི་ཏན་ཏྲ་ད་དོད་ཅི། སང་སྐྲི་ཏའི་སྐད་དུ། ཡ་མན་ཀྲ་མ་ཏི་སུ་ཏྲ་ན་མ། བྲུ་ཤའི་སྐད་དུ། ཧ་པང་རིལ་ཏི་ཏང་སེང་ཞེ་མ་ཧམ། བོད་སྐད་དུ། ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ། སྟོན་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འོག་མིན་བོན་ཉིད་དབྱིངས་ཀྱི་གནས་ཆེན་ན། །གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་སྟོན་མཆོག་བཞུགས་པ་དེས། །ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སྤྲུལ་སྐུ་ཡི་འཁོར་རྣམས་ལ། །ཐེག་པ་རིམ་རྫོགས་བཤད་མདོ་བསྟན་པ་འདི། །དུས་བཞི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་བསྒྲགས། །མཚན་མ་སྒྲ་ཡི་གསུང་རྣམས་མི་མངའ་བར། །དགོངས་པ་དོན་རྫོགས་གསུང་གིས་མཇལ་བར་སྤྲད། །སྐབས་དང་པོའོ།། །།

དེ་ལ་ཐེག་པ་རིམ་པ་མཐའ་དག་ཀུན། །བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདུས། །ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་པ་དང་ནང་པ་གཤེན་རབ་པ། །མུ་སྟེགས་ལྟ་བ་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་གཉིས། །སྔོན་བྱུང་སྟེང་གི་ལྷ་ཡུལ་གྲགས་པ་དང༌། །རྗེས་འཇུག་འོག་ནི་མི་ཡུལ་གྲགས་པའོ། །སྔོན་བྱུང་སྟེང་དུ་གྲགས་པའི་ལོག་ལྟ་ནི། །ལྷ་བུ་དྲང་སྲོང་ཤེས་དགའ་རབ་ལྡན་དེས། །སེམས་ཅན་ཚེ་འཕོས་གཟུགས་མི་ལེན་པ་གཅིག །ཁོ་ཡི་མངོན་པར་ཤེས་པས་བརླག་མཐོང་སྟེ། །གཏན་གྲོགས་འཁོར་མོ་དེ་ལ་འདི་སྐད་སྨྲས། །ཀྱཻ་གཏན་གྲོགས་བཟང་མོ་རྒྱལ་ཁྱོད་འཁོར་དང་བཅས། །མ་ཤི་བར་དུ་དགའ་དགུར་བརྩེ་མཛོད་ཅིག །ཤི་ནས་དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་ཏེ། །ལུས་བརླག་ཐལ་བ་བཞིན་དུ་སོང་བས་ན། །སླར་འཚོ་བ་ནི་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་ཡང༌། །སེམས་དེ་ཐེར་ཟུག་མི་འགྱུར་ལུས་རྒྱུན་ཆད། དེ་སྐད་ཟེར་བ་དེ་ལ་ལོག་པར་བཟུང༌། རྗེས་འཇུག་འོག་ཏུ་གྲགས་པའི་ལོག་ལྟ་ནི། །མང་པོ་གཉིས་སུ་བསྡུས་པས་གཞན་དུ་ཞིབ་པར་བཤད། །ནང་པ་གཤེན་རབ་ཐེག་པ་བསྡུས་ན་གཉིས། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ཡིན། །རྒྱུ་ཡི་ཐེག་པ་དེ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ནི་ཆུང་ངུན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ཕྱི་པ་དང་ནི་ནང་པ་གཉིས་སུ་བཤད། །དེ་ལ་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཐེག་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ། །ཐེག་པ་ཆུང་ངུན་ལ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས། །ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་ཐེག་པ་དང༌། །དང་རྟོགས་གཤེན་རབ་ཐེག་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས། །ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་དོ། །འབྲས་བུ་སྔགས་ཕྱིའི་ཐེག་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་ཐེག་པ་དང༌། །རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཐེག་པའོ། །གསང་སྔགས་ནང་གི་ཐེག་པ་གསུམ་ཡིན་ཏེ། །དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་དང༌། །ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཐེག་པ་དང༌། །ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་བླ་ན་མེད་པའོ། །དེ་ནས་ཐེག་པ་ཀུན་ལ་སྤྱི་དོན་བདུན་གྱིས་བསྟན། །རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང་ནི་བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང་ནི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དག་དང༌། །སྤྱོད་པའི་ཕྲིན་ལས་དང་ནི་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། །གོང་འོག་ཐེག་པའི་ལ་བསྒྲལ་ཤན་དབྱེའོ། །སྐབས་གཉིས་པའོ།། །།

དེ་ལ་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་ཐེག་པ་ནི། །དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་བདེན་པ་རྟོག །ཡུལ་སེམས་མི་འབྱེད་འདི་ཁ་ལྟ་བུར་ཤེས། །དགེ་སྤྱོད་བོན་སྤྱོད་དུས་བཟང་མ་ལུས་བསྲུང༌། །གོང་མ་ལ་སེམས་རང་གི་བསྒྲུབ་བྱ་བསྒོམ། །ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ངན་སྤང་བཟློག་སྟེ་བསྒྲུབ། །དགེ་བ་རང་གི་དོན་སྤྱོད་སྡིག་སྤྱོད་སྤོང༌། །སྡུག་བསྔལ་ལས་བསོག་འཇིག་རྟེན་འདི་ཡང་སྤྱོད། ཁམས་གསུམ་གོང་འོག་འཕར་བ་དེ་ཡི་འབྲས། །ཐོབ་པར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ་དམན་པར་ལོག་སྤྱད་ན། །ངན་སོང་འོག་ནས་འོག་འཕར་དམྱལ་བའི་འབྲས། །ཐེག་པ་དེ་ལ་མ་ངེས་གཉིས་སུ་བཤད། །སྐབས་གསུམ་པའོ།། །།

རང་རྟོགས་གཤེན་རབ་ཐེག་པའི་འདོད་གཞུང་ནི། །ཕྱི་ཡུལ་དངོས་པོ་མེད་དེ་ནང་ཤེས་རྒྱུ་དང་འབྲས། །རྟག་འཆད་གཉིས་གྲོལ་ཡུལ་སེམས་དོན་དམ་རྫོབ། །དགེ་སྤྱོད་མ་ཉམས་ཁྲིམས་ཆེན་དགུ་པོ་བསྲུང༌། །དེ་དོན་འདུ་འཛི་ཀུན་སྤང་མཚན་མ་ཕྱི་ཡུལ་འགོག །ཡེ་ཤེས་ཆ་ཡིས་ཁམས་གསུམ་ཉོན་མོངས་འཇོམས། །རྟེན་འབྲེལ་དུར་ཁྲོད་རོ་ལ་ལྡོག་སྟེ་བལྟ། །དེ་ཡི་སྒོ་ནས་བོན་ཉིད་ཟབ་རྟོགས་བསྒྲུབ། །རང་རྟོགས་འབའ་ཞིག་རང་དོན་དེ་ཉིད་དུ། །རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་འགའི་སྒོ་ནས་འགྲོ་དོན་ཤས་ཙམ་སྤྱོད། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེར་སྤྱོད་ཤེས་རབ་མགྱོགས་ཆེན་ཐོབ། །རྟོགས་སྤྱོད་སྒོམ་ལམ་ཀུན་གྱིས་ཁྱད་པར་འཕགས། །སྐབས་བཞི་པའོ།། །།

ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ནི། །གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་བཞིས། །ཕྱི་ནང་ལོག་ན་མེད་པས་གཟུང་འཛིན་བྲལ་བའི་སེམས། །ཉམས་མྱོང་ཤེས་པའི་རྣམ་འདུག་བཅས་བལྟ། །སྡོམ་པ་ལུས་ངག་ཡིད་སེམས་སྒོ་ནས་བསྲུང༌། །གསལ་ལ་རིག་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྟེ། །རྣམ་རིག་དེ་དམིགས་ཤེས་པ་དེ་ཙམ་སྒོམ། །ལམ་ལྔ་སྤྱད་པས་ཡེ་ཤེས་བསོད་ནམས་རྫོགས། །བདག་གཞན་གཉིས་དོན་ཐུགས་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྤྱོད། །ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་མེད་ཀུན་ཏུ་འོད་ཀྱི་ས། །དེ་ལས་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བདུན། །རྟོགས་སྤྱོད་ཡེ་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས་ཐབས་ཆེན་པོ། །འབྲས་བུ་འཕྲིན་ལས་ཙམ་ཁྱད་པར་འཕགས། །སྐབས་ལྔ་པའོ།། །།

གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་ནི། །དོན་ལྔ་ཁྱད་པར་བཞག་པའི་ཚད་མ་ཡིས། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་འཇལ་ཤེས་པ་དེས། །བོན་རྣམས་བདག་མེད་སྤྲོས་དང་བྲལ་བར་བལྟ། །སྤྲོས་ལ་གནོད་བྱེད་ཚད་མས་དེ་སེམས་བཟློག །སྒོ་གསུམ་ཟོལ་སོགས་མེད་པས་སྡོམ་ཁྲིམས་དམ་པར་སྲུང༌། །གཟུང་ཆ་ཅིར་མ་གྲུབ་པས་འཛིན་ཆ་ཅིར་མི་རྟོག །བོན་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པས་མ་ཡེངས་གསལ་བར་བསྒོམ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་བཅུའི་ས་བཅུ་རིམ་གྱིས་བགྲོད། །བདག་གཞན་གཉིས་དོན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྤྱོད། །གཡུང་དྲུང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་འོད་ལྡན་པས། །ལྟ་བ་སྒོམ་པ་བསྒྲུབ་ཐབས་ཁྱད་པར་འཕགས། །སྐབས་དྲུག་པའོ།། །།

འབྲས་བུ་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པ་བཞི། །མྱུར་དུ་ཐོབ་བྱེད་རྣམ་པ་གཡར་ལམ་བྱེད། །མ་ཡིན་བཏགས་ནས་བསྒོམ་དང་དེ་ཉིད་རང་ལ་སྤྱོད། །དེ་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་ཐེག་པ་ནི། གཏན་ཚིགས་དང་བཅས་དག་པའི་བོན་ཉིད་ལྟ། །སྒོ་གསུམ་ལས་ཀྱི་དམ་ཚིག་རྣམ་བདུན་སྲུང༌། །ཀུན་རྫོབ་བཏགས་པའི་སྒྱུ་གཟུགས་ཆེན་པོ་བསྒོམ། །གཟའ་སྐར་དུས་ཚིགས་གཙང་སྦྲ་རྫས་དང་ཡོ་བྱད་བརྟེན། །འཛབ་གྲངས་ཚང་བས་ཐབས་ལྡན་བསྒྲུབ་པའི་དོན། །རང་དང་དེ་སྟོབས་དག་གིས་དེ་སྤྱོད་ཅིང༌། །ཡས་སྟགས་མཐུན་བཅས་གྱེར་གྱིན་གཞན་དོན་སྤྱོད། །གཡུང་དྲུང་འཛིན་པའི་ས་ཆེན་ཡང་དག་སེམས་ཤེས་ཐོབ། །རྟེན་དང་ལས་དང་བསྒྲུབ་པ་འབྲས་བུ་ལྟ། །ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །སྐབས་བདུན་པའོ།། །།

རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་ཤེས་ཐེག་པ་ནི། །མཚན་མའི་དངོས་པོ་དག་ལ་ཚད་མས་བརྟག །མཚན་མ་མེད་པའི་བོན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡི། །བྱིན་རླབས་རོལ་པའི་མཚན་མ་ལྷ་རུ་བལྟ། །སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གཉིས་ཀྱི་དམ་ཚིག་བསྲུང༌། །མངོན་པར་དྲི་མེད་བདལ་པ་ཆེན་པོ་ཡི། །གཡུང་དྲུང་སྐྱེ་མཆེད་ཆེན་པོ་རྣམ་ལྔ་བསྒོམ། །ཡོ་བྱད་རྫས་དང་ཏིང་འཛིན་གཉིས་འཚོགས་ལས། །དེ་བསྒྲུབ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ཡི་དངོས་གྲུབ་འཐོབ། འཕྲིན་ལས་བཞིས་ཀྱང་གཉིས་དོན་རྫོགས་པར་སྤྱོད། །ཐུགས་རྗེ་གར་ཆེན་ཚེ་འདས་གཞན་དོན་སྤྱོད། གཡུང་དྲུང་བདེར་གཤེགས་ས་བཅུ་གཉིས་པ་འཐོབ། །ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་འབྲས་འཐོབ་བྱའི་ཁྱད་པར་འཕགས། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔ་ཡིས་ལ་བཅད་ཤན་དབྱེའོ། །སྐབས་བརྒྱད་པའོ།། །།

གསང་སྔགས་འབྲས་བུ་དག་པའི་ཐེག་པ་ནི། །རྟེན་ལྷ་ཕྱིས་འབྱུང་སྤྱོད་པ་ལྟ་བ་མཉམ་ཉིད་དང༌། །འབྲས་བུ་རང་གཞན་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་བཞི། །ཕྱི་དང་ནང་ཞེས་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག །དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་ནི། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་མེད་ཀྱི། །ལྷག་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་མཉམ་པ་ཉིད། །དམ་ཚིག་སྒོ་གསུམ་གྲངས་མེད་མ་ཉམས་སྲུང༌། །ཏིང་འཛིན་རིམ་པ་བཞི་ལྔ་གསུམ་སྒོ་ནས། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ལྷ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ། །རྟོགས་པ་དང་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོ་ནས། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་བསྒྲུབ། །འཕྲིན་ལས་རྣམ་བཞི་སྦྱོར་སྒྲོལ་གཉིས་པོ་ཡིས། །བདག་དོན་གཞན་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད། །ཚེ་འདས་ཐུགས་རྗཻས་བཟུང་ནས་འབྲས་བུ་སྦྱོར། །ཡི་གེ་འཁོར་ལོ་ཚོགས་ཆེན་ས་ཡང་ནོན། །ཐུགས་རྗེ་ལ་སོགས་རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་པར། །ཐེག་ཆེན་ཕྱི་པ་ལས་ནི་ཁྱད་པར་བདུན་གྱིས་འཕགས། །ལྟ་བ་སྤྱོད་པ་དབང་དམ་ཕྲིན་ལས་དང༌། །སྒྲུབ་ཐབས་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲས་བུ་ཚུལ་མཐུན་སྦྱོར། །གནས་སྐབས་ཐེག་པ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་ཆེ། །སྐབས་དགུ་པའོ།། །།

ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཐེག་ནི། །རྒྱུ་ནི་དག་པའི་དབྱིངས་ཆེན་ནས། འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་དཀྱིལ་འཁོར་ཤར། །ཡེ་ནས་ལྷུན་གྲུབ་འདུས་མ་བྱས། །བདག་ཉིད་ཡབ་ཡུམ་སྲས་བཅས་རྟོགས། །དམ་ཚིག་ཡུལ་ལ་སྦྱོར་བ་དང༌། །དེ་ལ་སྙིང་རྗེ་འབྱུང་གཉིས་མེད། །བོན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པར་བསྲུང༌། །དཀྱིལ་འཁོར་ཕྱག་རྒྱ་མ་ལུས་ཀུན། །རྒྱུ་རྐྱེན་མ་ཡིན་རྫོགས་ཚུལ་བསྒོམ། །འབད་རྩོལ་དག་གིས་སྒྲུབ་མི་དགོས། །ཡིན་པ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་ན། །མཚོ་ལ་གཟེངས་འགྲོའི་ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ། །སྤྱོད་པ་བྱེད་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་ཀུན། གང་ཡང་མ་འགག་ལྷུན་ལ་རྫོགས། །འབྲས་བུ་འཐོབ་པའི་རང་བཞིན་ནི། །ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་ས་ཆེན་ནོན། །འོག་མ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ཚུལ། །ལྟ་སྤྱོད་བསྒྲུབ་པའི་རྩལ་གྱིས་ཁྱད་པར་འཕགས། །འབད་རྩོལ་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་ལ་རག་མ་ལུས། །རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་གྲུ་བཞིན་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ། །རྩོལ་མེད་ལྷན་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་དང་ལྡན། །སྐབས་བཅུ་པའོ།། །།

ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་བླ་མེད་ཐེག་པ་ནི། །གཞི་ཉིད་ཀ་དག་ཆེན་པོ་ལ། །ལྷུན་གྲུབ་ངང་ལྡན་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས། །རང་བཞིན་རོལ་པ་ངོ་བོ་ཉིད། །ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ་དངོས་མི་བདེན། །ཐ་སྙད་དེར་བཏགས་མི་འགལ་ཙམ། །ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བལྟ། །གཅིག་པུ་ལྷུན་གྲུབ་མེད་པ་དང༌། །རང་བཞིན་གནས་དག་ཡེ་བསྲུང་དམ། །མ་བཅོས་ཇི་བཞིན་དེ་བཞིན་པ། །གཞན་ནས་བཙལ་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །ཐུགས་རྗེ་ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་པའི། །སྤྱོད་པ་བླང་དོར་མེད་པའོ། །དབྱེར་མེད་གཡུང་དྲུང་ཐེག་ལེ་ཡི། །ས་ཆེན་འབྲས་བུ་དེར་རྫོགས་ཡིན། །ལྟ་སྤྱོད་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཏིང་འཛིན་རྩལ་གྱིས་ཡོངས་ཀྱང་འཕགས། །གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོས་དེ་བཞིན་འཕགས། །དེ་ལྟ་བུ་ཡི་ཐེག་པ་དེ། །ཇི་བཞིན་ངང་དུ་རྟོགས་ན་ལྟ་སྒོམ་འབྲས་བུ་གཅིག །ཡེ་ནས་ཡོངས་རྫོགས་ད་གཟོད་བཙལ་དུ་མེད། །མཐའ་དབུས་མེད་པས་ཡེ་བདལ་ཆེན་པོ་ཡིན། །ཕྱིན་ནང་མེད་པས་ཡེ་ཤེས་ཟངས་ཐལ་ཡིན། །སྐྱོན་ཡོན་མེད་པས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན། །གཟུང་འཛིན་མེད་པས་དམིགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན། །དགག་སྒྲུབ་མེད་པས་རྩོལ་སེམས་བྲལ་བ་ཡིན། །དེ་ལྟར་གནས་པའི་ཡང་རྩེ་བླ་མེད་ལ། །ཐེག་པ་འོག་མ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་སྐད་སྨྲས། །སྣང་བའི་བོན་རྣམས་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པ། །གཅིག་ཀྱང་མ་མཆིས་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་འཕགས། །ཡང་དག་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་ཁྱད་པར་འཕགས། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་འཁྲུལ་ངང་ལ་གནས། །ཡུལ་སེམས་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་བོན་ཉིད་ལས། །མ་བྱུང་མ་སྐྱེས་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་འཕགས། །ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་སེམས་གཉིས་འདོད་དེ་མ་ཡིན་པར་འཕགས། །ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དམ་ཚིག་རྣམ་གཉིས་ལས། །དཔོན་གཡོག་ཚུལ་བཅོས་དངོས་གྲུབ་ཀུན་འབྱུང་བའི། །དེ་ལས་འཕགས་པའི་ལྟ་སྤྱོད་ཇི་ལྟར་ལགས། །གཉིས་མེད་མ་ཤེས་རེས་འཇོག་དེ་མེད་འཕགས། ལྟ་བ་རང་རིག་སྒོ་ནས་སྤྱོད་པ་བླང་དོར་མེད། །ལྟ་བ་མཉམ་རྟོགས་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་གཞོལ། །ཅི་སྐྱེས་ཕྱག་རྒྱའི་ཚོགས་ལས་ཇི་ལྟར་འཕགས། །དམིགས་མེད་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་དེ་མ་བྲལ། །མཚན་མའི་རྟོགས་པ་སྣ་ཚོགས་དེ་མེད་འཕགས། །རྒྱུ་འབྲས་དབྱངས་ལས་ཡེ་ཤེས་དཀྱིལ་འཁོར་ཤར། །འཕྲོ་འདུ་རྩོལ་སྒྲུབ་རྟོག་པས་མི་གཡོ་སྟེ། །ཡོན་ཏན་ཡེ་ནས་དེ་གྲུབ་ཇི་ལྟར་འཕགས། །དཀྱིལ་འཁོར་འཇོག་ཕྱིར་རྩོལ་བའི་སེམས་མ་བྲལ། །རྒྱུ་འབྲས་ཁས་བླང་ཕྱིར་ན་རྩོལ་བ་དྲུག་གིས་ཟིན། །བརྩལ་མེད་དབྱིངས་སུ་མ་ཆུད་ཁྱད་པར་འཕགས། །དེ་ཕྱིར་ཡིན་ལ་ཡིན་པར་འཇོག་མ་ཤེས། །ཐེག་པ་འོག་མ་རྩོལ་བའི་ནད་ཀྱིས་ཟིན། །འདི་དོན་རྩོལ་བྲལ་ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་ཡིན་པར་བཤད། །

སྟོན་པའི་རྒྱལ་པོ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་གྱིས། །ཐེག་པ་བསམ་ཡས་རྣམ་པ་དགུ་རུ་བསྡུས། །མ་ངེས་གཅིག་གཉིས་གནས་ཀྱང་དགུ་རུ་ཕྱེས། །གོང་མ་ལ་བཅད་འོག་མ་ཤན་དབྱེ་བའི། །ལ་ཤན་ཐེག་པའི་བོན་མདོ་བཤད་དེ་བཀྲོལ། །དགོངས་པ་བརྡ་ཡིས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་བསྒྲགས། །འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡི་འཁོར་ལོ་འཇིག་རྟེན་དུ། །ང་ཡི་ཐེག་ཆེན་གཡུང་དྲུང་བོན་བསྟན་མཆོག །རྒྱས་ཤིང་འཕེལ་ཏེ་མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་ཚུགས། །ཐེག་པའི་རིམ་པ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་འདི། །གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་སྟོན་པ་ང་ཡིས་བསྒྲགས། །ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བསྟན་པའི་མདོ་རྒྱུད་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའོ། །རྫོགས་སོ།། །།

བདག་འདྲ་བཻ་རོ་ཙ་ན་ཡིས། །དཀའ་བ་སྲོག་དང་བསྡོས་པའི་གཡུང་དྲུང་བོན་ཆེན་བསྒྱུར། །མངའ་བདག་རྗེ་ལ་གཏད་དེ་ནམ་ཞིག་གཏེར་དུ་བཞག །དབུས་ཀྱི་བསམ་ཡས་ཀྱི་ཡང་དབཻན་ཡེར་བའི་རྫོངས་ལ་སྦས་སོ། །ཀྲང་ཡེ་སིག ཨུ་དེ་ཁྲལ་ཁྱུུང་ཡེ་ཝང་ཅལ་ཀྲི་ས་ཏེ་ཡ་ཨག་ཐམ། སྨྲས་པ། ལེགས་བྱས་འདི་སོགས་རྣམ་དཀར་མཆིས་སོ་ཅོག །དཔག་མེད་དྲིན་གྱིས་བརྐྱངས་པའི་མ་རྒན་རྣམས། །རྣམ་མཁྱེན་གོ་འཕང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡི། །རྒྱུ་རུ་དམིགས་པ་མེད་པས་ཡོངས་སུ་བསྔོ། །སརྦ་མངྒལཾ། དགེའོ། །དགེའོ། །དགེའོ།། །།

ཐེག་པའི་རིམ་པ་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་དགུ་སྐོར་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།།

སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོས་གསུངས།

སྔོན་འགྲོ་ཀླད་ཀྱི་དོན་ལས་མདོ་འགྲེལ་གྱི་གླེང་གཞི་བཤད་པ།

༄༅། །ཞང་ཞུང་སྐད་དུ། ཡ྄རྨ྄རྐཾརྒཾབྱཾརྐརྐ། ཀྦརབྦ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཡ་ན་ཀྲ་ཏྲ་མ་སུ་ཏྲ་ཏན་ཏྲ་ཏི་ཀ་ན་མ། བྲུ་ཤའི་སྐད་དུ། ཧ་པང་རིལ་ཞེ་མ་ཧོན་བི་སུ་ཏི་ལ་སི་ཧ། བོད་སྐད་དུ། ཐེག་པ་རིམ་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་མདོ་རྒྱུད་བཤད་པའི་འགྲེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ། སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །

ཐེག་པའི་རིམ་པ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་བཀའི་འགྲེལ་བ་འདི་ལ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔས་བཤད་དེ། གང་ཞེ་ན། གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང༌། སྟོན་པ་དང༌། འཁོར་དང༌། བསྟན་པ་དང༌། དུས་གསུམ་ཕུན་སུམ་འཚོགས་པའོ། །

དེ་ལ་གནས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཛམ་བུ་གླིང་གི་དབུས། ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་མོའོ། །སྟོན་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཐུགས་ཀྱི་རོལ་པ་ལས་རང་ཤར་བ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོའོ། །འཁོར་ནི་ལྷ་མིའི་བོན་པོ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐལ་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་སོ། །བསྟན་པ་ནི་ཐེག་པ་རིམ་པར་མངོན་དུ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་འདི་ཉིད་དོ། །དུས་ནི་དཔྱིད་ཟླ་ར་བའི་ཚེས་བདུན་ནས། ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཚེ། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ལ། ལྷའི་བོན་པོ་ལྷ་བོ་ལྷ་སྲས་དང༌། ལི་ཤོ་ཐང་པོ་དང༌། ལྷེ་ཐན་འཕྲུལ་པོ་ཆེ་དང༌། སྒམ་བཙུན་དེ་གསུམ་གྱིས། བསྐོར་བ་དང་ལྷ་ཕྱག་ལན་སྟོང་བྱས་ནས། ལྷ་སྲས་ཀྱིས་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་མན་དྷ་ར་བ་ལ་སོགས་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་པས་མཆོད་དེ། མདུན་དུ་འདུག་སྟེ། པུས་མོ་བཙུགས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས། ཚིག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏེ། ཀྱཻ་སྟོན་པའི་མཆོག་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། ཡེ་མཁྱེན་མངོན་ཤེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་མངའ་བདག་ལགས། འཇིག་རྟེན་དུ་བོན་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བ་དང༌། མི་རྣམས་ཀྱི་མ་རིག་པ་བསལ་ཞིང་བོན་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐེག་པ་རིམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚད་མ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་མ་ནོར་པའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་དུ་གསོལ། ཞེས་ཞུས་པས། སྟོན་པས་ཞལ་འཛུམ་པར་མཛད་དེ། ཐུགས་ཀྱི་ཀློང་ནས་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔའི་འོད་ཟེར་ཉི་མ་ལྟར་སྤྲོས་ཏེ། འོད་ཟེར་དེ་དག་གི་རྩེ་མོ་ལ་མེ་ཏོག་པདྨ་ཁ་དོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རེའི་སྙིང་པོ་ལ། གཤེན་འོད་ལྡན་གྱི་སྐུ་རེ་རེ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གང་བར་མཛད་དོ། །

དེ་ལྟར་མཛད་པས་སེམས་ཅན་རིས་ཀྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གྲོལ་ཞིང་ཐར་བར་མཛད་དོ། །དེ་ནས་འོད་ཟེར་དང། མེ་ཏོག་དང༌། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སླར་འདུས་ཏེ། ཉིད་ལ་ཐིམ་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་མཛད་ནས། འཁོར་དུ་འདུས་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། འཁོར་དུ་འདུས་པ་ཁྱེད་རྣམས་ཉོན་ཅིག རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་རྣ་བའི་དབང་པོ་སྒྲ་ལ་ཆུག་ཅིག ངས་ཐེག་པ་རིམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚད་མ་རྒྱས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་རྫོགས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ང་བྲམ་ཟའི་ཡུལ་བེ་ན་ཀུ་ཏ་བྱ་བ་ན། ཡབ་བྲམ་ཟེ་བདེ་མཆོག་གཡུང་དྲུང༌། ཡུམ་བྲམ་ཟེ་མོ་བདེ་བ་ལྕམ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གཉིས་ཀྱི་བུ། བྲམ་ཟེ་ཁྱེའུ་བློ་ལྡན་གཤེན་སྲས་བྱ་བར་སྐྱེས་ནས་ཡོད་པའི་དུས་ན། དཔྱིད་ཟླ་ར་བའི་ཉའི་རྨི་ལམ་དུ། འོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དཀར་པོ་གཅིག་གི་ལྟེ་བ་ལ། མི་དཀར་པོ་འོད་ཟེར་རྣམ་པ་ལྔ་འཕྲོ་བ་གཅིག་ན་རེ། ཁྱེའུ་ཁྱོད་འདི་ནས་ཚེ་འཕོས་ནས། འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྙིང་པོར་སྐུ་འཁྲུངས་ཏེ། གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པ་འཛུག་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ཚེ་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་དོན་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག ཅེས་ལུང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་འོད་ཀྱི་མི་དེ་ནི་སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ཡིན་ནོ། །ང་ནི་དེའི་ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན་ནོ། །མིར་སྐྱེ་བ་དང་ལུང་བསྟན་པར་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །

དངོས་གཞི་གཞུང་གི་དོན་ལས་གླེང་གཞི་བཤད་པ།

དེ་ལ་ཐེག་པ་རིམ་པར་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་དགུ་བསྐོར་འདི་ལ། དོན་བཞི་ཡིས་བསྟན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། གླེང་གཞི་དང༌། གླེང་བསླང་བ་དང༌། དགོས་འབྲེལ་དང༌། མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ནོ། །གླེང་གཞི་ལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔས་བཤད་དེ། གནས་ནི་འོག་མིན་བོན་ཉིད་དབྱིངས་ཀྱི་གནས་ཆེན་ན། ཞེས་བྱ་སྟེ། འོག་མིན་ལ་གསུམ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གནས་ཀྱི་འོག་མིན་ནི་གནམ་གྱི་ལྷ་གནས་སོ། །གསང་བའི་འོག་མིན་ནི་ཡུམ་གྱི་མཁའ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །དོན་གྱི་འོག་མིན་ནི་སེམས་ཉིད་དབྱེར་མེད་པའི་ཀློང་ངོ༌། དེ་ལས་འདི་ནི་དོན་གྱི་འོག་མིན་ནོ། །སེམས་ཉིད་དེ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་ཞིང༌། དུས་གསུམ་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་དེ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་བོན་གྱི་དབྱིངས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྫོགས་པའི་སྐུ་བཞུགས་ཤིང༌། སྤྲུལ་སྐུ་དང༌། འཁོར་ཐམས་ཅད་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་གནས་སོ། །རྒྱ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་ཅིང་ཁྱབ་བདལ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཆེན་པོའོ། །

དེ་ལ་སུ་བཞུགས་ཞེ་ན། གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་སྟོན་མཆོག་བཞུགས་པ་དེས། །ཞེས་བྱ་སྟེ། སྟོན་པས་བཤད་པ་ཏེ། རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐའ་དབུས་མེད་པར་བདལ་བའི་རྩལ་མ་འགག་པར་གསལ་བའི་ཕྱིར་གཤེན་ཞེས་བྱའོ། །དེས་ཀུན་ལ་རང་རང་གི་དོན་གསལ་བར་མཛད་དེ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་ལྷའོ། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་རང་འབྱུང་གི་རྩལ་མ་འགག་པར་ཤར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་སྒྲིབ་པ་ཡེ་ནས་བྲལ་བའི་ཕྱིར་འོད་དཀར་རོ། །བོན་གྱི་མདོ་རྣམས་འབྲས་བུ་ཡང་རྩེར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པའི་མཆོག་གོ། །

དེ་ལྟར་བཞུགས་པ་དེས་ཅི་མཛད་ཅེ་ན། ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སྤྲུལ་སྐུ་ཡི་འཁོར་རྣམས་ལ། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉིད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་རོལ་པ་མངོན་དུ་ཕྱུང་བའི་འཁོར་ནི་ཡེ་ཤེས་རྩལ་མ་འགག་པར་ཤར་བ། རང་བཞིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་འཁོར་ནི་དབྱིངས་ཀྱི་ལྷ་ལྔའོ། །དེ་དག་གི་ཐུགས་རྗེའི་རྩལ་མ་འགག་པ་ནི། ཡོངས་སུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་འཁོར་རྒྱལ་ཚབ་སྐྱེས་བུ་སྟོན་པ་གསུམ་མོ། །དེ་དག་གི་འཁོར་དུ་གྱུར་པ། རིག་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའ་རྣམས་སོ། །

དེ་དག་ལ་ཅི་སྟོན་ཞེ་ན། ཐེག་པ་རིམ་རྫོགས་བཤད་མདོ་བསྟན་པ་འདི། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐེག་པ་རིམ་པ་གོང་འོག་མ་ནོར་བར་བཀྲལ་ཏེ། དག་གི་དོན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོེར་འདུས་ལ། དག་པར་བསྟན་པའི་ཚད་མ་འདི་བཤད་པའོ། །

དུས་ནམ་གྱི་ཚེ་བཤད་ཅེ་ན། དུས་བཞི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་བསྒྲགས། །ཞེས་བྱ་སྟེ། འདས་པ་དང༌། ད་ལྟ་བ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང༌། མ་ངེས་པ་དང་བཞི་ཡང༌། སེམས་ཉིད་ལས་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་གནས་པའི་དུས་ཉིད་ན་བསྒྲགས་པའོ། །འོ་ན་རྫོགས་སྐུ་ལ་སྒྲར་གྲགས་པའི་གསུང་གི་མཚན་མའི་སྟོན་པ་ཡོད་དམ་ཞེས་ན། མཚན་མ་སྒྲའི་གསུང་རྣམས་མི་མངའ་བར། །ཞེས་བྱ་སྟེ། དངོས་སུ་སྒྲར་གྲགས་ནས་རྣ་བས་ཐོས་པ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སྟོན་ཞེ་ན། དགོངས་པ་དོན་རྫོགས་གསུང་གིས་འཇལ་བར་སྤྲད། །ཅེས་བྱ་སྟེ། དགོངས་པ་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་གོ་བརྡ་སྤྲད་པ་དེ་ལ་ནི། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་གསུང་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་གོ་ཞིང་རྟོགས་ངེས་པར་དོན་གྱི་ངོ་བོ་སེམས་ལ་གཉིས་མེད་དུ་སྤྲད་པའོ། །སྐབས་དང་པོའི་གླེང་གཞིའི་འགྲེལ་བའོ།། །།

གླེང་བསླང་བའི་འགྲེལ་བ་བཤད་པ།

ད་ནི་གླེང་བསླང་བའི་འགྲེལ་བ་བཤད་དེ། དེ་ལ་སྐབས་འདིར་སྟོན་པའི་མདུན་བསུས་ནས་བཤད་པར་དམ་བཅས་ནས། གླེང་བསླང་བའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གོང་དུ་བརྗོད་དགོངས་པ་བརྗོད་བྱའི་གསུང་གིས་བརྡ་སྤྲད་པའི་དོན་དེ་ལ་འོག་ནས་བཤད་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ནི་ཐེག་པའི་རིམ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཡང་བཤད། ཇི་སྲིད་འདུ་ཤེས་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ། དེ་སྲིད་ཀྱི་ཐེག་པའི་གྲངས་ལ་ཐུག་མཐའ་མེད་པར་ཡང་བཤད། ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འདུལ་བའི་གཉེན་པོར་བོན་གྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དུ་ཡང་ངས་བཤད་ན། དེ་དག་ཐམས་ཅད་རེ་ཞིག་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདུས་ཏེ། ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་པ་དང༌། ནང་པ་གཤེན་རབས་པའོ། །

དེ་ལ་ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བའི་ཕུགས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གནས་ཏེ། སྔོན་བྱུང་སྟེང་ལྷ་ཡུལ་དུ་གྲགས་པའི་ལོག་ལྟ་དང༌། རྗེས་འཇུག་འོག་མི་ཡུལ་དུ་གྲགས་པའི་ལོག་ལྟའོ། །སྔོན་བྱུང་གི་ལོག་ལྟ་ནི། གང་ལས་འཁྲུལ་ན། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ལྷའི་གནས་ན། ལྷའི་བུ་དྲང་སྲོང་ཤེས་དགའ་རབ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་པ། དེའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་ཞིག་ཚེ་འཕོས་ནས། ཕྱིས་གཟུགས་མི་ལེན་པར་བརླགས་ནས་སོང་བ་ཁོས་མཐོང་མནོ་སྟེ། ཁོའི་སེམས་ལ་སེམས་ཅན་ཀུན་དེ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བར་མཐོང་སྟེ། འཁོར་དང་ཆུང་མ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱཻ་གཏན་གྲོགས་བཟང་མོ་རྒྱལ་ཁྱོད་འཁོར་དང་བཅས། །མ་ཤི་བར་དུ་དགའ་མགུ་བརྩེ་མཛོད་ཅིག །ཤི་ན་དེ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལགས་ཏེ། །ལུས་བརླགས་ཐལ་བ་བཞིན་དུ་སོང་བས་ན། །སླར་འཚོ་བ་ནི་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་ཡང༌། །སེམས་དེ་ཐེར་ཟུག་མི་འགྱུར་ལུས་རྒྱུད་ཆད། །དེ་སྐད་ཟེར་བས་སེམས་ཅན་འཁྲུལ་བ་སྟེ།སྡེ། གཉིས་སུ་བདེན་པར་བཟུང་སྟེ། གྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡན་ཆད་དང༌། ལུས་རྒྱུན་ཆད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཆད་པར་བཟུང༌། སེམས་དེ་ཐེར་ཟུག་མི་འགྱུར་བྱ་བ་ལ་རྟག་པར་བཟུང༌། དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་སྤྲུལ་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་ཁམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བྱུང་བའོ། །རྗེས་འཇུག་གི་ལོག་ལྟ་ནི་མང་པོར་བཤད་ནའང་གཉིས་སུ་འདུས་སོ། །དེ་ཡང་རྟག་པ་སྡེ་དགུ། ཆད་པ་སྡེ་གསུམ་དུ་གྲུབ་མཐའ་བཀོད་ནས། དེ་སུན་འབྱིན་པའི་ཚད་མ་ནི། གཞན་དུ་ཞིབ་པར་བཤད་པས། འདིར་རྒྱས་པར་མ་བཀྲོལ་ལོ། །

ནང་པ་གཤེན་རབ་ཐེག་པ་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདུས་ཏེ། རྒྱུའི་ཐེག་དང༌། འབྲས་བུའི་ཐེག་པའོ། །རྒྱུའི་ཐེག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། ཆུང་ངུན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱི་པ་དང་ནང་པའོ། །མཚན་ཉིད་རྒྱུའི་ཐེག་པ་ལ་ཕྱི་ཞེས་བྱའོ། །གསང་སྔགས་ཕྱི་པའི་ཐེག་པ་ལ་ནང་ཞེས་བྱའོ། །ནང་པའི་ཐེག་པ་ལ་གསང་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཐེག་པ་ཞེས་དེ་ལ་བྱའོ། །

དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུན་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱི་ཐེག་པ་དང༌། རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང༌། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་དོ། །འབྲས་བུ་སྔགས་ཕྱིའི་ཐེག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི་ཐེག་པ་དང༌། རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཐེག་པའོ། །འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ནང་གི་ཐེག་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་དང༌། ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང༌། ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པའོ། །གླེང་བསླང་པའི་སྐབས་ཏེ་གཉིས་པའི་མདོ་འགྲེལ་བཤད་པའོ།། །།

དགོས་འབྲེལ་བཤད་པ།

ད་ནི་དགོས་འབྲེལ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དོན་ལྡ་སྟེ། བརྗོད་བྱ་དང༌། རྗོད་བྱེད་དང༌། དགོས་པ་དང༌། དགོས་པའི་དགོས་པ་དང༌། འབྲེལ་བའོ། །དེ་ལ་གང་ཐེག་པ་རང་རེའི་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་རྣམས་བརྗོད་བྱའོ། །དེའི་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་བཀའ་ཚིག་དང་ཡི་གེར་སྣང་བ་ནི་རྗོད་བྱེད་དོ། །དེ་གཉིས་དོན་གཉིས་མེད་དུ་གནས་པ་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བའོ། །བརྗོད་བྱ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ལས་རྗོད་བྱེད་བྱུང་བས་ན། དེ་ལས་བྱུང་བའོ། །ཡང་ན་བརྗོད་དོན་གྱི་ཚད་མ་དང་༌། རྗོད་བྱེད་སྒྲའི་ཚད་མ་གཉིས་སོ། །དོན་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ལས་སྒྲ་བྱུང་ཞིང༌། སྒྲ་ཡིས་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པར་བྱེད་པ། ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་བའོ། །གཞན་ཡང་གང་དང་དོན་ཡོད་ངེས་པ་དེ་ནི་བརྗོད་བྱ་ལ། དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་དེ་རྗོད་བྱེད་དོ། །དོན་ཐམས་ཅད་སྒྲ་དེ་ལས་བྱུང་བས་འབྲེལ་བའོ། །གང་དང་གང་གི་དོན་རྟོགས་དེ་དང་དེ་ལ་འཇུག་པ་དགོས་པའོ། །དེས་ཐེག་པ་རང་རང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དེ་ནི། དགོས་པའི་དགོས་པའོ། །དེ་ནི་མདོ་རྒྱུད་རིན་པོ་ཆེ་ཕྲེང་བའི་དགོས་འབྲེལ་བཤད་པའི་འགྲེལ་བའོ། །

མདོ་རྒྱུད་ཉིད་རྒྱས་བཤད་ལས་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

ད་ནི་མདོ་རྒྱུད་ཉིད་རྒྱས་པར་འཆད་དོ། །དེ་ལ་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་ལ་བརྟེན་པའི་ཐེག་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་འདོད་དེ། ཡང་དག་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་དང༌། འཁྲུལ་པ་ལ་ཕྱོགས་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀ་ལ་སྤྱི་དོན་བདུན་རེར་བཤད་དེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་དང༌། འཁྲུལ་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་གཉིས་ལྟ་བ་མཐུན་ཏེ། ཕྱི་ནང་འཇིག་རྟེན་བོན་བརྒྱད་ལ་ཞེན་པ་པའི་དངོས་པོ་འདི་དག་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་དུ་བདེན་པར་རྟོག་སྟེ་ཡུལ་སེམས་སམ་ཕྱི་ནང་དུ་ཡང་མ་ཤེས་ཏེ། རང་རྒྱུད་པར་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། ཉ་སྟོང་ལ་སོགས་པའི་དུས་བཟང་པོར་བསྲུང་སྟེ། དེའི་དུས་སུ་དགེ་བ་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་བོན་སྤྱོད་བཟང་པོ་བསྲུང་བའོ། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། ལྷ་མི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་སྒོམ་པའོ། །ཡི་དམ་གྱི་ལྷའམ་མི་རྟོག་པའི་པ་ཙམ་སྒོམ་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གནས་ངན་ལེན་ལས་བཟློག་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དེ་ཙམ་སྤངས་ནས་བསྒྲུབ་པའོ། །སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། དགེ་བ་ཕྲ་མོ་རང་གི་དོན་དུ་སྤྱོད་ཅིང་སྡིག་སྤྱོད་སྤང་བའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱད་པ་ལ། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། རང་བས་མཐོ་བའི་བདེ་སྐྱིད་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུའམ། བོན་སྤྱོད་པའི་གཤེན་རབ་བམ། འབྲིང་གི་ལྷ་མ་ཡིན་ནམ། ལྷའི་གནས་སམ། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་ཐོབ་པའོ། །ལྷ་མི་འཁྲུལ་པའི་བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི་འཇིག་རྟེན་འདི་ན་ངན་པར་གྲགས་པའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་བསྲུང་བའོ། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། རང་བས་མཐོ་ཞིང་བཙན་པ་དེའི་རྗེས་སྙེགས་པར་སེམས་ཤིང༌། རང་གང་དང་གང་འདོད་པའི་དོན་དེ་སྒོམ་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། གང་འདོད་པའི་དོན་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་སྣ་ཚོགས་སོ། །སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཏེ་ཞིང་ཆུ་ཁྱིམ་ཐབ་ལྟ་བུའམ། འཐབ་པ་དང༌། སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། རྐུ་བ་དང༌། རྫུན་ལ་སོགས་པའོ། །མི་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡང་འདིའི་དོན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱད་པས། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། རང་བས་དམའ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་བའི་མིའམ། དུད་འགྲོའམ། བྱོལ་སོང་ངམ། ཡི་དྭགས་སམ། དམྱལ་བའི་ཁམས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། ལས་དགེ་བ་སྤྱད་པས་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང༌། ལས་སྡིག་པ་སྤྱད་པས་ངན་སོང་དང་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་བྱེད་པའོ། །དེས་ན་ཐེག་པ་དེ་ལ་མ་ངེས་ཡས་མར་གཉིས་སུ་བཤད་པའོ། །སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ངས། །ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་ཐེག་པ་འདི། །གཏན་ལ་དབབ་པའི་བཀའ་འགྲེལ་བཤད། །འཁོར་གྱི་གཤེན་རབས་སེམས་ལ་ཞོག །ལྷ་མི་གཞན་རྟེན་པའི་ཐེག་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པའོ།། །།

རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།།

སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་དེ། འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྙིང་པོ་ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་མོ་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ། འཁོར་གྱི་ནང་ནས་ལྷ་བོན་སྒམ་གསུམ་གྱིས། འདི་སྐད་ཅེས་ཞུས་སོ། །ཀྱཻ་ཡེ་མཁྱེན་སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ལགས། རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། དེ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚད་མ་རིག་ཤེས་ཀྱི་མདོ་རྒྱུད་བཤད་དུ་གསོལ། ཞེས་ཞུས་བས། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཉོན་ཅིག་ཟུངས་ཤིག་འཁོར་གྱི་གཤེན་རབས་རྣམས། ངས་མདོ་རྒྱུད་རིན་པོ་ཆེ་ཡི་ཚད་མ་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི་ལ་སྤྱི་དོན་བདུན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་ཁྲིམས་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། འོག་མའི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ།།

ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་བཤད་པ།

དེ་ལས་འདི་ལ་གཞུང་མི་མཐུན་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་དངོས་པོ་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྣམ་བཅས་རྫས་སུ་མེད་པར་འདོད་པ་དང༌། རྣམ་མེད་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་པའོ། །སྤྱིར་དེ་གཉིས་ཀའི་ལྟ་བ་ནི། ཕྱི་དང་ནང་དུ་འདོད་དེ། དེ་གཉིས་ཀས་དོན་དམ་གྱི་ཆ་དང༌། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆར་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་ཤེས་པའི་དོན་དམ་པ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་ཐ་དད་དུ་འདོད་ཅིང༌། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐ་དད་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ཡང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མེད་པར་ཡུལ་དངོས་སུ་འཛིན་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མའོ། །ནང་གི་ཀུན་རྫོབ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་གི་ཤེས་པའི་རྒྱུན་དེའོ། །ཕྱི་ཡུལ་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ནི། འདུས་པ་རགས་པ་གོང་བུའི་རྣམ་པ་འདི་དག་གོ། །ཕྱི་ཡུལ་གྱི་དོན་དམ་ནི། ཕྲ་བའི་དངོས་པོ་ཙམ་ཟབ་མོ་དེ་ལ་ཟེར་རོ། །ཕྲ་བ་ཟབ་མོ་དེ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་འདོད་ལུགས་ལ་མ་མཐུན་ཏེ། རྣམ་མེད་པས་ནི་གཞན་རིག་མཚན་མ་མེད་པར་འདོད་དེ། ཅེར་མཐོང་དུ་འདོད་དོ། །ཡུལ་དང་སེམས་དུས་མཉམ་ཐུག་འཕྲད་དུ་འདོད་དེ། དཔེར་ན་ལྕགས་ཀྱུས་ཉ་འཛིན་པ་དང་འདྲའོ། །ཕྲ་བ་ཟབ་མོ་དེ་ནི་དབུས་ན་གནས་པ་ལ་མཐའ་ན་གནས་པ་དེས་བསྐོར་བའི་ཚུལ་དུ་གནས་ཏེ། དེ་ཡང་བར་དང་བཅས་པའོ། །དཔེར་ན་གཡག་རྔའམ་ནེའུ་གསེང་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་མི་འགྱེས་སམ་ཞེ་ན། འཛིན་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གིས་བཟུང་བར་འདོད་དོ། །རྣམ་བཅས་པས་ནི་གཞན་རིག་མཚན་མ་དང་བཅས་པར་འདོད་དེ། འདུས་པར་སྣང་བ་འདི་ལ་ཕག་ན་རྣམ་པ་འཇོག་མཁན་གྱི་ཕྲ་བ་ཟབ་མོ་ཞིག་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་འབྱར་ཡང་མ་འབྱར་ལ་བར་ཡང་མེད་པར་འདོད་དེ། དཔེར་ན་ཚགས་པར་ཁ་བསྡམས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡུལ་དང་སེམས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་མེད་ལ་མ་མཐུན་པ་ནི། རྣམ་མེད་པས་ནི་གོང་ལྟར་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། མཐོང་ཐོས་པར་འདོད་དོ། །གཤེན་རབས་རྣམ་བཅས་པས་ནི། འབྲེལ་བ་ཡོད་དེ། ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་བཞག་བྱ། ཡུལ་ནི་རྣམ་པར་འཇོག་བྱེད་དེ། རྣམ་པར་བཞག་འཇོག་རྒྱུ་འབྲས་ཏེ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་སྐད་དོ། །གཞི་ལྔ་རྫས་སུ་ཡོད་མེད་ལ་མ་མཐུན་ཏེ། གཞི་ལྔ་ནི། སྣང་བ་གཟུགས་ཀྱི་གཞི། གཙོ་བོ་སེམས་ཀྱི་གཞི། འཁོར་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་གཞི། ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གཞི། རང་བཞིན་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་གཞིའོ། །དེ་ལྔ་ཆུ་ཆད་ཀྱི་ཉ་བཞིན་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམ་མེད་པའོ། །རྣམ་བཅས་པས་ནི་གཞི་ལྔ་པོ་དེ་རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པར་བཏགས་པ་ཙམ་འདོད་དེ། དེ་ལྔ་མཚོ་ལ་འཁྱག་པ་ཞུ་བའམ། ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དྭངས་པ་ལྟར་དུ་རང་བཞིན་མེད་པར་འདོད་པའོ། ཁ་དོག་དབྱིབས་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམ་མེད་པའོ། །རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམ་བཅས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པའི་གཤེན་རབས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་ལྟ་བའོ།།

ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་བཤད་པ།

ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་གཤེན་རབས་ལ་གཉིས་ཏེ། ནེ་ཙོ་ལྟར་མང་པོ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཚོགས་ནས་སྤྱོད་པ་དང༌། བསེ་རུ་ལྟར་གཅིག་པུར་གནས་པ་ལ་དགའ་བའོ། །གྲུབ་མཐའ་ལྟ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ཁས་མི་ལེན་ཏེ་མི་འདོད་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་མི་འགེགས་པའོ། །དོན་དམ་པར་ནང་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་དག་ཏུ་ཡོད་པར་འདོད་པའོ། །སེམས་ཡང་དག་དེ་ཡང་ཤེས་པ་རང་ནང་གཟུང་འཛིན་དུ་འདོད་དེ། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་ནི་གཟུང་ཆ། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ན་འཛིན་ཆའོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་འབྲས་སུ་འདོད་དེ། ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་ནི་རྒྱུ། ཕྱི་མ་ནི་འབྲས་བུའོ། །ལྟ་བ་དེ་ལྟར་འདོད་དོ། །བསྲུང་བའི་ཁྲིམས་ནི། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཁྲིམས་དགེ་སྤྱོད་བཟང་པོ་དགུ་བསྲུང་སྟེ། གང་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང༌། མི་ཚངས་པར་སྤྱཽད་པའོ། །ངག་གིས་ངག་འཁྱལ་བ་དང༌།ཚིག་རྩུབ་མོ་དང༌། དོན་དང་མ་འབྲེལ་བའི་ཚིག་གོ། །ཡིད་ཀྱིས་མནར་སེམས་དང༌། རྔམ་སེམས་དང༌། ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤང་བའོ། །དེ་དགུ་བསྲུང་སྟེ། དུས་བཟང་པོའི་ཚེ་ཁྱད་པར་དུ་བསྲུང་ཞིང༌། ལུས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་དང་ལྷ་ཕྱག་བྱེད། ངག་གིས་མདོ་ཟློས་དང་བཀའ་བསྒྲགས། ཡིད་ཀྱིས་ཚད་མེད་པ་བཞི་སེམས། དེ་ལྟར་སྤྱད་ཅིང་བསྲུང་བའོ། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། ཕྱིའི་ཡུལ་དང་མཚན་མ་ཀུན་འགོག་སྟེ། རང་གིས་མཐོང་བའི་དོན་ལ་མ་ཡེངས་པར་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། རྟོགས་ཤིང་གནས་སོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་དང༌། འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་གཉིས་མི་མཐུན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་དང་བས་ནི། བདེན་པ་བཞི་ལ་ཡེ་ཤེས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བྱས་ཏེ་བསྒྲུབ་པའོ། །

དེ་ཡང་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བདེན་པ་རྒྱུ་གཞི་དངོས་དང་བཅས་པ་ནི། འཁོར་བའི་རྒྱུ་འབྲས་དོར་བྱ་ཐབས་དང་བཅས་པའོ། །རྣམ་བཅད་ཀྱི་བདེན་པ་བགྲོད་བྱེད་དང་བཅས་པ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་འབྲས་བླང་བྱ་ཐབས་དང་བཅས་པ་འདོད་པའོ། །དེ་ལྟར་བདེན་པ་བཞི་ལ་བོན་བཅུ་དྲུག་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ལ། མི་རྟག་པ། ཉོན་མོངས། སྟོང་པ། བདག་མེད་པའོ། །གཞི་དངོས་ལ། རྒྱུ། གཞི་དངོས་ཉིད། རབ་དུ་བསྐྱེད་པ་དང༌། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པའོ། །བགྲོད་བྱེད། རིག་པ། བསྒྲུབ་པ། ངེས་པར་འབྱིན་པའོ། །རྣམ་བཅད། ཞི་བ། གྱ་ནོམ་པ། ངེས་པར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་ལ་ཡེ་ཤེས་བཅུ་དྲུག་གོ། །དེ་དག་བསྡུས་ན་ཡེ་ཤེས་ཆེ་འབྲིང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དེས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཆེ་འབྲིང་རྣམ་པ་གསུམ་འཇོམས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཆུ་ངུ་ཡིས་ཉོན་མོངས་ཆེན་པོ་འཇོམས། ཡེ་ཤེས་འབྲིང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་འབྲིང་འཇོམས། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོས་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ངུ་བག་ལ་ཉལ་འཇོམས། འོ་ན་གཟུགས་ཁམས་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་ནམ་སྤང་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་སྤང་བའོ། །ཕྱི་རོལ་འཁྲུལ་བར་འདོད་པའི་ལམ་ནི། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ལུགས་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ཏེ། ལུགས་ལས་འབྱུང་བ་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ན། ལུགས་ལས་འབྱུང་བ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། སྤང་བྱ་ཐབས་དང་བཅས་པར་འདོད་དེ། དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་འབྱུང༌། འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག རེག་པ། ཚོར་བ། སྲེད་པ། ལེན་པ། སྲིད་པ། སྐྱེ་བ། རྒ་ཤི་འབྱུང་བའོ། །

ལུགས་ལས་བཟློག་པ་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་འབྲས་བླང་བྱ་ཐབས་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དུར་ཁྲོད་དུ་ཕྱིན་ཏེ་བརྟགས་པས། ཀེང་རུས་ཀྱི་རི་རབ་ཕུང་པོ་འདི་ཅི་ལས་བྱུང་བརྟགས་པས། ཤི་བ་ལས་བྱུང་བར་རིག ཤི་བ་ཅི་ལས་བྱུང་ན་རྒས་པ་ལས་བྱུང༌། རྒས་པ་ཅི་ལས་བྱུང་ན་མཐའ་མ་རིག་པ་ལ་ཐུག་སྟེ། མ་རིག་པ་ཁོ་ན་སྤང་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པ་ཐབས་ཀྱི་ལམ་མོ། །ཕྱིའི་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ནི། འབྱུང་བ་ལྔ་དུས་ཀྱི་འགྱུར་བ་དང་དྲུག རྩ་བ། སྡོང་པོ། ཡལ་ག ལོ་མ། མེ་ཏོག འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མི་འདོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁོས་ཕྱི་རོལ་གཟུང་བའི་ཡུལ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། ཕྱི་རོལ་ཡང་དག་འདོད་པ་རྣམས་རང་དོན་འབའ་ཞིག་སྤྱོད་པ་སྟེ། གཞན་དོན་སྤྱོད་མི་ནུས་སོ། །ཕྱི་རོལ་འཁྲུལ་བ་ནི། རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་འགའ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་འགྲོ་དོན་ཤས་འགའ་སྤྱོད་ཀྱང༌། དེ་ཡང་རང་དོན་འབའ་ཞིག་ཏུ་སྤྱོད་པའོ། །ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་སྤྱོད་དང༌། ཤེས་རབ་མགྱོགས་ཆེན་དང༌། ཡིད་བཞིན་བདེ་མཆོག་གི་ས་ཐོབ་པའོ། །ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་སྐད། འབྲས་བུ་ཟུང་བཞི་ཡ་བརྒྱད་ནི། སྐད་ཅིག་མ་བཅོ་ལྔ་ལ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་རྒྱུ། བཅུ་དྲུག་འབྲས་བུར་སྨིན་ཏེ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་བརྩོན་པའི་རྒྱུ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་གསུམ་བཅོམ་པས་ཕྱིར་བརྩོན་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། མི་ལྡོག་པའི་རྒྱུའོ། །གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་བཅོམ་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འབྲས་བུའོ། །གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་བཅོམ་པས་བདུད་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའོ། །ཞེས་སོ། །ཁྱད་པར་ནི་གཉིས་ཏེ་ལྷ་མི་གཞན་རྟེན་གྱི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། མུ་སྟེགས་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །དེ་ལ་ལྷ་མི་གཞན་རྟེན་གྱི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་རེ་ཤིག་ལྔ་སྟེ། ལྟ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། སྒོམ་པ་དང༌། བསྒྲུབ་ཐབས་དང༌། འབྲས་བུ་ལས་ཁྱད་པར་འདོན་པའོ། །དེ་ལ་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་པའི་ཐེག་པས་ནི། ལྟ་བ་གང་ཡང་མ་ཤེས་ཏེ། རྟོལ་མེད་པ་མུན་པའི་ཤེས་པས་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་བདེན་པ་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །རང་རྟོགས་གཤེན་གྱི་ཐེག་པས་ནི་ཕྱི་དང་ནང་དོན་དམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་རྒྱུ་འབྲས་དང་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྟོགས་པས་འཕགས་སོ། །སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། ལྷ་མིས་དགེ་བ་ལ་ཕྱོགས་པ་ཙམ་ལས་མེད་དེ། འདིས་རང་དོན་རྫུ་འཕྲུལ་ཡ་མ་ཟུང་གི་སྒོ་ནས་གཞན་གྱི་དོན་སྣ་འགའ་ཡང་རང་དོན་དུ་བྱེད་ནུས་པས་སོ། །བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། དེས་ལྷ་མིས་ཁྱད་པར་གྱི་གོ་འཕང་ཙམ་ལས་མེད་དེ། འདིས་མཚན་མ་འགོག་སྟེ། རང་གིས་མཐོང་བའི་དོན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ སྒྲུབ་ཐབས་ནི། དེས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གནས་ངན་ལེན་ལས་བཟློག་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དེ་ཙམ་སྤངས་པར་འདོད་པ་ལས་མེད་དེ། འདིས་བདེན་པ་བཞི་ལ་བོན་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བྱས་ནས་བསྒྲུབ་པའམ། རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་ལས་བཟློག་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། དེས་ཇི་ལྟར་སྤྱད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལས་འཕགས་མི་ནུས་ཏེ། འདིས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །དེ་དག་ནི་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །མུ་སྟེགས་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། ཆད་པ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ལྟ་བ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །གཞན་ཡང་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་མི་རྟག་པ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་ཞི་བ། བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདོ་བདག་མེད་པ་སྟེ། བོན་རྟགས་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། བརྟེན་པ་ལྷ་མཆོད་ལུགས་གྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། སྣང་ཚུལ་གྲུབ་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། ཐོབ་ཚུལ་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། སྤྱོད་པའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། དེ་དག་ཡོད་དེ་དེ་ནི་ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་པ་དང་ནང་པ་གཤེན་རབས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་ཚད་མར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྟོན་པ་སྨྲ་བའི་སེང་གེ་ངས། །འཇིག་རྟེན་འཛམ་གླིང་མི་ཡུལ་དུ། །ཚད་མ་འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་བསྒྲགས། །བོན་རྣམས་ཀུན་གྱི་གཏིང་ཐུག་པ། །འཁོར་གྱི་གཤེན་རབས་སེམས་ལ་ཞོགས། །དེ་ལྟར་བཤད་པ་དེ་ནི་རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆུང་ངུན་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་པའོ།། །།

ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བཤད་པ།

སྟོན་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་ཡུལ་གྱི། ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ། ལྷ་བོན་རྣམ་གསུམ་གྱིས་འདི་སྐད་ཅཻས་གསོལ་ཏོ། །ཀྱཻ་ཀྱཻ་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ལགས། ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བའི་དོན་ཇི་ལྟར་ལགས། དེ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚད་མ་གང་ལགས་པ་དེ་བཤད་དུ་གསོལ། ཞེས་ཞུས་པས། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། །འཁོར་དུ་འདུས་པ་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱང༌། །རྩེ་གཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཉོན། །ང་ཡིས་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱ། །དེ་ལ་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་དོན་བདུན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་ཁྲིམས་དང༌། བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །དེ་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལ། གཞུང་ལུགས་གཉིས་སུ་འདོད་དེ། ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་དང༌། ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་བར་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་ལ་ལུགས་གཉིས་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་རྒྱུ་འབྲས་དང་བཅས་པ་དང༌། རྒྱུ་འབྲས་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་མཐའ་དག་ཏུ་འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་དང༌། ཕྱོགས་གཅིག་འཁྲུལ་བར་འདོད་པའོ། །དེ་བཞི་ནི་གཞན་མཐའ་དག་མཐུན་པ་ལྟ་བའི་ཕྱོགས་རེ་ཙམ་ལ་མི་མཐུན་པས་བཞི་རུ་ཕྱེ་བའོ།།

མཚན་ཉིད་གསུམ་བཤད་པ།

དེ་ལ་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་བཞེད་དེ། གསུམ་ནི། ཀུན་བརྟགས་དང༌། གཞན་དབང་དང༌། ཡོངས་གྲུབ་བོ། །ཀུན་བརྟགས་ལ་གཉིས་ཏེ། གཟུང་བ་དང༌། འཛིན་པའོ། །གཟུང་བ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡོད་དེ། ཕྱི་དོན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་འཛིན་པ་ནི། ཡུལ་གྱི་མིང་གིས་ཡུལ་ཅན་ལ་བཏགས་པ་སྟེ། སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དབང་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་སྟེ། རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱི་དབང་གིས་རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། མི་འགྱུར་བའི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་དོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་རིག་པའོ། །ཀུན་བརྟགས་ནི་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་པའོ། །གཞན་དབང་ནི་རྣམ་རྟོག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་དོན་དམ་དུ་གྲུབ། རྟོག་པ་ཡང་མི་རྟོག་པར་གྲུབ་པའོ། །ཞེས་སོ།།

གཏན་ཚིགས་བཞི་བཤད་པ།

དེ་ལ་སྤྱིར་གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་བཞི་ཡོད་པ་ལ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་དོན་དུ་སྣང་བ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱང་བའི་བོན་རྣམས་བོན་ཅན། རྣམ་རིག་གི་ཤེས་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་དོན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་དུང་ལ་སེར་པོར་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་གནོད་པ་གཏོང་པ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ནི། ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་བོན་ཅན། ཡང་དག་པར་མེད་དེ། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིང་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །རིག་པའི་གཏན་ཚིགས་དང༌། ལྷན་ཅིག་དམིགས་པར་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ནི། ཡང་དག་པ་དང༌། འཁྲུལ་བ་གཉིས་མ་མཐུན་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་པས་བཀོད་ནས། སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་དང་ཤེས་རིག་གཉིས་ཀ་བོན་ཅན། ཤེས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་བོན་ཅན། ཤེས་པ་རིག་བཅས་ལས་མི་གཞན་པ་ཡིན་ཏེ། རིག་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་རང་ལས་ཐ་དད་དུ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་བ་པ་ན་རེ། སྐྱེ་མཆེད་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་གཅིག་པུ་བོན་ཅན། ཤེས་རིག་ལས་གཞན་མེད་དེ་ཐ་དད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་མེད་ལ་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གཅིག་པུ་བོན་ཅན། ཤེས་རིག་ལས་མི་གཞན་ཏེ། རིག་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་གཞན་ལ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་གིས་དམ་བཅའ་ལ་མ་ཡིན་དགག་བྱེད། འཁྲུལ་པས་དམ་བཅའ་ལ་མེད་དགག་བྱེད་དོ།།

གྲུབ་མཐའ་བཞི་སོ་སོར་བཤད་པ།

དེ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་པ་བ་ན་རེ། ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་མེད། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་བདེན། དེ་ཡང་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བར་འདོད་དེ། གཞན་དབང་དུ་འདོད་དོ། །

སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་པ་བ་ན་རེ། ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་ཀུན་རྫོབ་པར་འདོད་དེ། ཀུན་བརྟགས་སུ་འདོད། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་འདོད་དེ། སྐྱེ་མཆེད་དང་ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ནི། གཞན་དབང་དངོས་པོ་རྫས་གྲུབ་གཉིས་ལ་མི་བརྩི། ཀུན་བརྟགས་གཏན་མེད་གཉིས་ལ་མི་བརྩི། གཞན་དབང་གཅིག་དང༌། ཀུན་བརྟགས་གཅིག་གཉིས་ལ་མི་བརྩི་བའོ། །དེ་ལ་དཔེར་ན། རི་བོང་གི་རྭ་དེ་བུམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན༌། བུམ་པ་ལས་གཞན་ནའང་བརྗོད་དུ་མེད་དེ། རི་བོང་གི་རྭ་གཏན་ནས་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་འདི། ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཉེད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་ན་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་དེ། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཀུན་བརྟགས་སུ་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་མཐའ་དག་འཁྲུལ་བ་པ་ན་རེ། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་ལམ་རྫུན་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་གཉིས་མེད་དེ་ས་བརྒྱད་མན་ཆད་དུ་བདེ་སྡུག་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཡན་ཆད་བདེ་སྡུག་ཁ་དོག་ཀྱང་མེད་དེ། རང་གི་ཤེས་པ་མྱོང་བ་ཙམ་ཡོད་དེ། ཡང་རྒྱུ་འབྲས་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་རང་རྐྱང་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དེ། སྐྱེ་མཆེད་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་བ་ན་རེ། ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་ལ་གཉིས་ཏེ། བརྟག་པ་དང༌། རེག་པའོ། །དེ་ལ་བརྟག་པ་ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་རྫུན་ཏེ། ཤེས་རིག་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ལ་བདེ་སྡུག་ཏུ་སྣང་བ་མི་སྟོ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ས་ན་དེ་ཡོད་པའོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་འབྲས་དང་བཅས་པའོ། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། གནས་སྐབས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་གཉིས་མེད་དེ་ལ་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་འདི། མ་རིག་པ་ལ་སྣང་བར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པ་དེ་སེལ་པའི་དུས་སུ། བསལ་བྱ་སེལ་བྱེད་ཡེ་ཤེས་སོ། །སྤང་བྱ་མ་རིག་པས་བསྐྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སྔ་མའི་ཆ་དང༌། ད་ལྟ་བ་དང༌། མ་འོངས་པའི་ཆའོ། །གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང༌། སྔ་མ་དང༌། ད་ལྟ་བ་དང༌། མ་འོངས་པའི་ཆའོ། །དེ་ལས་གཉེན་པོས་སྤང་བྱ་སེལ་པའི་དུས་སུ། ཡེ་ཤེས་སྔ་མས་ཉོན་མོངས་སྔ་མ་སྤང་ངམ། ད་ལྟ་བས་ད་ལྟ་བ་སྤང་ངམ། མ་འོངས་པས་མ་འོངས་པ་སྤོང༌། གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་སྔོན་མས་ཉོན་མོངས་པ་ད་ལྟ་བ་སྤོང་ངམ། ད་ལྟ་བས་སྔོན་མ་སྤོང་བྱས་པ་ལ། ཡེ་ཤེས་སྔོན་མས་ཉོན་མོངས་པ་སྔ་མ་སྤང༌། ད་ལྟར་གྱིས་ད་ལྟ་སྤང༌། མ་འོངས་པས་མ་འོངས་པ་སྤང༌། ཞེ་ན། དེ་མ་ཡིན་ཏེ་དུས་མཉམ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་མཉམ་པ་ལ། ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་དང༌། གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཡེ་ཤེས་སྔོན་མས་ཉོན་མོངས་པ་ད་ལྟ་སྤང་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྤོང་བྱེད་ཡེ་ཤེས་ཡོད་ཙམ་ན། སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་དེ་དུས་མི་མཉམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་དབྱར་གྱི་ཆུ་དང་དགུན་གྱི་ཞིང་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སྤང་ཞེ་ན། རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་འབྲས་བུ་ནུས་པ་ཆུང་ངུ་སོང་བའི་སྒོ་ནས་སྤང་སྟེ། དཔེར་ན་སྤྲ་བའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་མེ་ཆུང་ངུས་ཀྱང་སྤྲ་བ་ཀུན་མེར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་མི་གནས་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་ཙམ་ན་ཉོན་མོངས་པ་འགག་པའོ། །དེས་ན་ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་མི་བདེན་པའོ། །ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་རྒྱུ་འབྲས་དང་བཅས་པའི་འདོད་པ་ནི། སྣང་བའི་ངོ་བོ་ལ་ཁ་དོག་དང༌། དབྱིབས་དང༌། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དུ་མར་སྣང་ལ། དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང༌། འཇམ་རྩུབ་དང༌། གྲང་དྲོས་བཏང་སྙོམས་དུ་མར་སྣང་ཡང༌། རིག་པ་ཚད་མའི་ངོ་བོ་དེ་ལ་ཀུན་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་སྟེ། གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་པའོ། །དཔེར་ན་ཟ་འོག་ལྡིང་བའི་ཁུད་དུ། ཤེལ་སྒོང་ཡངས་སུ་དག་པ་གཅིག་བཞག་ན། ཁ་དོག་དུ་མར་སྣང་ཡང་བདེན་པར་ཤེལ་སྒོང་དུ་བདེན་པ་ལྟར་རོ། །ཤེས་རིག་དེ་ཡང་རྒྱུ་འབྲས་སུ་འདོད་དེ། རྒྱུ་འབྲས་དེ་འདས་པ་ལ་མི་བརྩི། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བྱ་བ་བྱས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་པ་ལ་མི་བརྩི་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟ་བ་ལ་བརྩི་སྟེ། དེ་ཡང་དུས་མཉམ་པོ་ལ་མི་བརྩི། དུས་ཐ་དད་པ་ལ་བརྩི་བ་སྟེ། དེ་ཡང་རང་ལས་གཞན་པ་མི་རྟག་པ། རྒྱུ་མ་ཞིག་པ། སྔ་གསེགས་པ་ལས། འབྲས་བུ་ཕྱི་གསེགས་པ་སྐྱེ་བའོ། །དཔེར་ན་སྲང་འགོ་དང་སྲང་གཞུག་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་འབྲས་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་པའི་འདོད་པ་ནི། བདེན་པ་གཉིས་ལ་ལྟོས་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ལ་ལྟོས་པའི་ཆ་ལ། ཁ་དོག་དང༌། དབྱིབས་དང༌། རིག་བྱེད་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཡོད། བདེ་སྡུག་ཚ་གྲང་བཏང་སྙོམ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཡོད།དགག་སྒྲུབ་དང་ཕན་གནོད་དང༌། རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་དང༌། བཟང་ངན་དང༌། ཆེ་ཆུང་དང༌། རང་གཞན་ཐམས་ཅད་ཡོད་སྐད། དོན་དམ་ལ་ལྟོས་ན་དེ་དག་མེད་དོ་སྐད། འོ་ན་གཏན་མེད་དམ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་ཙམ་མྱོང་བ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་རྒྱུ་འབྲས་སུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་པ་དེ་ཡོད་པར་ཅིས་མངོན་ཞེ་ན། དོན་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སྒྲུབ་ལ། ཐ་སྙད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིས་སྒྲུབ་སྟེ། ཉམས་མྱོང་གི་ཤེས་རིག་བོན་ཅན། གསལ་བ་གཉིས་མེད་ཡིན་ཏེ། གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན།མར་མེ་རླུང་གིས་མ་བསྐྱོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཤེས་པ་རང་རིག་གཉིས་མེད་དུ་འདོད་པའོ། །དེ་དག་ནི་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །བསྲུང་བའི་ཁྲིམས་ནི། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ངན་པ་བཟློག་སྟེ། དུས་བཟང་པོ་ལ་དགེ་སྤྱོད་བསྲུང་བའོ། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། རྣམ་རིག་གི་ཤེས་པ་གསལ་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཙམ་ལ་སེམས་གཏད་ནས། དེ་སྙམ་དུ་དམིགས་ཏེ། སྒོམ་པ་ཉིད་དེ་ཙམ་ལ་ཡང་མི་གནས་པར་ཕར་འཇོག་བའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། ལམ་ལྔ་བསྒྲུབ་སྟེ། གང་ཞེ་ན། ཚོགས་ལམ་དང༌། སྦྱོར་བའི་ལམ་དང༌། མཐོང་བའི་ལམ་དང༌། སྒོམ་པའི་ལམ་དང༌། མཐར་ཕྱིན་པའི་ལམ་མོ། །དེ་ལས་ལམ་བཞི་ནི་མཚན་ཉིད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བགྲོད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར༌། མཐར་ཕྱིན་པའི་ལམ་ནི་བཏགས་པ་བ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་ལམ་དུ་བཏགས་པའོ། །དེ་ལ་ལམ་ལྔ་ལ་གཡུང་དྲུང་ཐུགས་རྗེ་ཕྱོགས་ཀྱི་བོན་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དུ་རྫོགས་ཏེ། དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ནི། ལུས་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། སེམས་དང༌། བོན་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པའོ། །ཡང་དག་པར་སྤང་བ་བཞི་ནི། མི་དགེ་བ་སྐྱེས་པ་སྤང་བ་དང༌། མ་སྐྱེས་པ་མི་བསྐྱེད་པ་དང༌། དགེ་བ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེས་པ་དང༌། བླ་མེད་བསྲུང་བའོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ནི། འདུན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། སེམས་དཔའ་དང༌། སྤྱོད་པའོ། །བོན་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་ཚོགས་ལམ་དུ་རྫོགས་སོ། །སྦྱོར་ལམ་དུ་བོན་བཅུ་རྫོགས་ཏེ། དབང་པོ་ལྔ་ནི། དད་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། དྲན་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ། །སྟོབས་ལྔ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །མཐོང་ལམ་དུ་གཡུང་དྲུང་གི་ཡན་ལག་བདུན་རྫོགས་ཏེ། དྲན་པ་ཡང་དག་བོན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་དང༌། དགའ་བ་ཡང་དག་དང༌། ཤིན་ཏུ་སྦྱང་བ་ཡང་དག་དང༌། ཏིང་འཛིན་ཡང་དག་དང༌། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་གཡུང་དྲུང་གི་ཡན་ལག་གོ སྒོམ་པའི་ལམ་དུ་གཤེན་རབས་ཀྱི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་རྫོགས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང༌། རྟོགས་པ་དང༌། ངག་དང༌། ལས་ཀྱི་མཐའ་དང༌། འཚོལ་བ་དང༌། རྩོལ་བ་དང༌། དྲན་པ་དང༌། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ལམ་ལྔ་ལ་བཞི་པོ་དེས་སྒྲུབ་ཅིང་བགྲོད་པའོ། །སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། བདག་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་རྫོགས་པར་སྤྱོད་པའོ། །གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། བཅུ་གཅིག་གཡུང་དྲུང་ལྟ་བུ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཀུན་ཏུ་འོད་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་བ་སྐུ་གསུམ་ལྷུན་གྲུབ་ཐོབ་པའོ། །དེ་ལ་སྐུ་གསུམ་ནི། བོན་གྱི་སྐུ་དང༌། རྫོགས་པའི་དང༌། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་གསུམ་མོ། །དེ་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་དངོས་སུ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་གསུམ་རྐྱང་ཐེང་ཡོད་དམ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཡོད་དམ། ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ཚུལ་གྱིས་ཐ་དད་པར་ཡོད་ཅེ་ན། དང་པོ་ལྟར་ན་མི་འཐད་དེ་སྐུ་གསུམ་པོ་བེམ་དངོས་པོར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་སུ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་འཁྲུལ་བ་ལས་སྣང་བའི་བེམ་པོ་འདི་ལྟ་བུའོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ཁས་བླངས་གཏན་ཚིགས་སུ་བཏང་པས་མི་འགྲུབ་མི་སྲིད་དོ། །དངོས་སུ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་གསུམ་ཡོད་ཀྱང༌། བེམ་པོར་མ་སོང་ན་ཅི་སྟོ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འཁྲུལ་བ་ལ་སྣང་བའི་བེམ་པོ་འདི་ལ་སྐུ་གསུམ་ཡིན་ཞེས་འགོ་བསྒྲེ་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་སྐུ་གསུམ་གཏན་མེད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་ཀྱང་སྐུ་གསུམ་ཡོད་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཀྱང་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ཚུལ་གྱིས་ཐ་དད་པར་ཡོད་ཅེ་ན། འོ་ན་བོན་སྐུ་གཅིག་གམ། རྫོགས་སྐུར་གཅིག་གམ། སྤྲུལ་སྐུར་གཅིག བོན་གྱི་སྐུ་མཚན་ཉིད་ཅིར་ཡང་མི་སྣང་བ་གཅིག་ལ་འདོད་པ་ཡིན་ཞིང་རྫོགས་པའི་སྐུ་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་རོལ་པ་ལ་ཟེར་ཞིང༌། སྤྲུལ་སྐུ་དངོས་སུ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཅན་ལ་ཟེར་ཙམ་ན། བོན་གྱི་སྐུར་གཅིག་ན། སྐུ་གཉིས་པོ་གཏན་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྫོགས་པའི་སྐུར་གཅིག་ན། བོན་གྱི་སྐུ་མཚན་བཅས་སུ་འགྱུར་ཏེ། རྫོགས་སྐུ་ཡེ་ཤེས་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་རོལ་པར་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུར་གཅིག་ན་གཉིས་པོ་གཟུགས་ཅན་དངོས་ཡོད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཟུགས་སྐུར་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བོན་སྐུར་གནས་པ་ལ། དེའི་ཡེ་ཤེས་རོལ་བ་རྫོགས་སྐུར་ཤར་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉི་མ་དང་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་བཞིན་ནོ། །དེའི་སྤྲུལ་པ་གཟུགས་ཅན་ལྟར་སྣང་གིས་འགྲོ་དོན་བྱེད་དེ། ཉི་ཟེར་གནམ་ལ་ཤར་ཡང་འོད་ཀྱིས་ས་ལ་དོན་བྱེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་འབྲས་བུའོ།།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

རང་རྟོགས་གཤེན་གྱི་ཐེག་པ་འོག་མ་བ་ལས་ཁྱད་པར་བདུན་ཡོད་དེ། གང་ཞེ་ན། ལྟ་བ་དང༌། འཕྲིན་ལས་དང༌། ཡེ་ཤེས་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། ཐབས་དང༌། འབྲས་བུ་དང༌། བསྒྲུབ་པའོ། །

དེ་ལས་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ལ། དང་པོ་ཕྱི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་བདེན་པར་འདོད་པ་ལ། གནོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་བཞི་ཡོད་པ་ལས། དང་པོ་འབྲེལ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་གནོད་པ་ནི། ཁྱོད་འདོད་པའི་ཕྱི་རོལ་དངོས་པོ་ཡང་དག་དུ་འདོད་པ་དེ་མཐོང་ནས་ཡོད་དམ། མ་མཐོང་བར་ཡང་ཡོད། མ་མཐོང་བར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་མཐོང་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མུ་སྟེགས་ཀྱི་བདག་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་ནས་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། འབྲེལ་ཡོད་ནས་མཐོང་ངམ། མེད་ནས་མཐོང༌། འབྲེལ་བ་མེད་ཀྱང་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་སྒྲ་ཐོས་པར་འགྱུར་ཏེ། འབྲེལ་བ་མེད་ཀྱང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་མི་ཐོས་ལ། གཟུགས་ཡུལ་ཡིན་པས་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གཅིག་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། གཅིག་ཀྱང་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འབྲེལ་བ་མེད་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འབྲེལ་བ་ཡོད་ནས་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་བདག་ཉིད་གཅིག་གམ། དེ་ལས་བྱུང༌། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་གཅིག་གོ་ཞེ་ན། བེམ་པོ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པ་ཡང་བེམ་པོར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་བེམ་པོ་ཡང་རིག་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དུས་མཉམ་པོ་ལས་བྱུང་ངམ། དུས་ཐ་དད་པ་ལས་བྱུང༌། དུས་མཉམ་པོ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཕན་བཏགས་ནས་བྱུང་ངམ། མ་བཏགས་པར་ཡང་བྱུང༌། གལ་ཏེ་ཕན་མ་བཏགས་པར་རྒྱུ་འབྲས་སུ་བྱུང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རྟས་ཀྱང་གླང་པོ་ཆེ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་སུ་འགྱུར་ལ། མེ་ལས་ཀྱང་ཆུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕན་མ་གཏགས་པས་ཀྱང་རྒྱུ་འབྲས་སུ་སོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་བཏགས་ནས་རྒྱུ་འབྲས་སུ་སོང་ངོ་ཞེ་ན། འོ་ན་འབྲས་བུ་གྲུབ་པ་གཅིག་ལ་ཕན་བཏགས་སམ། མ་གྲུབ་པ་གཅིག་ལ་ཕན་བདགས། མ་གྲུབ་པ་གཅིག་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་ཞེ་ན། དུས་མཉམ་པོར་འདོད་པ་ཉམས་སོ། །གྲུབ་པ་གཅིག་ལ་ཕན་བཏགས་སོ་ཞེ་ན། ཕན་བཏགས་པ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། གྲུབ་ཟིན་པ་ལ་ཡང་ཕན་འདོགས་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དུས་མཉམ་པ་ལ་ཡུལ་དང་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་འབྲས་བུར་འདོད་དེ། དཔེར་ན་མདུང་ཁྱིམ་བཞིན་ནོ། །ཞེ་ན། དུས་མཉམ་པའི་མདུང་ཁྱིམ་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་གདག་པ་ནི་མེད་དོ། །འབྲས་བུ་ཙོག་གེ་བ་གཉིས་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་མ་གཅིག་ལ་ཕན་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་མཉམ་པོ་ལ་ཕན་བཏགས་པའི་དཔེ་རང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་ལ་ཡང་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མ་གྲུབ་བོ། །གལ་ཏེ་དུས་ཐ་དད་པ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་འབྲེལ་པ་འདོད་ཅེ་ན། དུས་ཐ་དད་པར་འདོད་པའི་ལུགས་ཀྱིས་རྒྱུ་ཡོད་པའི་དུས་སུ་འབྲས་བུ་མེད་ལ། འབྲས་བུ་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་འགག་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟར་ཡིན་ཙམ་ན། འབྲས་བུ་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་འགག་པའི་ཕྱིར། མཐོང་ནས་ཡོད་བྱ་བ་ཉམས་སོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་འགག་ཀྱང་དེས་བཞག་པའི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ལ་ཡོད་ཀྱི། ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། རང་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པའོ། །ཚད་མ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རྣམ་པ་སྣང་མི་སྣང་གི་སྒོ་ནས་དགག་པ་ནི། ཁྱཽད་འདོད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་ཏུ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་དེ། མཐོང་ནས་ཡོད་དམ། མ་མཐོང་བར་ཀྱང་ཡོད། མ་མཐོང་བར་ཡོད་ཅེ་ན། གོང་དུ་བསྟན་པའི་སྐྱོན་ཏེ་བཏང་ངོ༌། གལ་ཏེ་མཐོང་ནས་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་སྣང་ནས་མཐོང་ངམ། མི་སྣང་བར་ཡང་མཐོང༌། མི་སྣང་བར་ཡང་མཐོང་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཇི་སྐད་འདོད་པའི་དོན་དེ། གཏན་མ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་སྣང་ནས་མཐོང་བར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ནམ། ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཡུལ་དང་ཤེས་པ་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ནམ། བདག་ཉིད་གཅིག་ན་དེ་འགག་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་ཡང་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །

དཔེར་ན་མེ་འགག་ན་ཚ་བ་འགག་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལས་བྱུང་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་ཐ་དད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་སྐྱེས་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་འགག་པས། དེའི་རྣམ་པ་སྣང་ནས་མཐོང་བར་འདོད་པ་ཉམས་སོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡོད་པས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉམས་སོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི། གཤེན་རབས་ཀྱི་འདོད་པ་ལ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི། ཁྱོད་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ནང་གི་ཤེས་པ་འཛིན་བྱེད་དེ། དོན་དམ་པར་མེད་དེ། ཕྱི་ཡུལ་གཟུང་བ་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །

ཁོ་ན་རེ། ཕྱི་ཡུལ་གྱི་གཟུང་ཆ་མེད་ཀྱང་དེར་འཛིན་པའི་སེམས་ཡོད་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ། ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། འོ་ན་འགལ་ལམ་མ་ངེས། མ་ངེས་ཞེ་ན། འོ་ན་དངོས་ཀྱི་མ་ངེས་སམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ། དངོས་ཀྱི་མ་ངེས་ཏེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་གཉིས་མེད་ཀྱང༌། ཟླ་བ་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེ་ན། འོ་ན་ཤེས་པ་འཁྲུལ་བ་སྐྱེའམ། མ་འཁྲུལ་པར་སྐྱེ། འཁྲུལ་བ་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཤེས་པ་དོན་དམ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ཉམས་ཏེ། འཁྲུལ་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་མ་འཁྲུལ་བ་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་མ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མ་འཁྲུལ་བར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐལ་བ་འདོད་ན་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གསལ་ལོ། །དེ་ནི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །འཕྲིན་ལས་ནི། རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་པས། རང་དོན་ལས་སྤྱོད་མི་ནུས་ཏེ། འདིས་རང་དོན་གཞན་དོན་གཉིས་ཀ་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་མཛད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང༌། བོན་གྱི་བདག་མེད་ཕྱོགས་གཅིག་ལས་མ་རྟོགས་ཏེ། འདིས་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་རྟོགས་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ནི། དེས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བདུན་ནས་འབྲས་ཐོབ་སྟེ། འདིས་ནི་ལྔ་ནས་ཐོབ་པའོ། །ཐབས་ནི། དེ་ལ་རང་གི་ཤེས་རབ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ཐབས་ལས་མེད་དེ། འདི་ལ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཀྱི་ཐབས་མངའ་བའོ། །འབྲས་བུ་ནི། དེས་ཤེས་རབ་མགྱོགས་ཆེན་ཙམ་ལས་མེད་དེ།་ འདིས་ཀུན་ཏུ་འོད་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་ཐོབ་པའོ། །བསྒྲུབ་པ་ནི། འདིས་ལམ་ལྔ་ལ་བོན་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་རྫོགས་པར་བསྒྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བདུན་གྱི་སྒོ་ནས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དུ་བཞག་པའོ། །སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ངས། །ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་ཆེན་གྱི། །དོན་དང་གཏན་ཚིགས་ཚད་མ་བཤད། །འཁོར་གྱི་གཤེན་རབས་སེམས་ལ་ཆོངས།། ཕྱི་རབས་སྤྲུལ་པའི་གཤེན་ལ་གདམས། །རྒྱལ་མཚན་ཚུགས་ཤིག་གཡུང་དྲུང་སྤེལ། །དེ་དག་ནི་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བའོ།། །།

གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་བཤད་པ།

སྟོན་པའི་རྒྱལ་པོ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ནི། ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ། ལྷ་བོན་སྒམ་གསུམ་གྱིས་འདི་སྐད་ཞུས། ཀྱཻ་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་ཅེས་བགྱི་བ་ཇི་ལྟར་ལགས། དོན་གྱི་རྣམ་གྲངས་དུ་ཙམ་མཆིས། གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚད་མ་གང༌། ཞེས་ཞུས། གཤེན་གྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་བོན་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། འཁོར་དུ་འདུས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཉོན་གྱི། མདོ་རྒྱུད་རིན་ཆེན་རྒྱས་པར་བཤད། འགྱུར་བ་དང་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཡུང་དྲུང༌། དེ་ལ་སེམས་སྟོབས་སུ་གྱུར་བའི་ཕྱིར་སེམས་དཔའ། མཐའ་བརྒྱད་ལས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྤྲོས་མེད་དོ། །

ཐེག་པ་འདི་ལ་སྤྱི་དོན་བདུན་དུ་བཤད་དེ། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ།།

བདེན་པ་གཉིས་བཤད་པ།

དེ་ལ་སྤྱིར་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པའི་ལུགས་ཀྱིས། བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཁས་ལེན་ཏེ་གང་ཞེ་ན། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང༌། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ཟབ་མོ་གཏམ་གྱི་དོན་དམ་དང༌། འཇིག་རྟེན་གྲགས་སྡེའི་དོན་དམ་མོ། །ཀུན་རྫོབ་ལ་གཉིས་ཏེ། བསླུ་བར་མ་ངེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང༌། བསླུ་བ་ངེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དེ་ལ་ཟབ་མོ་གཏམ་གྱི་དོན་དམ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཆོད་པ། སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལྟར་གནས་པ། ཇི་ལྟར་ཡང་མ་གྲུབ་པ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ། དེ་ཡང་ཞི་བ་ཙམ་ལ་ཡང་མི་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྲགས་སྡེ་བྱ་བའི་དོན་དམ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རིག་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་བཅས་པའོ། །རིག་ཤེས་ཡོངས་གཅོད་མེད་པ་བོན་ཅན། དོན་དམ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པ་གཅོད་པ་ལ་བསླུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རིག་པ་ཤེས་པའི་ཡུལ་སྤྲོས་བྲལ་ལ། དེ་དོན་དམ་ཡིན་ཏེ། རིག་པས་ཀྱང་མི་གནོད་ལ། ཤེས་པ་གང་གི་ཡང་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཇི་ལྟ་བ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་བཅས་པའོ། །དེ་ཡང་རྟོག་པ་ཡོད་རུང་མེད་རུང་ཡོངས་གཅོད་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཡུལ་སྣང་བ་འདིའོ། །དེ་ལ་ཡུལ་འདི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ། རིག་པའམ་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་བོན་ཅན། ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པ་གཅོད་པ་ལ་བསླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས། མཚན་ཉིད་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཐ་དད་པའི་མེ་ཆུ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིན་ན་དོན་དམ་པས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་མ་ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ན་སངས་རྒྱས་ལ་མཚན་མ་དང་དངོས་པོ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཐ་དད་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དགེ་བའི་བོན་སྤྱོད་བྱས་པ་དང༌། ལམ་སྒོམ་པ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོབ་བྱ་དོན་དམ་ཡིན་པས། ཀུན་རྫོབ་ལ་བོན་སྤྱོད་པས་དོན་དམ་ལ་མི་ཕན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་གཅིག་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིན་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོ་རྟོགས་པས། དོན་དམ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ས་ན་ཀུན་རྫོབ་དངོས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ངེས་པའི་ཚིག་དང༌། དབྱེ་བ་དང༌། རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ངེས་ཚིག་ནི། སྣང་ལ་བརྟག་མི་བཟོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། བསླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་ཏེ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི། རེས་ཤིག་པའི་ཚད་མས་གྲུབ་ཅིང་རེས་ཤིག་པའི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ནི། བསླུ་བར་མ་ངེས་པའོ། །རེས་ཤིག་པའི་ཚད་མས་མ་གྲུབ་ཅིང་དོན་བྱེད་ནུས་པས་སྟོང་པ་ནི། བསླུ་བར་ངེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་བོ། །ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་དང༌། བརྟག་པས་དབེན་པ་དང༌། མཐུན་པར་སྣང་བ་དང༌། དོན་བྱེད་ནུས་པ་ནི་བསླུ་བར་མ་ངེས་པའོ། །

དེ་ལས་བཟློག་པ་དུ་བསླུ་བར་ངེས་པའོ། །ཡང་ན་མིང་དང༌། ལས་དང༌། རྒྱུ་དང༌། མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པདང༌། དེ་ལས་བཟློག་པའོ། །དེ་ལ་བསླུ་བར་མ་ངེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དོན་རྟོགས་ཅན་དང༌། རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་བཅས་པའོ། །བསླུ་བར་ངེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྣང་བ་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་དང༌། སྣང་ཡང་མི་སྣང་ལ་དོན་བྱེད་ཀྱང་མི་ནུས་པའི་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ངེས་པའི་ཚིག་དང༌། དབྱེ་བ་དང༌། རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །ངེས་ཚིག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། རིགས་པས་གྲུབ་ཅིང་ཚད་མས་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། གང་ལ་དམིགས་ན་སྒྲིབ་དག་ཅིང་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་ལ་ལུས་ཅན་སྒྲོལ་བའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མཚན་ཉིད་ནི་གཉིས་ཏེ། སྤྲོས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་བྲལ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྲགས་སྡེའི་དོན་དམ་མོ། །སྤྲོས་པའི་ཕྱོགས་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བ་ནི་ཟབ་མོ་གཏམ་གྱི་དོན་དམ་མོ།།

དོན་ལྔ་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་ཚད་མ་བཤད་པ།

དེ་ལ་དོན་ལྔ་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་ཚད་མས། མཚན་མའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས། དོན་དམ་པའི་བདེན་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། བོན་ཅན་གྱི་དོན་དང༌། དགག་བྱའི་དོན་དང༌། བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་དང༌། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དང༌། དཔེའི་དོན་ནོ། །དེ་ལ་བོན་ཅན་ལ་བཞི་སྟེ། མཐུན་པ་དཔེ་ཡི་བོན་ཅན་དང༌། མི་མཐུན་པ་དཔེའི་བོན་ཅན་དང༌། སྐབས་སུ་བབ་པའི་བོན་ཅན་དང༌། རྩོད་གཞིའི་བོན་ཅན་ནོ། །

དེ་ལ་བོན་ཅན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི། གང་བོན་གྱི་རྟེན་བྱེད་པ་དེའོ། །མཐུན་པ་ནི། བསྒྲུབ་བྱའི་བོན་དང་ལྡན་པའོ། །མི་མཐུན་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་བོན་དང་མི་ལྡན་པའོ། །རྩོད་གཞིའི་བོན་ཅན་ལ་གཉིས་ཏེ། གྲགས་པ་བོན་ཅན་དང༌། བཏགས་པ་བོན་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་གྲགས་པ་ནི་རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་གཉིས་ཀ་ལ་མཐུན་པར་སྣང་བའི་ཚད་མས་གྲུབ་པ་གཅིག་ལ་བྱའོ། །བཏགས་པ་ནི་མི་སྣང་བ་སྣང་བར་བྱས་ནས་འཇོག་པ་སྟེ། མཐུན་སྣང་དུ་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པ་ལ་བྱའོ། །ཤུགས་ལས་གྲུབ་སྲིད་དོ། །དགག་བྱའི་དོན་ལ་གཉིས་ཏེ། རོལ་པ་སྐྱེ་མཆེད་ལྟར་སྣང་བའི་འདོད་བ་དང༌། མཚན་མ་ཀུན་བྲལ་ཅིར་མི་སྣང་གི་འདོད་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་འདོད་པ་ནི། ཟབ་མོ་གཏམ་གྱི་དོན་དམ་ལ་མཐུན་ནོ། །དེ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ། བརྟགས་པ་བོན་ཅན་དུ་བཞག་ནས་བརྟགས་པ་འགེགས་པར་མཐུན། སྣང་བ་བོན་ཅན་དུ་བཞག་ནས་བརྟགས་པར་འགེགས་པར་མཐུན་ཏེ། སྣང་བ་བོན་ཅན་དུ་བཞག་ནས་སྣང་བ་འགེགས་པ་ལ་མ་མཐུན་ཏེ། རོལ་པ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་སྣང་བ་བོན་ཅན་ལ་གཏན་ཚིགས་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱིས། ཡང་དག་གི་སྤྲོས་པ་བཅད་ནས་ཤུགས་ལ་སྐྱེ་མཆེད་སྒྱུ་མ་རྫུན་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་ཅིང་བསྒྲུབ་པའོ། །མཚན་མ་ཀུན་བྲལ་ཅིར་མི་སྣང་ལ་གཉིས་ཏེ། མཚན་མ་འགེགས་པ་དང༌། མཚན་མ་ཤུགས་སྣང་ངོ༌། མཚན་མ་ཀུན་བྲལ་ཅིར་མི་གནས་ཀྱི་གོ་བ་ནི། སྣང་བ་ལ་རིགས་པས་དཔྱད་ན་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་ལ་ཐ་སྙད་བཏགས་ཏེ། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིག་པའི་ངོ་ན་ཡོངས་གཅོད་མི་གནས་ཏེ། ཡོངས་སུ་བཅད་ན་ཡང་དག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་མཚན་མ་ཤུགས་སྣང་གིས་འདོད་པའི་དགག་བྱ་ལ་གཉིས་ཏེ། ལམ་གྱི་དགག་བྱ་དང༌། རིགས་པའི་དགག་བྱའོ། །དེ་ལ་ལམ་གྱི་དགག་བྱ་ནི་རྒྱུད་འགལ་གྱིས་འགེགས། རིགས་པའི་དགག་བྱ་ནི་དངོས་འགལ་གྱིས་འགེགསོ། །དེ་ལ་སྤྱིར་ཁམས་གསུམ་ན་གནས་པའི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་སྒྲོས་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྒྲོ་འདོགས་ཡིན་པས་ཀུན་དགག་བྱ་ཡིན་ནོ། །ཡིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན། རྟོག་པས་རྟོག་པ་འགེགས་སྤྲོས་པས་སྤྲོས་པ་གཅོད་བཟང་རྟོག་གིས་ངན་རྟོག་འགེགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྲག་གིས་ཁྲག་བཀྲུས་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལ་ལམ་དང་རིགས་པའི་དགག་བྱ་གཉིས་སུ་འབྱུང་ངོ༌། དེ་ལ་ཐ་སྙད་ནི་དགག་བྱ་དང༌། དགག་བྱའི་རིགས་འགེགས་བྱེད་དང༌། འགེགས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་འགེགས་བྱེད་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཅིར་མི་གནས་གཉིས་ཀའི་ལུགས་ཀྱིས། རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་གྱི་དགག་བྱ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་དམ་ཟབ་མོའི་བདེན་པ་ལ་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་མེད་དེ། བོན་ཉིད་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་མོ། །ཀུན་རྫོབ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ་སྣང་བ་མི་འགེགས་པ་དང༌། ཚད་མ་དེས་རྣམ་གཅོད་ཡོངས་གཅོད་གཉིས་ཀ་བྱེད་དོ། །དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ། རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་ལས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་མི་བྱེད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་མུ་ནི། མཚན་མ་ཤུགས་སྣང་གི་ལུགས་ཀྱིས། དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ། དེའི་ཚད་མས་སྣང་བ་སྣང་ཚད་ཀྱང་མི་འགེགས། སྣང་བ་ཡང་དག་གི་རང་བཞིན་བྱ་བ་ཙམ་ཡང་མི་འགེགས། སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ཙམ་ཡང་མི་འགེགས་པའོ། །འོ་ན་གང་འགེགས་ཞེ་ན། སྣང་བ་ལས་གོང་བརྒལ་བའི་བརྟག་པའམ། སྣང་བ་རིག་ངོར་ཡོད་པའམ། ཡང་དག་ཏུ་ཡོད་པ་དེ་འགེགས་པས་སོ། །དེས་ནི་ཚད་མ་དངོས་ཀྱིས་འགས་བས་འགེགས་པའོ། །སྣང་བ་ཚད་མ་རྒྱུད་འགལ་གྱིས་འགེགས་ཏེ། ལམ་གྱིས་དགག་བྱ་འགེགས་པའི་འདོད་པ་ནི། སྣང་བ་ལ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་དབབ་སྟེ། རང་བཞིན་མེད་པར་གོ་བས་རང་བཞིན་དུ་འཛིན་པའི་བློ་ལྡོག དེ་ལོག་པས་རང་ལྟ་ལ་མི་ཆགས། གཞན་ལྟ་ལ་མི་སྡང༌། དེ་གཉིས་མེད་དུ་རྟོགས་པས་གཏི་མུག་མེད། དེ་མེད་པས་དུག་གསུམ་ལྡོག དེ་ལོག་པས་འཁོར་བ་རྒྱུད་གསུམ་དུ་མི་སྐྱེ། དེར་མ་སྐྱེས་པས་མི་ལུས་ངན་པ་མི་ཐོབ། དེ་མ་ཐོབ་པས་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་ངན་པ་ལོག་པ་དེ་མ་བྱུང་བས་རྣམ་ཤེས་ངན་མེད། དེ་མེད་པས་སྣང་བ་བཀྲ་ཅག་གེ་བ་འདི་གང་ལ་སྣང་སྟེ་མི་སྣང༌། དེར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ། ཡེ་ཤེས་དེས་རིག་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དུ་བསྒྱུར་རོ། །མཚན་མ་འགེགས་པའི་ལུགས་ཀྱིས། དོན་དམ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ། དེའི་ཚད་མས་སྣང་བ་སྣང་ཚད་དང༌། སྒྱུ་མ་དང༌། སྣང་བ་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་འགེགས། ཚད་མ་ཚད་མ་རང་གི་ངོ་ལ་སྤྲོས་པར་སོང་ནས། ཚད་མ་ཚད་མ་རང་གིས་འགེགས་སོ། །ཚད་མ་དེས་ཀྱང་མེད་དགག་རྣམ་བཅད་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་ལས། ཡོངས་གཅོད་མི་བྱེད་དོ། །ཡང་མཚན་མ་འགེགས་པ་དང་ཤུགས་སྣང་གི་གོ་བ་ནི། དཔེར་ན་དུང་དཀར་པོ་ལ་སེར་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དེ་འཁྲུལ་པའི་དུས་ན་སེར་པོར་སྣང་ངམ་མི་སྣང་ཞེ་ན། སྣང་ཞེས་སོ། །སེར་པོར་ཡོད་དམ་མེད་ཅེ་ན་མེད་ཅེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིག་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་སྣང་ངམ་ཞེ་ན་སྣང་ངོ༌། ཡོད་དམ་ཞེ་ན་མེད་དོ། །ཤུགས་སྣང་བ་ནི་རིག་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་སྣང་ངམ་མི་སྣང་ཞེ་ན། ཡང་དག་ཏུ་མི་སྣང་ལ་སྒྱུ་མར་སྣང་ཞེས་བྱའོ། །ཚད་མ་ལ་སྣང་བ་སྣང་མི་སྣང་ལ་ཡང་འཇོག་གོ བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་ལ་གཉིས་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་བསྒྲུབ་དང༌། ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་གོ་བ་ནི། དོན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་དང་མ་འབྲེལ་བ་འབྲེལ་བར་བྱེད་པ་དོན་བསྒྲུབ་པའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲོ་འདོགས་དང་མ་འབྲེལ་་འབྲེལ་བར་བྱེད་པ་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་སྤྲོས་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་བསྒྲུབ་པ་ནི། སྤྲོས་པ་འགེགས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོ་དྲུག་གིས་འགེགས་པ་སྟེ། སྤྲོས་པའི་རྒྱུ་ལ་གནོད་པ་གཏོང་བ་གཡུང་དྲུང་གཟེར་ཆེན་དང༌། རྟེན་འབྲེལ་ཆེན་པོ་དང༌། སྤྲོས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནོད་པ་གཏོང་བ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་དང༌། འབྲས་བུ་ལ་གནོད་པ་གཏོང་བ་ཡོད་མེད་སྐྱེ་བ་དགག་པའོ། །དེ་ལྟར་དོན་དང་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པའོ། །དོན་གྲུབ་ན་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་ཅི་དགོས་སྙམས་ན། ཐ་སྙད་མ་ཐོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་ཡང་རང་བཞིན་ཡོད་དམ་སྙམས་པའི་སྒྲོ་འདོགས་དེ་གཅོད་པ་སྟེ། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་ཞེས་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་པའོ། །དཔེར་ན་སྔོ་ལ་འཁྱུག་ལ་འཕྱུར་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་དུད་པ་ཡིན་ནམ་སྙམས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པས་དུད་པ་ཡིན་ཞེས་ཐ་སྙད་ངེས་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་ལ་གཉིས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང༌། ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཅིས་འགྲུབ་ཅེ་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པས་འགྲུབ་སྟེ། གཅིག་དང་བྲལ་བ་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་དམིགས་པས་འགྲུབ་ལ། དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་གཏན་ཚིགས་ནི་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པས་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་བར་མ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་གཅིག་ཏུ་མེད་དེ། ཆུང་ངུ་དུ་མར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་བྱས་པ་ལ། སྤྱིར་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྱབ་བྱ་དགག་ཏུ་བཏུབ་པ་ལ། ཁྱབ་བྱ་དུ་མའི་སྒོ་ནས་ཁྱབ་བྱེད་གཅིག་དགག་ཏུ་མི་བཏུབ་བོ་ཞེ་ན། གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་པའི་མུ་དང༌། མ་ཡིན་པའི་མུ་གཅིག་ཡོད་དེ། ཡིན་པའི་མུ་ནི་སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་དང་དུ་མ་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ། སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་ལོག་ན། སྣང་གྲགས་ཀྱི་དུ་མ་ཡང་ལྡོག་གོ། །ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་སྒོ་ནས་མི་འགེགས་སོ། །ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་མུ་ནི། ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་སྣང་གྲགས་ཀྱི་དུ་མ་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ་འགལ་ལོ། །ཡང་དག་པའི་གཅིག་ལོག་ཀྱང་སྣང་གྲགས་ཀྱི་དུ་མ་མི་ལྡོག་གོ། །སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་དང་ཡང་དག་པའི་དུ་མ་ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་ལོག་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་དུ་མ་མི་ལྡོག་སྟེ་འགལ་ལོ། །དེས་ན་སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་གིས་ཡང་དག་པའི་དུ་མ་མི་ཁེགས་སོ། །སྣང་གྲགས་ཀྱི་དུ་མས་ཡང་དག་གི་གཅིག་དགག་གོ། །ཡང་ཆ་མེད་ཀྱི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ། སྣང་གྲགས་ཀྱི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ནི། རྗེས་དཔག་གིས་འགྲུབ་བོ། །ཁྱབ་པ་ཅིས་འགྲུབ་ཞེ་ན། ལྡོག་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཁྱབ་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ཁྱབ་བྱ། ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཁྱབ་བྱེད་དེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ལོག་ན་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ལྡོག་གོ། །དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་ཁྱབ་བྱེད། ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་ཁྱབ་བྱ། ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་ལོག་ན་རང་བཞིན་ལྡོག་གོ། །དཔེར་ན་མེ་དང་དུ་བ་ལྟ་བུའམ། མངོན་སུམ་བུམ་པ་ལྟ་བུ་བསྒྲུབ་བོ། །དཔེའི་དོན་ལ་གཉིས་ཏེ། གཞན་གྱི་འདོད་པ་དགག་པ་དང༌། རང་གི་གཞུང་ལུགས་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་ཀྱི་ཐེག་པ་བ་ན་རེ། འབྱུང་བ་དང་དེ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་གདམས་པ་གཅིག་ཡོད་དོ། །གཟུགས་བརྙན་ཡིན་བྱ་བའི་དཔེ་མ་གྲུབ་བོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་དགག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི། མེ་ལོང་གི་ནང་ན་སྣང་བའི་གཟུགས་འདི་བོན་ཅན། འབྱུང་བ་དང་དེ་ལས་གྱུར་པའི་གཟུགས་གདམས་པ་གཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཅན་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་གཉིས་འདུག་ས་གཅིག་ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་གཞོན་ནུ་དབང་པོ་ན་རེ། བྱད་འདི་ཉིད་ཕ་གིར་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་ཡིན་བྱ་བའི་དཔེ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་འགེགས་བྱེད་ནི། མེ་ལོང་ནང་ན་སྣང་བའི་གཟུགས་བརྙན་བོན་ཅན། བྱད་འདི་ཉིད་ཕ་གིར་སོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་རྣམ་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་བ་ན་རེ། དཔེ་མི་གྲུབ་སྟེ། རང་གི་སེམས་ཉིད་གཟུགས་རྙན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ཟེར་རོ། །དེ་འགེགས་བྱེད་ནི་གཡུང་དྲུང་གཟེར་ཆེན་གྱི་སྐབས་སུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རང་གི་འདོད་པ་གཟུགས་བརྙན་དུ་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ནི་དོན་ལྔ་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའོ། །

གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་བཤད་པ།

ད་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་སྐྱེ་འགག་གི་སྟོང་པ། མཚན་མ་ལས་གྲོལ་བའི་དོན་ཡང་དག་པ་དེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོ་རྣམས་བཀོད་དེ། གཡུང་དྲུང་གཟེར་ཆེན་གྱི་ཚད་མ་འགོད་པ་ནི། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའམ་དེར་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་མེད་དེ། རང་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་སྐྱེ་བ་མུ་བཞི་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རྒྱུ་འབྲས་དེ་རང་ལས་སྐྱེའམ། གཞན་ལས་སྐྱེའམ། གཉིས་ཀ་ལས་སྐྱེའམ། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ། གལ་ཏེ་རང་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། རང་གྲུབ་པ་ལས་སྐྱེའམ། མ་གྲུབ་པ་ལས་སྐྱེ། རང་མ་གྲུབ་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། རི་བོང་གི་རྭ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། མ་གྲུབ་པ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ། །རང་གྲུབ་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་གྲུབ་པ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་དགོས་པའི་རོ། །འདོད་ན་བསལ་ལོ། །ཡང་རང་གྲུབ་པ་བོན་ཅན། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གློ་བུར་བ་ལས་སྐྱེའོ། །ཞེ་ན། གློ་བུར་བ་བོན་ཅན། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྡན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་རྟེན་དགོས་སམ་མི་དགོས། གལ་ཏེ་མི་དགོས་ན་རང་ལས་སྐྱེ་བ་ཉམས་སོ། །དགོས་ན་ཡང་ན་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། ཡང་ན་གཏན་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གློ་བུར་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། གཞན་རྟག་པ་ལས་སྐྱེའམ། མི་རྟག་པ་ལས་སྐྱེ། རྟག་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། རྟག་པ་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་དངོས་པོར་མེད་དེ། དོན་བྱེད་ནུས་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། རིམ་གྱིས་དོན་བྱེད་དམ། གཅིག་ཆར་གྱིས་དོན་བྱེད། རིམ་གྱིས་དོན་བྱེད་ན། རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཉམས་ཤིང་མི་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། རེས་འགའ་བར་སོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཆར་དོན་བྱེད་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་ཤི་བྱེད་པའམ། བུ་ཆུང་གི་དུས་སུ་རྒན་པོར་སོང་བར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ཆར་དོན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པ་ལས་སྐྱེ་ཞེ་ན། འདས་པ་ལས་སྐྱེའམ། མ་འོངས་པ་ལས་སྐྱེའམ། ད་ལྟ་བ་ལས་སྐྱེ། འདས་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་བོན་ཅན། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་བྱ་བ་བྱས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་འོངས་པ་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟ་བ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། དུས་མཉམ་པོ་ལས་སྐྱེའམ། དུས་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེ། དུས་མཉམ་པོ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་དུས་མཉམ་ལས་སྐྱེའམ། མ་གྲུབ་པ་དུས་མཉམ་ལས་སྐྱེ། རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་དུས་མཉམ་ལས། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། ཕན་གདགས་བྱ་འདོགས་བྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྭ་རུ་གཡས་གཡོན་བཞིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་དུས་མཉམ་ལ་ཡང་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །དུས་ཐ་དད་པ་ལས་སྐྱེ་སྟེ། རང་ལས་གཞན་པ་དེ་ཡང་མི་རྟག་པ། དེ་ཡང་མ་ཞིག་པའི་རྒྱུ་སྔར་གསེགས་པ་ལས༌། ཤེས་པ་དོན་དམ་ཕྱི་གསེགས་པ་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། འོ་ན་བར་དུ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེའམ། མ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེ། གལ་ཏེ་བར་དུ་མ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། དུས་མཉམ་དུ་འགྱུར་རོ། །བར་དུ་ཆོད་པ་ལ་སྐྱེ་ན། གཞན་དུས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེའམ། རང་དུས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེ། གལ་ཏེ་གཞན་དུས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། འདས་པ་ལས་སྐྱཻ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་བར་དུ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་གཞན་གཅིག་གིས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་དུས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། རང་དུས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཆོད་དམ། རང་དུས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་མཐའ་དག་གིས་ཆོད། ཕྱོགས་མཐའ་དག་གིས་ཆོད་ན། འདས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱོགས་མཐའ་དག་གིས་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་དུས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་མཐའ་དག་གིས་ཆོད་ཀྱང༌། འདས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱབ་པ་མི་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མུ་སྟེགས་པའི་དོན་བྱེད་ནུས་པས་སྟོང་ཡང༌། ཡང་དག་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡང་བདེན་གྱིས་ཞེས་བྱའོ། །རང་དུས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཆོད་ན། སྔ་མ་ལ་ཡང་ཆོད་པ་དང་མ་ཆོད་པ་གཉིས། ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཡང་གཉིས་སུ་བྱུང་བས། སྐད་ཅིག་མ་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཉིས་ཀ་ལ་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་རང་གཞན་གཉིས་ཀ་ལས་སྐྱེ་བ་ཁེགས་ཙམ་ན། དེ་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་ཏེ། རང་གཞན་གཉིས་ཀ་ལས་སྐྱེ་བ་ཁེགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བྱེ་བྲག་ལྡོག་ན་སྤྱི་ལྡོག་གོ གལ་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་སྟེ། མུ་སྟེགས་རྒྱང་འཕེན་བ་ན་རེ། སྲན་མ་ཟླུམ་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་དེ་ཟླུམ་པ་བྱུང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཚེར་མའི་རྩེ་མོ་རྣོ་བ་དང༌། རྨ་བྱའི་སྒྲོ་ལ་བཀྲ་བའི་རྒྱུ་མེད་དེ་བཀྲ་བར་བྱུང༌། དེ་བཞིན་དུ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེ་ན། དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཟེར་རམ། ཀུན་རྫོབ་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཟེར། དང་པོ་ལྟར་ན་སྲན་མ་ལ་སོགས་པ་དཔེའི་དངོས་པོ་རང་མེད་པ་རུ། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་པ་ཅི་ལ་སྲིད་དེ་མི་འཐད་དོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་དཔེ་མ་གྲུབ་སྟེ། ཚེར་མ་དང་སྲན་མ་རང་རེའི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱཻའོ། །དེས་ན་རྒྱུ་འབྲས་ལ་སྐྱེ་བ་མུ་བཞི་ཡིས་ཁྱབ། སྐྱེ་བ་མུ་བཞི་ལོག་ན་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ལྡོག་སྟེ། དཔེར་ན་མེ་ལོག་ན་དུ་བ་ལྡོག་པའམ། ཤིང་ཙམ་ལོག་ན་ཤ་པ་ལྡོག་པ་བཞིན་ནོ། །མུ་བཞི་སྐྱེ་འགོག་གི་གཏན་ཚིགས་འགོད་པ་ནི། ཕྱི་དང་ནང་ན་གནས་པའི་ཡུལ་སེམས་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མེད་དེ། སྐྱེ་བ་མུ་བཞི་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་མོ་གཤམ་ཀྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བསྐྱེད་དམ། རྒྱུ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད། རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་དམ། རྒྱུ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བསྐྱེད། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་དེ། དུ་མ་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་བཞིས་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་གཅིག་བསྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དུ་མས་གཅིག་བསྐྱེད་པ་བོན་ཅན། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བསྐྱེད་དེ། རྒྱུ་གཅིག་དབང་པོ། །འབྲས་བུ་དུ་མ་ནི་དབང་པོའི་རིགས་འདྲ། དེ་རྣམས་དེས་རྣམ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དོ། །རྒྱུ་དུ་མས་འབྲས་བུ་དུ་མ་བསྐྱེད་དེ། མིག་དང་གཟུགས་དང་རྣམ་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་མིག་གིས་གཟུགས་ལ་འཛིན་ནུས་སུ་བསྐྱེད། གཟུགས་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཅི་འདྲ་བར་བསྐྱེད། རྣམ་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་བསྐྱེད། ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རིགས་འདྲར་བསྐྱེད། ཅེ་ན་མི་འཐད་དེ། རྒྱུ་འབྲས་དུ་མ་འཚོགས་ཀྱིན་འབྲས་བུ་རེ་རེ་བསྐྱེད་དམ། རྒྱུ་འབྲས་ངོ་སྐལ་རེས་འབྲས་བུ་ངོ་སྐལ་རེ་བསྐྱེད། འཚོགས་ནས་བསྐྱེད་ན་དུ་མས་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་མུ་རུ་འགྱུར་ལ། ངོ་སྐལ་རེས་བསྐྱེད་ན། གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་མུ་རུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། རྒྱུ་གཅིག་པོ་དེ་རྟག་པ་གཅིག་གམ། མི་རྟག་པ་གཅིག་གིས་བསྐྱེད། གལ་ཏེ་རྟག་པས་སྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རིམ་དང་གཅིག་ཆར་གྱིས་དོན་བྱེད་ནུས་པས་སྟོང་པས་རྟག་པ་མེད་དེ། གཞི་དེ་མེད་ཙམ་ན། དེས་སྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་མེད་དོ། །མི་རྟག་པས་སྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། མི་འཐད་པ་གཡུང་དྲུང་གཟེར་ཆེན་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་དོ། །གཞན་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་སྟེ། དབང་པོས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུ། དབང་པོའི་རིགས་འདྲ་བསྐྱེད་དམ། རྣམ་ཤེས་བསྐྱེད། རིགས་འདྲར་བསྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ལ་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་འོན་ལོང་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དབང་པོས་རིགས་འདྲར་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་ཤེས་བསྐྱེད་དེ། དབང་པོའི་རིགས་འདྲར་མི་བསྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱིས་ཁྱབ། རྒྱུ་འབྲས་ལ་གཅིག་དང་དུ་མས་ཁྱབ། མཐུན་པའི་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས། མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཏེ། མུ་བཞི་དང་བྲལ་བས་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འས་ལྡོག རྟེན་འབྲེལ་ཆེན་པོའི་གཏན་ཚིགས་འགོད་པ་ནི། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་དག་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་སུ་མེད་དེ། རེས་ཤིག་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་མར་མེ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཡང་དག་ཏུ་ཡོད་དམ། ཡོད་ན་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དམ་དུ་མར་ཡོད། ཡང་ན་སྐྱེས་ནས་ཡོད་དམ། མ་སྐྱེས་པར་ཡོད་བྱས་པས་གྲུབ་བོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པས་འགལ་བའི་སྐྱོན་མེད་ལ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མ་གྲུབ་པས། མ་ངེས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེས་ན་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་ན། རེས་ཤིག་རྟེན་འབྲེལ་དུ་སྣང་དུ་མི་བཏུབ། རེས་ཤིག་ཏུ་སྣང་ན་ཡང་དག་ཡིན་དུ་མི་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་འདོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རྟག་པ་དང་དམིགས་མི་རྟག་པ་ཡང་མི་འགལ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྟེན་འབྲེལ་ནི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དངོས་མེད་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་འགལ་ལམ། མེད་པ་ལ་འགལ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་དུ་སྣང་བ་མི་འགལ་ཏེ། འགལ་བ་མ་གྲུབ་པས་སོ། །མེད་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་མི་འགལ་ཏེ། མེད་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་མི་སྣང་བའོ། །ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་དགག་པ་དང༌། མེད་པ་སྐྱེ་པ་དགག་པ་ནི། དེ་ལ་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུ་ཡོད་པ་སྐྱེའམ་མེད་པ་སྐྱེ། མེད་པ་སྐྱེ་ན། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་འདི་བོན་ཅན། མེད་པའི་བོན་དང་མི་ལྡན་ཏེ། ཕན་ཚུན་རྣམ་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ནམ་མཁར་གཟུགས་ཅན་མི་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པ་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། ཡོད་པ་འདི་བོན་ཅན། རྒྱུ་འབྲས་སུ་མི་འཐད་དེ། རྒྱུ་འབྲས་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་དུ་མི་འདོད་དོ། །གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་འགོད་པ་ནི། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བོན་ཅན། དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་མེད་དེ། ཡང་དག་གི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཡང་དག་པའི་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དམ། དུ་མར་ཡོད། གལ་ཏེ་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་གཅིག་ཏུ་མེད་དེ། ཆ་དུ་མར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་སྐར་མ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཕྱོགས་ཆ་དྲུག་གིས་གཅིག་པོ་ལ་འབྱར་རམ་མ་འབྱར། འབྱར་ན་ཆ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། ཕྱོགས་ཆ་དྲུག་གིས་འབྱར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཆ་དྲུག་གིས་མ་འབྱར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དབུས་སུ་ཐིམ་མོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གོང་བུ་ཐམས་ཅད་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་ཚད་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དབུས་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་དུ་མར་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དུ་མ་འདི་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་དུ་མར་མེད་དེ། ཡང་དག་པའི་གཅིག་མ་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཡང་དག་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་གཏན་ཚིགས་འགྲུབ་བོ། །དེ་འགྲུབ་པས་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་མེད་དོ། །གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་ཡང༌། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དག་པར་ཡོད་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་རི་བོང་གི་རྭ་ཡང་ཡོད་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཆོད་པའི་དོན་ནི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།།

བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། ལུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྡིག་པ་མི་བྱེད་པ་དང༌། ངག་གི་སྒོ་ནས་འཁྱལ་བར་མི་སྨྲ་བ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ངན་སེམས་མི་གཏོང་བ་དང༌། ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱིས་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་དུས་བཟང་པོ་ལ་བསྲུང་བའོ།།

སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་བོན་ཐམས་ཅད་ལ་སྤྲོས་པ་ཆོད་ནས་རང་བཞིན་མེད་པས། གཟུང་ཆ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པས་འཛིན་ཆ་ཅིར་ཡང་མི་རྟོག་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནམ་མཁའ་ལྟར་གནས་པ་དེ་ལ། རྩོལ་བ་གློད་ལ་བོན་ཇི་བཞིན་པའི་དོན་དེར་བློ་དེ་བཞིན་པར་བཞག་སྟེ། ཅིར་ཡང་མི་རྟོག་པའི་དོན་ལ་རིག་པ་མ་གཡོས་པར་ཡེངས་པ་མེད་པར་གསལ་བར་གནས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་མི་སེམས་སོ་སྙམས་ན་ཡང་རྟོག་པ་ཡིན་པས། དེ་ཉིད་དུ་མི་དམིགས་པར་གནས་པར་བྱའོ། །འོ་ན་དེ་ལྟར་མཉམ་པ་ལ་བཞག་པའི་དུས་སུ་རང་སྣང་ངམ་མི་སྣང་སྣང་ན་རང་རིག་གི་དངོས་པོར་འགྱུར་ཏེ་རང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྣང་ན་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཤེས་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་རང་སྣང་ལ། སྒོམ་པའི་མཚན་མ་ནས་རང་དུ་ཡང་མི་སྣང་སྟེ། སྤྲོས་པ་བཅད་པ་ཙམ་ལ་གནས་པ་དེ་ཁོ་ན་སྒོམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།

སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། བླ་ན་མེད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་ས་བཅུ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་དེ། སྦྱིན་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཟང་ཟིང་དང༌། སྐྱབས་དང༌། བོན་གྱི་སྦྱིན་པའོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ནོན་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྡོམ་པ་དང༌། དགེ་བ་བོན་སྡུད་པ་དང༌། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ནོན་པའོ། །བཟོད་པ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པ་དང༌། གཞན་གྱི་གནོད་པ་ལ་ཅི་མི་སྙམས་པ་དང༌། བོན་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའྀ་བཟོད་པའོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་གསུམ་པ་འོད་དུ་འཕྲོ་བ་ནོན་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གོ་ཆ་དང༌། སྦྱོར་བ་དང༌། ཡོངས་སུ་མཐརཕྱིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་བཞི་པ་འོད་ལྡན་འབར་བ་ནོན་པའོ། །བསམ་གཏན་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཡོན་ཏན་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་དང༌། མི་གཡོ་བ་དང༌། དབང་འབྱོར་བ་ཅན་གྱི་བསམ་གཏན་ནོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་ལྔ་པ་ཉེས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བ་ནོན་པའོ། །ཤེས་རབ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཐོས་པ་དང༌། བསམ་པ་དང༌། སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་དྲུག་པ་མངོན་པར་དགའ་བར་གྱུར་པ་ནོན་པའོ། །ཐབས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རང་གི་སྐྱོན་སྤང་བ་དང༌། སེམས་ཅན་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། མྱུར་དུ་གཡུང་དྲུང་རྫོགས་པའི་ཐབས་སོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་བདུན་པ་མི་གཡོ་རྩོལ་བྲལ་ནོན་པའོ། །སྨོན་ལམ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རང་གི་ཚོགས་དང་འབྲེལ་བ་དང༌། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྨོན་ལམ་མོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་བརྒྱད་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ནོན་པའོ། །སྟོབས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགེ་བའི་སྟོབས་ལས་མི་ལྡོག་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་དང༌། བདུད་དང་གཞན་གྱིས་མི་ཚུགས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་དགུ་པ་བོན་དོན་རྟོགས་པས་མི་འགྱུར་བ་ནོན་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང༌། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཁྱེན་པ་དང༌། ཐབས་ཐམས་ཅད་ལས་རྟོག་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའོ། །དེ་གསུམ་སྤྱད་པས་ས་བཅུ་པ་བོན་བསམ་ཡས་རྣམ་པར་བཀོད་པ་ནོན་བའོ། །དེ་ལ་གསུམ་པོ་དེ་དག་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུར་འདུག་གི བླ་ན་མེད་པར་མི་འདུ་སྟེ། ཐབས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་སེམས་ཇི་བཞིན་པའི་ངང་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བཏང་སྙོམས་བདལ་པ་ཆེན་པོར་སྒོམ་ནས། བདག་དང་གཞན་དུ་མི་འབྱེད་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རིག་པས་དམིགས་གཏད་དང་བྲལ་པའི་སེམས་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་པོ་དེ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐབས་ཀྱི་ཕབ་རྩི་དེས་ཟིན་པ་ནི། སུམ་ཅུ་པོ་ཀུན་ལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ས་རྣམས་དང་བླ་ན་མེད་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་ཤེས་པ་བཅུ་ཡང་རྫོགས་ཏེ། བོན་ཤེས་པ་དང༌། རྗེས་སུ་རྟོགས་པ་ཤེས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང༌། ཀུན་རྫོབ་སྣང་ཚོགས་ཤེས་པ་དང༌། ཟག་བཅས་ཤེས་པ་དང༌། གཞི་དངོས་ཤེས་པ་དང༌། རྣམ་བཅད་ཤེས་པ་དང༌། བགྲོད་བྱེད་ཤེས་པ་དང༌། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང༌། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །དེ་དག་ནི་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང་དེའི་རྩལ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ།།

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་གྲོལ་པའི་སྤྱོད་པས་བདག་དང་གཞན་དོན་གཉིས་ཀ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྤྱོད་པའོ། །གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི་གཡུང་དྲུང་ལྟ་བུ་ཡེ་ཤེས་འོད་ལྡན་གྱི་ས་ནོན་པའོ། །དེ་ཡང་མི་རྟོག་པ་དང༌། རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་གཉིས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་ཏེ། མི་རྟོག་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལྟར་དུ་རྟོགས་པའོ། །རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་ནི་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མའི་དཔེ་བརྒྱད་ལྟར་རྟོགས་སོ། །འོ་ན་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་ན་རང་རིག་གི་ཤེས་པ་ཡོད་དམ་མེད། ཡོད་ན་རང་རིག་གི་ཤེས་པ་དེ་དོན་དམ་པར་འགྱུར་ཏེ། རིགས་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། རིགས་པ་དེས་གྲུབ་པ་ལ་གཞན་གྱིས་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་ན་སྤྲོས་པ་རྒྱུན་ཆད་པས། སྤྲོས་པ་མི་ཆོད་དོ་ཞེ་ན། རང་རིག་གི་ཤེས་པ་ཐ་སྙད་པའི་ངོ་བོ་ན་ཡོད་པས། ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར། སྤྲོས་པ་མི་ཆོད་པའི་ཉེས་པ་མེད་ལ། དོན་དམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་ན་རང་རིག་ཏུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་གསུམ་སྟེ། ལྟ་བ་དང༌། སྒོམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་ཐབས་སོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ནི། ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ནི། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན། ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་གང་ཡང་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་འདུས་པ་ལ་སེམས་དེ་ཡང་དག་པར་བདེན་ནོ་ཟེར་རོ། །འདིས་ནི་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་འདོད་དེ། རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ནོ། །ཤེས་པ་རང་རིག་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་དེ་ལ་འགེགས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི་འདི་དག་གོ ཁྱོད་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་རང་རིག་དེ། དངོས་པོ་ལ་མི་བདེན་ཏེ། སྒྲུབ་བྱེད་མེད་ལ་གནོད་བྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་བྱེད་མེད་པར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བམ། རྗེས་དཔག་གིས་གྲུབ་བམ། ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་འཇལ་བའི་ལུང་གིས་གྲུབ། མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ཚུར་རོལ་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བམ། ཕ་རོལ་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ། དང་པོ་ལྟར་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་དོན་དམ་དེ་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་མཐོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་ན། བདེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་འབད་པ་མེད་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་མཐོང་བས་མི་འགྲུབ་སྟེ། ད་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་ན། མཐོང་ལམ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་བསྒྲུབ་ཏུ་མི་གཏུབ་སྟེ། དཔེར་ན་རི་བོང་རྭ་མེད་པས་དེས་ཕུག་པ་མེད་པ་བཞྀན་ནོ། །རྗེས་དཔག་གི་མི་འགྲུབ་སྟེ། རྗེས་དཔག་ནི་རྟགས་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། དཔེར་ན་མེ་དུད་བཞིན། ཁྱེད་ཀྱི་རང་རིག་དོན་མ་རྟོགས་མི་དམ་ལ། འདི་ན་རྟགས་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་ནི་འདམ་གྱི་ཕུར་པ་དང་འདྲ་སྟེ་གར་དྲང་དྲང་དུ་འོང་བར་རིགས་པའི་རྒྱབ་རྟེན་མེད་པར་ཡེད་མི་ཆེས་སོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པར་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་གྱིས་མི་འགྲུབ་བོ། །རྗེས་དཔག་གིས་ཀྱང་མི་འགྲུབ་སྟེ། དོན་དམ་པར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་རང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་བྱེད་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། གཡུང་དྲུང་གཟེར་ཆེན་གྱིས་གནོད་བྱེད་དེ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་པ་ལ་སྐྱོན་ནི། དཀར་དམར་བདེ་སྡུག་རེག་བྱ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་འདི། དངོས་པོ་ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་ཀྱང་ཡིན། ཡིན་པ་ལྟར་ཤེས་ཀྱང་ཤེས། ཤེས་པ་ལྟར་སྣང་ཡང་སྣང༌། སྣང་བ་ལྟར་ངེས་ཀྱང་ངེས་ན། བདེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་མི་གྲོལ་བ་ཅི་སྟེ། ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ། །ཡང་ཁ་དོག་དང་བདེ་སྡུག་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་པ་དང་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་ལ་སྐྱོན་ནི། དེའི་ལུགས་ཀྱིས་ཁ་དོག་དང༌། དབྱིབས་དང༌། རེག་བྱ་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་གསལ་བས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འདི་རྫུན་པར་འདོད་པའོ། །ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་གཉིས་མེད་དེ་ནི་བདེན་པར་འདོད་དེ། དེས་ན་འཁྲུལ་པའོ། །དེ་ལ་སྤྱིར་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་གཅིག་ལ་གནོད་པ་སྲིད་ཕན་ཆད་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རྫུན་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་གཉིས་མེད་དེ་ཡང་རྫུན་པར་འགྱུར་ཏེ། མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་གཅིག་ལ་གནོད་པ་སྲིད་ཕན་ཆད་མཚན་ཉིེད་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་པ་དང་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་གྲུབ་བོ། །འདོད་ན་གཉིས་མེད་དུ་བདེན་བྱ་བའི་དམ་བཅའ་བུད། ཡང་ན་ཁྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དོན་དམ་དེ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་རིག་ལ་ཁྱད་ཡོད་དམ་མེད། མེད་ན་འབད་པ་ལ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་ཡོད་དེ། ད་ལྟ་བའི་ཤེས་པ་ནི་གནས་སྐབས་སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ནི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ད་ལྟ་བའི་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་དེ་དང༌། ཁ་དོག་བདེ་སྡུག་གི་རྣམ་པ་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་དམ་མེད། འབྲེལ་བ་མེད་ན། ཁ་དོག་བདེ་སྡུག་གི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། སྣང་བ་ངེས་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་ཅེ་ན། འཁྲུལ་ཚོད་རང་དུ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་བ་ཡོད་ན། བདག་ཉིད་གཅིག་གམ་དེ་ལས་བྱུང༌། དེ་ལས་བྱུང་ན་ཁ་དོག་གི་སྐྱེ་མཆེད་བདེན་པ་དང༌། ཤེས་པ་རྫུན་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཉིད་གཅིག་ན། སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་བདེན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་དུ་གྲུབ་ཀྱི། དེ་དོན་དམ་དུ་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་དེ། རྒྱས་པར་གོང་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ལྟ་བ་ལ་ཁྱད་བྱུང་བས། སྒོམ་པ་ལ་ཁྱད་མི་འབྱུང་བའི་ཐབས་མེད་དེ། ལྟ་བ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་རྣམ་པར་རིག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཙམ་ལ། རྩོལ་བས་མི་འགྱུར་པར་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་སྒོམ་སྟེ། འདིས་ནི་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ཇི་བཞིན་པ་ལ། བློ་དེ་བཞིན་པས་རྩོལ་བ་མེད་པར་གྱི་ན་སོ་མ་རང་བབས་སུ་འཇོག་སྟེ། གང་ལ་ཡང་གཏད་མི་འཆའ་བའི་ཕྱིར། སྒོམ་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལ་ཁྱད་ཡོད་དེ། ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ནི་ལམ་ལྔ་བསྒྲུབ་པས་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་པར་འདོད་དེ། འདིས་ནི་འདི་ཉིད་ན་བླ་ན་མེད་པ་བཅུས་ས་བཅུ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་པའོ། །དེ་ལྟར་སྒྲུབ་ཐབས་ལ་ཁྱད་བྱུང་བས། འབྲས་བུ་ལ་ཡང་ཁྱད་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ངས། །གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་ཀྱི། །གྲུབ་མཐའ་འགལ་དགག་ཚད་མ་བཤད། །གཏན་ཚིགས་ཁྱབ་པའི་བོན་ཆེན་འདི། །སྐལ་ལྡན་གཤེན་རབས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང༌། །དོན་འདི་མ་ནོར་རྟོགས་པར་ཤོག །འཁོར་ཚོགས་ཁྱེད་ཀྱིས་སེམས་ལ་ཆོངས། །ཅེས་བཀའ་སྩལ་པས། འཁོར་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་ཡིད་རང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་གཏན་ལ་དབབ་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བའོ།། །།ཨུ་ཏྲ་སིག ཀྲི་ཡ།

འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

སྟོན་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྟོན་པ་གཤེན་རབ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། འཇིག་རྟེན་འཛམ་གླིང་སྙིང་པོའི་ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་ན་བཞུགས། དེ་ཚེ་ལྷ་བོ་ལྷ་སྲས་དང༌། །ལི་ཤོ་སྒམ་དང་ལྷེ་ཐན་སོགས། །ལྷ་དང་མིའི་གཤེན་གྱིས་བསྐོར། །སྒམ་གསུམ་ལྷ་ཡིས་འདི་སྐད་ཞུས། །ཀྱེ་ཧོ་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ལགས། འབྲས་བུ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ། འབྲས་བུར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཇི་ལྟར་ལགས། བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་ཐེག་པ་ལ། །དོན་གྱི་རིམ་པ་གྲུབ་མཐའ་དགོད་པའི་གཞུང། །བདག་ཅག་འཁོར་ལ་རྒྱས་པར་བཤད་དུ་གསོལ། །དེ་སྐད་གསོལ་བ་གསན་ནས་ཀྱང༌། །སྟོན་པ་སྤྲུལ་སྐུས་བཀའ་སྩལ་པ། །ཉོན་ཅིག་འཁོར་འདུས་གཤེན་གྱི་ཚོགས། །ང་ཡིས་མདོ་རྒྱུད་རིན་པོ་ཆེ། །མ་ནོར་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱ། །དེ་ལ་འབྲས་བུའི་ཐེག་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་རེས་ཤིག་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང༌། འབྲས་བུའི་རྣམ་པ་དེ་གཡར་ནས་ལམ་བྱེད་པ་དང༌། མ་ཡིན་པ་ལ་བཏགས་ནས་སྒོམ་པ་དང༌། འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་སྤྱོད་པའོ། །དང་པོ་ནི་གཅོད་པ་ཙམ་དུ་འདྲ་ཡང་རྣོན་པོས་མྱུར་དུ་ཆོད་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཙམ་དུ་འདྲ་ཡང་འདིས་ནི་འབྲས་བུ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། ཚེ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆེ་བ་བླང་དོར་མེད་པའི་སྐུ་གཡུང་དྲུང་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའོ། །རྒྱུ་ཡི་ཐེག་པ་བས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ལྔའམ་བདུན་ལས་འབྲས་བུ་མི་ཐོབ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་ཉེ་རིང་དང་མཐོ་དམན་ཡོད་པས་འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་སྐྱེ་མཆེད་གཡར་ནས་ལམ་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བུ་ཉིད། ལྷ་དང་ལྷ་མོར་སྒོམ་པ་སྟེ། ཐབས་ཀྱི་རྩི་ཆེན་པོས་བཟུང་ནས་རྣམ་པ་དེས་བགྲོད་པས་འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ལ། ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བརྟགས་ནས་སྒོམ་པའི་འབྲས་བུའི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྒོ་ངའི་པྲི་མར་དུ་བསྒྱུར་བས་མར་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པ་དང་འདྲའོ། །བཞི་པ་ནི་ལན་གཅིག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་ཉིད་ལ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡེ་ནས་དབྱེར་མེད་ཅིང་སྔ་ཕྱི་མེད་པས། འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་ལམ་དུ་གྱུར་ནས་ལམ་རྟོགས་པ་དང༌། འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དུས་གཅིག་མཉམ་པོར་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་འགྲེལ་བའོ།།

བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

དེ་ལས་འབྲས་བུ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི་ཐེག་པ་འདི་ལ། སྤྱི་དོན་བདུན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ནི། ཕྱི་ནང་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་བོན་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་རྒྱུ་འབྲས་དང་བཅས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་རང་ས་ནས་བརྟགས་པས། དངོས་པོ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པས་དབེན་པར་འདུག་སྟེ། མ་རིག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་བོན་ཉིད། ཡང་དག་པ་དྲི་མ་དང་བྲལ་བར་ལྟ་བའོ། །བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི་བདུན་བསྲུང་སྟེ། སེམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་ལྷའི་སྐུ་ལ་གནས་སོ། །ངག་གིས་འཛབ་དང་བསྟོད་པ་ལ་འཇུག་པའོ། །ལུས་ཀྱིས་མི་ཚངས་པ་དང༌། སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་བསྲུང་བའོ། །སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི་དོན་དམ་པར་དག་པའི་བོན་ཉིད་སྒོམ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྣང་བ་ལྷའི་གཟུགས་བརྙན་ཆེན་པོ་སྒོམ་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། གཟའ་དང་སྐར་མ་དང༌། དུས་ཚོད་བཟང་པོ་ལ་ཁྲུས་དང་བཙང་སྦྲའི་སྒོ་ནས་རྫས་དང་ཡོ་བྱད་མ་ཉམས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། འཛབ་གྲངས་ཚང་བར་བྱ་སྟེ། ཐབས་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པའོ། །དེ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་གནས་པའོ། །

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། སྟོབས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རང་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་སྤྱོད་དེ། གང་ཞེ་ན། ལྟ་བའི་སྟོབས་དང༌། སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་སྟོབས་དང༌། ཐུགས་རྗེའི་སྟོབས་སོ། །ལྟ་བ་ནི་དག་པ་གསུམ་གྱི་བོན་ཉིད་དེ། རང་ཡང་ཉམས་སུ་ལེན་ལ་བཞན་ལ་ཡང་སྟོན་པའོ། །སྒྲུབ་ཐབས་ནི་རང་དོན་དང་གཞན་དོན་གཉིས་ཀ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའོ། །ཐུགས་རྗེ་ནི་ཡས་སྟགས་ལ་སོགས་ཏེ། དེ་དང་མཐུན་པར་ལྷ་འདྲེ་ལ་བསྔོས་བས། མི་གསོན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་ལ། ལྷ་འདྲེ་གཟུགས་མེད་རྣམས་ཀྱང་ཚིམ་ཞིང་རྒྱས་པར་མགུ་བས་ན། ཐུགས་རྗེའི་སྤྱོད་པའོ། །གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ས་བཅུ་གཉིས་ལས་གཡུང་དྲུང་འོད་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ས་བཞི་པ་མན་ཆོད་ཐོབ་པའོ། ། (ཤ་འབར་ལྷ་རྒྱུད་ལས། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ས་བཅུ་གཉིས་ནི། ཀུན་ཏུ་འོད་ཀྱི་ས་ཆེན་དང༌། བདུད་རྩི་འོད་དང༌། ནམ་མཁའ་འོད་ཀྱི་ས་ཆེན་དང༌། གཡུང་དྲུང་འོད་དང༌། རིན་ཆེན་འོད་དང༌། པདྨ་འོད་དང༌། ལས་ཀྱི་འོད་ཀྱི་ས་ཆེན་དང༌། དཔེ་མེད་འོད་དང༌། དཔེ་ལྡན་གྱི་ས་ཆེན་དང༌། ཤེས་རབ་འོད་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་འོད་དང༌། རང་རིག་འོད་ཀྱི་ས་ཆེན་ནོ། །ཞེས་སོ།)

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

ཁྱད་པར་ནི་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། གང་ཞེ་ན། ལྟ་བ་དང༌། རྟེན་དང༌། ལས་དང༌། སྒྲུབ་ཐབས་དང༌། འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི། དག་པ་གསུམ་གྱི་བོན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་སྒྲིབ་མེད་དང༌། རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། ཚད་མ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྟེན་ནི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་སྐུ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་པའོ། །ལས་ནི་ཁྲུས་དང༌། གཙང་སྦྲ་དང་གཟའ་དང་དུས་ཚིགས་འོག་མ་བ་ལ་མེད་དོ། །སྒྲུབ་ཐབས་ནི་འཛབ་དང་དངོས་གྲུབ་འདུ་བ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་དོ། །འབྲས་བུ་ནི་གཡུང་དྲུང་འོད་ཀྱི་ས་འོག་མ་བས་མི་ཐོབ་པའོ། །སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ངས། །བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི། །འབྲས་བུ་ཐེག་ཆེན་གཏན་ལ་དབབ། །འཁོར་འདུས་གཤེན་གྱི་སེམས་ལ་ཆོངས། །བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཡེ་བོན་གྱི་ཐེག་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བའོ།། །།

རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གཤེན་རབ་མི་བོ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེ་ན་བཞུགས། །དེ་ཚེ་འཁོར་གྱི་ལྷ་བོན་གྱིས། །སྟོན་པའི་གཙོ་ལ་འདི་ལ་སྐད་ཞུས། །ཀྱཻ་ཡེ་མཁྱེན་སྒྲོན་མ་ལགས། འབྲས་བུ་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་ལ། །རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི། །ཐེག་པའི་དོན་བཤད་ཇི་ལྟར་ལགས། །དེ་སྐད་གསོལ་བ་གསན་ནས་ཀྱང༌། །གཤེན་རབ་སྟོན་པས་བཀའ་སྩལ་པ། །ལྷ་བོན་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། །འཁོར་འདུས་གཤེན་རབ་རྩེ་ཅིག་ཉོན། །ང་ཡིས་ཐེག་ཆེན་དོན་རྒྱས་བཤད། །དེ་ལས་རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་དོན་བདུན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ།།

དེ་ལ་དང་པོ་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ནི། སྣོད་བཅུད་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའི་མཚན་མ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ལ། སེམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་དབང་བསྒྱུར་ཏེ། རང་རིག་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཚད་མས་བརྟགས་པས་ལོག་པའི་མ་རིག་པ་ཉོན་མོངས་པའི་རྟོག་པ་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའི་བོན་ཉིད་རྟོག་མེད་དུ་རྟོགས་ཏེ། དེའི་རོལ་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཤར་བའི་བྱིན་རླབས། ལྷའི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཡང་དག་པའི་མཚན་མར་སྣང་བས། དེ་ལྟར་ལྟ་བའོ།།

བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། སྤྱིར་སྔགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཀུན་བསྲུང་ལ། ཁྱད་པར་དུ་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་དང༌། དཔོན་གསས་དང༌། སྔགས་དང༌། ཕྱག་རྒྱས་བསྲུང་བའོ།།

སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། གཡུང་དྲུང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཆེན་པོ་ལྔ་སྒོམ་སྟེ། སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ལས་གཡུང་དྲུང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། གསུང་ཡིག་འབྲུའི་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཐུགས་ཕྱག་མཚན་ལས་དང༌། གདན་པདྨ་ལས་དང༌། རྒྱན་འོད་ཟེར་ལས་སོ། །དེ་ལ་དམ་ཚིག་དང༌། ལས་དང༌། བོན་དང༌། སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེ་བཞི་རྫོགས་པར་སྒོམ་པའོ།།

སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། རྫས་དང༌། ཡོ་བྱད་དང༌། སྔགས་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གཉིས་ཀ་འཚོགས་པ་ལས་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ཡིས་བསྒྲུབ་པས་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པའོ།།

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི༌། ཞི་བ་དང༌། རྒྱས་པ་དང༌། དབང་དང༌། མངོན་སྤྱོད་བཞིས་བདག་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པར་སྤྱོད་པའོ། །ཡང་གཞན་དོན་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ཚེ་འདས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་སྟེ། འབྲས་བུ་འཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཕྱི་འདུར་རྣམས་ཀྱང་སྦྱོང་བའོ།།

གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ས་རིན་ཆེན་འོད་ཡན་ཆད་ནས། རང་རིག་འོད་ཀྱི་ས་མན་ཆད་ཐོབ་པའོ།།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། རྒྱུའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་དང༌། འབྲས་བུ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །རྒྱུའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའི་ཚད་མ་དང་གཏན་ཚིགས་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །བྱ་བ་གཙང་སྤྱོད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ཁྱད་འདོད་ནི་རེས་ཤིག་བཞི་སྟེ། ལྟ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། སྒོམ་པ་དང༌། འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི། དེ་ལ་དག་པ་གསུམ་གྱི་སྒོར་བོན་ཉིད་ཙམ་ལས་མེད་དོ། །འདིས་བོན་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ། དེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱང་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ལྟ་བའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་དེ་ལ་སྟོབས་གསུམ་ལས་མེད་དེ། འདི་ལ་འཕྲིན་ལས་བཞི་དང༌། ཚེ་འདས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བའི་འགྲོ་དོན་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །སྒོམ་པ་ནི་དེས་དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ལྷ་སྒོམ་སྟེ། འདིས་གཡུང་དྲུང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཆེན་པོ་ལྔ་སྒོམ་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་དེས་ས་བཞི་མན་ཆད་ལས་མ་ནོན་ལ། འདིས་ས་ལྔ་པ་ནས་བཅུ་གཉིས་པ་མན་ཆད་ནོན་པའོ། །གཤེན་རབ་སྟོན་པའི་སེང་གེ་ངས། །མངོན་ཤེས་ཐེག་པའི་དོན་མཆོག་བཤད། །ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་སེམས་ལ་ཞོག །ཕྱི་རབས་ཀུན་རྟོགས་རྒྱས་པར་ཤོག །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི། །ཐེག་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བའོ།། །།

གསང་སྔགས་ནང་མ་བཤད་པ།

ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྟོན་པ་གཤེན་རབ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེར་བཞུགས་པའི་ཚེ། ལྷ་བོན་མི་གཤེན་འཁོར་གྱིས་བསྐོར། །དེ་ཚེ་སྒམ་གསུམ་འཕྲུལ་གྱིས་ཞུས། །

ཀྱཻ་ཧོ་སྟོན་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཅན། །འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་ནང་པ་ཡི། །ཁྱད་པར་རྣམ་བཞག་ཇི་ལྟར་ལགས། །དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པ་ཡི། །ཐེག་པའི་དོན་མཆོག་བཤད་དུ་གསོལ། །དེ་སྐད་གསོལ་པ་གསན་ནས་ཀྱང༌། །གཤེན་རབ་སྟོན་པས་བཀའ་སྩལ་པ། །འཁོར་གྱི་སྒམ་གསུམ་འཕྲུལ་ཁྱེད་ཉོན། །གསང་སྔགས་དོན་མཆོག་ངས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་གི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པ་ནི། རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་ཞེ་ན། ལྟ་བ་དང༌། ལྷ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། འབྲས་བུའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི་ཕྱི་པས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་བལྟས་ཏེ། ཤེས་པས་ཡུལ་ལ་ཕར་བཏགས་པའོ། །ནང་པས་ནི་ལྟ་ཡུལ་སྤྱོད་ཡུལ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་མེད་དེ། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་མེད། ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་གཉིས་སུ་མི་འབྱེད་དེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་རྟོགས་པའོ། །ལྷ་ནི་ཕྱི་པས་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་རྗེ་བོའི་ཚུལ་དུ་དམིགས་ཏེ། དེ་ལ་མཆོད་ཅིང་བསྟོད་པས་དེ་མཉེས་ནས། བདག་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའ་ལ་དངོས་གྲུབ་དང་འབྲས་བུ་ཚུར་གསོལ་བ་སྟེ། གཞན་ལ་རེ་བ་ལས་མ་ཤེས་སོ། །ནང་པས་ནི་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་སེམས་དཔའ་གསུམ་བརྩེགས་པ། བདག་ཉིད་ལས་མི་གཞན་པ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་སྒོམ་སྟེ། མཆོད་པ་ལ་སོགས་པས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་མཆོད་ནས། དངོས་གྲུབ་དང་འབྲས་བུ་གཞན་པ་ནས་མི་ཚོལ་ཏེ། བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་འབྱུང་བའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་ཕྱི་པས་དམ་རྫས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཐབས་ལ་སྤྱོད་མ་ནུས་ཏེ། གཙང་སྦྲ་འབའ་ཞིག་ལ་སྤྱོད་པའོ། །འདིས་སྤྱོད་པ་སྦྱོར་སྒྲོལ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན། དམ་རྫས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་གཙང་སྨེ་མེད་པར་འཛོལ་སྙོག་ཏུ་སྤྱོད་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་ཕྱི་པས་གཞན་ནས་ཐོབ་པར་འདོད། འདིས་རང་ལས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ཡང་ཁྱད་ཡིན་ལ། ཕྱི་པས་ས་བཅུ་གཉིས་པ་ལས་མི་ནོན་ལ། འདིས་བླ་ན་མེད་བའི་ས་གསུམ་ནོན་པའོ། །དེ་དག་ནི་གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་གི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་བཞག་པའི་ཚད་མར་རིག་པར་བྱའོ།།

དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

དེ་ལས་ནང་དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་ལ་དོན་བདུན་ཏེ། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ། དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས། དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་འདོད་དེ། སེམས་ཉིད་རང་རིག་པ་ཐམས་ཅད་རྩལ་མ་འགག་པར་སྣང་བ་ནི་ཐབས། དེ་ཉིད་ངོས་སམ་ཕྱོགས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ནི་ཤེས་རབ། དེ་ལས་བོན་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་གྲུབ་སྟེ་འབྱུང་བས་ན་དབྱིངས། དེས་བོན་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་ཉིད་དུ་ཤེས་ཤིང་སྒྲིབ་པ་ཡེ་ནས་བྲལ་བས་ན་ཡེ་ཤེས། དཀོར་བདུན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་དོན་དམ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཤར་བས་ཀུན་རྫོབ། དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་སེམས་ཉིད་ལས་མི་གཞན་པས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་དེའི་ཆ་ནས་དོན་དམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདོད་དེ། རང་བཞིན་དོན་དམ་པ་དང༌། ཡེ་ཤེས་དོན་དམ་པ་དང༌། འབྲས་བུ་དོན་དམ་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བོན་སྣ་ཚོགས་སུ་འདུག་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སེམས་ཉིད་ཇི་བཞིན་མ་བཅོས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་སུས་ཤེས་ཞེ་ན། བོན་ཐམས་ཅད་རང་གིས་ཀྱང་ཤེས་ལ་བོན་ཉིད་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ཤེས་ཙམ་ན་སྣང་བ་དང་གཟུགས་ཐམས་ཅད་སྐུ། སྟོང་པ་དང་སྒྲ་ཐམས་ཅད་གསུང༌། གཉིས་མེད་དྲན་རྟོག་གི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཐུགས། དེ་ལྟར་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མི་བཟད་པ་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོ་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །གཞན་ཡང་དེའི་ཆ་ནས་ལྷག་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཡང་འདོད་དེ། ལྷག་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང༌། ལྷག་པའི་དོན་དམ་དང༌། ལྷག་པའི་དབྱེར་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཐེག་པ་གཞན་ལས་དོན་དམ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ། ལྷག་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཐེག་པ་གཞན་ནི་དོན་དམ་ཞེས་བྱ་བ། རང་བཞིན་མེད་པ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་མི་རྟོག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་འདོད་དེ། གསང་སྔགས་འདིའི་ལུགས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ནི་སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་མ་བཅོས་པའི་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བོན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རང་སྣང་བ། དཔེར་ན་ཉི་མ་ལ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་དུ་བྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཆ་ནས་དཀོར་བདུན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ལྷག་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུན་མཚན་ནི། ཐེག་པ་འོག་མ་བས་བསླུ་བར་མི་བདེན་པ་རེས་ཤིག་གི་ཚད་མས་གྲུབ་པ། རེས་ཤིག་གི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཙམ། མདོར་ན་སྣང་སྲིད་འདི་དག་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། འཁྲུལ་བར་འདོད་པ་ལས་གསང་སྔགས་འདིའི་བཞེད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་དུ་སྣང་སྲིད་འདི་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་པ་རང་སྣང་ཡིན་པས། ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ད྄ུ་ཡེ་ནས་མཉམ་པར་རྫོགས་པར་བཞེད་དེ། དེའི་ངང་ལས་འཁོར་བ་མེད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་བརྒལ་བ། འོ་ན་ད་ལྟར་འཁོར་བར་འདུག་པས་མངོན་སུམ་དུ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། འོ་ན་བརྟག་པའི་འགོ་སྒྲེ་སྟེ། ཁྱེད་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའ་དང། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ལུགས་ཀྱིས། བོན་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་དང། སེམས་རིག་པ་ཙམ་ཡིན་ཞེས་པ་དེ་ཡང། ད་ལྟར་བོན་ཐམས་ཅད་ལ་གཟུགས་དངོས་སུ་གྲུབ་པ་དང། རང་བཞིན་ཡོད་པར་འདུག་པས། ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་གཞུང་གཏིང་ནས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞེས་མཚུངས་སོ། །ཡང་ཁྱོད་གསང་སྔགས་ནང་པས་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཞེས་འདི་མངོན་སུམ་དང་འགལ་ལོ། །ཞེ་ན། ཁྱོད་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའ་བས་རིག་པ་ཙམ། སེམས་ཙམ་ཤེས་པ་ཙམ་ཞེས་པ་དང། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔས་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟོང་པ་ཡིན་ཞེས་པ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འགལ་ལོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འགལ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འགལ། ད་ལྟར་སངས་མ་རྒྱས་པར་འདུག་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་ད་ལྟར་གཟུགས་མེད་པ་དང། རང་བཞིན་མེད་པར་མི་འདུག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་མཚུངས་སོ། །འོ་ན་ཡེ་སངས་རྒྱས་ན་ལམ་བསྟན་ཞིང་བསྒྲུབ་པ་ལ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་དགོས་པས་ལམ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །འོ་ན་སངས་རྒྱས་སུ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། ཡེ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་དེ་ལ་མ་ངེས་པའི་སྐྱོན་ཞུགས་ཏེ། རང་བཞིན་ཡེ་ཅི་བཞིན་པའི་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཡང། དེ་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པ་བྱ་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་ཕྲུ་གུ་རྒྱལ་བུར་མ་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ནི་ལྷག་པའི་ཀུན་རྫོབ་བཤད་པའོ། །དབྱེར་མེད་ལྷག་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འོག་མ་བས་བདེན་གཉིས་ཕྱོགས་རེ་ཙམ་ལས་མ་ཤེས་ཏེ། འདིས་ནི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅི་ཡང་སྣང༌། ཅིར་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སོ་སོ་ཐ་དད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་པྱིར་ཕྱོགས་སུ་མི་བལྟ་བའི་ཁྱད་པར་འཕགས་སོ། །གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའ་ཡང་གཉིས་མེད་དུ་བལྟའོ་ཞེ་ན། ཁྱེད་ཀྱི་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བདེན་པ་གཉིས་མེད་དུ་བཤད་པ་ཡོད་སྲིད་ཀྱང། མཐར་ཐུག་གི་ལྟ་བར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྤྲོས་བྲལ་རང་བཞིན་མེད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་མེད་ལ་འགལ་བར་འདུས་པའི་ཕྱིར་དང། སྣང་བ་སྐྱོན་དུ་བལྟས་ནས་རྟོག་པ་གཉེན་པོས་འགེགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ལྟ་བས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ།།

བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་བསྲུང་སྟེ། རྩ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་དང། ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་སྒོམ་པ་དང༌། དེའི་འཛབ་དང་ཕྱག་རྒྱ་རྒྱུན་དུ་དྲངས་པ་དང། བོན་གསང་སྔགས་སྤྱོད་པ་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟར་བརྩེ་བ་དང། ལྟ་སྤྱོད་རླང་པོ་གཞན་ལ་མི་བསྒྲགས་པའི། ཡན་ལག་དུ་དུག་ལྔ་དང། དམ་རྫས་ལྔ་དང། སྦྱོར་སྒྲོལ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པར་བྱའོ། །བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལྟ་བ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ནས་དེའི་ངང་ལ་བློ་མི་གཡོ་བར་དེ་ཅི་བཞིན་པའི་དོན་ལ་དེ་བཞིན་པར་བཞག་སྟེ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་འགེགས་ཀྱང་མི་འགེགས་ལ། རྫེས་སུ་ཡང་མི་འབྲེང་བར་བསྒོམ་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། དམ་རྫས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པས་ཏིང་འཛིན་རྣམ་པ་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་གྲོལ་པའི་ལམ་དུ་སྒྲུབ་པ་དང། ཡུལ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། རྩ་དང་ཐིག་ལེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གསལ་བར་བྱ་སྟེ་ཐབས་ཀྱི་ལམ་དུ་བསྒྲུབ་པའོ།།

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་མངོན་སྤྱོད་དང་བཞིས་བདག་གཞན་གྱི་དོན་སྤྱོད་ཅིང༌། སྤྱོར་བ་དང་སྒྲོལ་བས་ཀྱང་གཉིས་དོན་རྫོགས་པར་མཛད་པའོ། །དེ་ཡང་ཐབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཚེ་འདས་ཀྱི་མི་དེ་སྒྲིབ་པ་སྦྱང་ནས་འབྲས་བུ་ལ་སྦྱོར་ཏེ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་གཞན་དོན་མཛད་པ་སྟེ། ནང་འདུར་རྣམས་སོ།།

ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ས་གསུམ་གྱི་ཐ་མ་ཡི་གེ་འཁོར་ལོ་རྫོགས་ཆེན་གྱི་ས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། དབྱིངས་ཀྱི་ལྷ་ལྔའི་མཚན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནོན་པའོ། །

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་བརྒྱད་དེ། ལྟ་བ་དང༌། སྤྱོད་དང༌། དབང་དང༌། དམ་ཚིག་དང༌། འཕྲིན་ལས་དང༌། སྒྲུབ་ཐབས་དང༌། དཀྱིལ་འཁོར་དང་འབྲས་བུའོ། །དེ་ཡང་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ་དང་འབྲས་བུ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ཉིད་དོ། །དབང་ནི་ཕྱི་རྫས་ལ་བརྟེན་པ་དང༌། ནང་བདུད་རྩིའི་རོ་ལ་བརྟེན་པ་དང༌། གསང་བ་མཚན་ལྡན་གྱི་ཡུམ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། དེ་གསུམ་སྔགས་ཕྱི་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམ་ཚིག་ནི། རྩ་བ་དང་ཡན་ལག་གི་དམ་ཚིག་དམ་རྫས་ལ་སྤྱོད་པ་ཕྱི་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕྲིན་ལས་ནི། བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་མཆོད་པ་འབུལ་བ་དང་སྒྲོལ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་ཕྱི་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་ཐབས་ནི། ཐུན་མོང་དང་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལམ་གཉིས་པོ་ཕྱི་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཀྱིལ་འཁོར་ནི། ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་མ་སྤངས་གནས་སུ་དག་པ་ཕྱི་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ནི་དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའིཐེག་པ་བཤད་བའི་འགྲེལ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །སག་ཏི་པའི་ཏི་སུ་ཁྲ་ཞེ། ཙ་ལ་ཅི་དུ་ཟེ་གྱ་ཐར། བུ་ཤམ་ཡེ་ཅངས་ཝེ་ཞེ་ཁྲི། ཅི་ལུ་ལེ་ཤོ་ཨུ་ཀྲ་སིག། །།

ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ།

ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ངང་ཉིད་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འགྲོ་བ་འདུལ་བའི་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་དེ། འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྙིང་པོ་ལྷ་རི་གྱང་ཐོ་གྱང་དམན་གྱི་རྩེ་ལ་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཞིང༌། འཁོར་ལྷ་དང་མིའི་བོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་ནས་བཞུགས་པའི་ཚེ། ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །

ཀྱཻ་ཧོ་ཡེ་མཁྱེན་འཕྲུལ་གྱི་མངའ་བདག་ལགས། ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་བ། འབྲས་བུ་སྔགས་ཀྱི་བོན་དེའི་དོན་ཇི་ལྟར་ལགས། བདག་འཁོར་དུ་འདུས་པ་རྣམས་ལ་རྒྱས་པར་བཤད་དུ་གསོལ། ཞེས་ཞུས་པས། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། འཁོར་དུ་འདུས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཉོན་ཅིག ང་ཡིས་ཐེག་པའི་འབྲས་བུ་ཡི། །ཡང་དག་པ་ཡི་མདོ་རྒྱུད་བཤད། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་དོན་བདུན་ཏེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང༌། འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ།།

དེ་ལ་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ནི། སེམས་ཀྱི་བོན་ཉིད་ཡེ་ནས་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བའི་དང༌། ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ལས་ཅིར་ཡང་འབྱུང་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་དག་པའི་དབྱིངས་སོ། །དེའི་ངང་ལས་ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་སྐྱེ་མཆེད་རང་སྣང་དུ་ཤར་བ་ནི། འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྒྱུ་སེམས་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་དང༌། ཡེ་ནས་མ་སྐྱེས་ཏེ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་ཡང་མ་འགག་པའི་རོལ་པར་རང་སྣང་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་དང་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རང་ལ་ཡེ་ནས་གནས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་བསྐྱེད་ཅིང་བཙལ་མི་དགོས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་གདོད་ནས་འདུས་མ་བྱས། ཡེ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པའོ། །དེ་ལ་བརྟག་པ། རྒྱུ་དག་པའི་དབྱིངས་ནས་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བྱུང་བར་འདོད་པ་དེ། རྒྱུ་དག་པའི་དབྱིངས་ཏེ། སྟོང་པ་ཡིན་ཙམ་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མུ་རུ་འགྱུར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དེ། ཀུན་ཏུ་སྣང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མུ་རུ་འགྱུར་ཏེ། དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པ་དང་ཁྱད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་སྣ་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་དང་ཁྱད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ངའི་རྒྱུ་དག་པའི་དབྱིངས་དེ་དང་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ཚུལ་གྱིས་ཐ་དད་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་དང་ཉི་མའི་འཽད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། ཀུན་དུ་སྣང་ནི། དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་སྟོང་པ་དེ་ཀུན་ཏུ་སྣང་མ་ཡིན། ཀུན་ཏུ་སྣང་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྩིག་པ་དང་རེ་ལྡེ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐ་དད་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་པ་ཡིན་ན། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཉམས་ཏེ། རྫོགས་རིམ་དུ་འགྱུར་རོ། །ལམ་གཅིག་ཆར་བའི་དབང་དུ་འདོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ལམ་རིམ་སྐྱེས་པ་གཏན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ན་དེས་མི་ཚུགས་སོ། །ཁྱོད་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་མེད་པའི་ལུགས་ཀྱིས། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་ཕྱི་ལ། རྒྱུ་འབྲས་དངོས་སུ་སྐྱེ་བའམ་ཡོད་པར་འདོད་དེ། ངའི་སེམས་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་དེ། ཀུན་འབྱུང་བའི་ཁུངས་པོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། སེམས་ཉིད་ཀྱི་རླབས་སམ་རོལ་པ་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྣ་ཚོགས་སུ་རང་ཤར་བའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་བཞིན་དུ་རང་རྒྱུད་པར་དངོས་སུ་ཡོད་པར་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་སེམས་ཉིད་ཀུན་འབྱུང་གི་དབྱིངས་དང༌། ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ལ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཐ་སྙད་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། ཀུན་གྱི་གཞིར་འདུག་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་དུ་རྒྱུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མི་འགལ་བར་འཇུག་གོ། །

      གཞན་ཡང་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ན་རེ། དག་པའི་དབྱིངས་དེ། དོན་དམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། མཚན་མ་དང་བཅས་པར་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་མཚན་ཉིད་བཞི་དང་ལྡན་པ་དང༌། དོན་དམ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་དེ་གཉིས་གཅིག་ལས་གཅིག་འབྱུང་ཞིང་ངོ་བོ་གཉིས་མེད་དུ་ཁས་ལེན་མི་ནུས་ཏེ། གལ་ཏེ་གཉིས་མེད་དུ་ཁས་ལེན་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོ་རྟོགས་པས། དོན་དམ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ། །ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་ཀུན་རྫོབ་མཚན་ཉིད་བཞི་དང་ལྡན་པ་དངོས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་བསལ་ལོ། །ངའི་དག་པའི་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་གཉིས་དངོས་པོ་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་སུ་སྣང༌། ཡེ་ཤེས་ཉིད་དབྱིངས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྟོགས་པའི་ལྟ་བའོ།།

བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། བཞི་བསྲུང་སྟེ། དམ་ཚིག་ཡུལ་ལ་སྦྱོར་བ་དང༌། སྙིང་རྗེ་འབྱུང་བ་དང༌། ཐུགས་རྗེའི་ཡུལ་དང༌། བོན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པར་བསྲུང་བ་སྟེ། དང་པོ་ནི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་རྒྱུའི་ཐེག་པ་ལྟར་མི་སྤང་བའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྙིང་རྗེ་ཕྱོགས་རིས་མེད་པས་གདུལ་བྱ་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། ས་ལ་གནས་པའི་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའ་ནས་རབ་ཏུ་དམྱལ་བའི་ཁམས་ཡན་ཆད་གང་བསྒྲལ་བར་འོས་པ་དེ་དང༌། བཞི་པ་ནི། བོན་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཇི་བཞིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འབྱེད་པ་མེད་པར་སྦྱོར་བའོ།།

བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། ལྟ་བའི་དོན་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དེའི་ངང་ལ་འཇོག་པའོ། །ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང༌། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གང་བསྒོམ་ཡང༌། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་མི་བསྐྱེད་དེ། ནམ་མཁའ་དྭངས་པའི་དབྱིངས་ནས་ཉི་ཟླ་ཤར་བ་ལྟར། རྫོགས་ཚུལ་དུ་སྒོམ་པའོ།།

སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི། འབད་རྩོལ་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ལྟར། བསྒྲུབ་མི་དགོས་ཏེ། ཡེ་ནས་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་གཟིངས་བསྐྱོད་པ་བཞིན་དུ་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲུབ་པའོ།།

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། དོན་དེ་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་བྱེད་སྤྱོད་གང་ཡང་མ་འགག་པ་སྟེ། ཅི་ལ་ཡང་ཉམ་ང་མེད་པར་ལྷུག་པར་སྤྱོད་པའོ། །གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། བླ་ན་མེད་པའི་ས་གསུམ་ཡོད་པ་ལ། ས་གཉིས་པ་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནོན་པའོ། །

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། གང་ཞེ་ན། ལྟ་བ་དང་དམ་ཚིག་དང་བསྒོམ་པ་དང་སྤྱོད་པ་དང་འབྲས་བུའོ། །དང་པོ་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རང་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང༌། དེའི་རྩལ་མ་འགག་པའོ། །ལྟ་བ་དེ་ཡང་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་ཙམ་ན། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་སྐད། འདིས་ནི་སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་མ་བཀག་པར་བདལ་བ་ནི་ཡབ་སྣང་བ་ཆེན་པོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་དུས་ན་རང་རང་གི་ས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འདུག་པ་ནི་ཡུམ་དབྱིངས་ཕྱུག་ཆེན་མོ། །དེ་ལྟར་སྣང་སྟོང་ངོས་རེར་རྒྱ་ཆད་པ་མེད་དེ། དབྱེར་མེད་དུ་འདུག་པ་ནི་སྲས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྐད། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཡབ་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དང༌། ངའི་ཐབས་ལ་ཁྱད་མི་འདུག ཡུམ་དབྱིངས་ཕྱུག་ཆེན་མོ་དང་ངའི་ཤེས་རབ་ལ་ཁྱད་མི་འདུག ཁྱོད་ཀྱི་སྲས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ངའི་གཉིས་མེད་ལ་ཁྱད་མི་འདུག་གོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ནི་ཤེས་རབ་རང་རིག་གི་སེམས་དེ་སྟོང་པར་འདོད། ཐབས་དེའི་རྩལ་དེ་མཚན་མ་དངོས་སྣང་དུ་འདོད། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་སྟོང་པའི་མཐའ་རེག་ཏུ་ཐལ། ཐབས་སྣང་རྒྱ་ཆད་དུ་ཐལ། དེས་ན་གཉིས་མེད་མེད་དེ། ཉི་ཚེ་བའི་གཉིས་མེད་དུ་ཐལ་བྱའོ། །ངའི་ཡུམ་དག་པའི་དབྱིངས་ཕྱུག་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འདུག སྟོང་པའི་མཐས་མ་རེག ཡབ་སྣང་བ་ཆེན་པོ་དེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་བ་རང་སྣང་བར་འདུག་སྣང་བའི་མཐས་མ་རེག དེ་གཉིས་དངོས་པོ་ཐ་དད་དུ་ཞེན་ས་མེད་པས་གཉིས་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་འདུག་སྟེ། ཉི་ཚེ་བའི་མཐས་མ་རེག་པའོ། །དེ་ནི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་ལས། དེ་མ་ཡིན་པར་མེད་དེ། ངའི་ལྟ་བའི་གདེང་ནི་ཡེ་ཕྱི་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྩོལ་བ་མེད་པའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་དེ་རྩོལ་བ་དང་བཅས་པའི་ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ། མཐོང་ལམ་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམ་ཚིག་ནི་འོག་མ་བས་རྩ་བ་དང་ཡང་ལག་ལས་བསྲུང་མ་ནུས་ཏེ། འདིས་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་དམ་ཚིག་བཞི་བསྲུང་བའོ། །བསྒོམ་པ་ནི་འོག་མ་བས་སྐས་ཀྱི་གདང་བུ་ལྟར་རིམ་པར་བསྒོམ་ནས། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་འབྲས་བུར་བྱུང་བའི་ལྷན་ཅིག་ལྷ་གཅིག་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་དམན་ཏེ། འདིས་ནི་འབད་རྩོལ་གྱིས་མི་བསྒྲུབ་ཅིང་རིམ་པར་མི་བསྒོམ་སྟེ། རྟོགས་པ་ངོ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས། རྒྱ་མཚོའི་གྲུ་བཞིན་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བའོ། །ལྷ་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་རྩོལ་བས་མི་བསྒྲུབ་སྟེ། དབྱིངས་ནས་ཉི་ཟླ་ཤར་བ་བཞིན་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་པ་ནི་འོག་མ་བས་འཕྲིན་ལས་བཞི་དང་སྦྱོར་སྒྲོལ་དང་འདུར་སྦྱོང་ཙམ་སྟེ། འདིས་ནི་བྱེད་སྤྱོད་གང་ཡང་མ་བཀག་པར་ལྷུག་པར་སྤྱོད་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་འོག་མ་བས་ས་གསུམ་གྱི་ཐ་མ་ཡི་གེ་འཁོར་སོ་ལས་མ་ནོན་ཏེ། འདིས་བར་པ་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་ས་ནོན་པའོ། །དེ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བའོ། །ཀྱཻ་ཡོངས་པ་ཅི་ད་མྱ་ཀྱང༌། ར་ཁྲི་པ་དེ་པ་ཤ་ན། ལུ་ལེ་གྱུར་ཤ་ཨེའ་ཏིང་ཡ། ལྦ་ཙེ་ཟེ་ཞེ་ཆམ་ཤ་ཀྲམ།། །།

རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་རྩེ་བཤད་པ།

སྟོན་པའི་མཆོག་རང་འབྱུང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ། ཡེ་ཤེས་རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཉིད། །ལྷོའི་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྙིང༌། ཡུམ་གཤེན་གྱི་འབྱུང་གནས། ལྷ་རི་གྱང་ཐོ་གྱང་དམན་གྱི་རྩེ་མོ། །སྲིད་པ་རང་འབྱུང་གི་གནས་ཁང་ན། ལྷ་དང་མིའི་གཤེན་རབས་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་ལ། གཡུང་དྲུང་བོན་ཉིད་སེམས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་གྱིན་བཞུགས་སོ། །དེ་ཚེ་ལྷ་བོ་ལྷ་སྲས་དང་ལི་ཤོ་ཐང་པོ་དང༌། ལྷེ་ཐན་འཕྲུལ་པོ་ཆེ་དང༌། སྒམ་གསུམ་འཕྲུལ་གྱི་གཤེན་གསུམ་གྱིས། སྐོར་བ་དང་ལྷ་ཕྱག་ལན་སྟོང་དུ་བྱས་ཏེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཆོད་ནས་མདུན་དུ་འདུག་སྟེ། པུས་བཙུགས་ཐལ་སྦྱར་ཏེ། ངག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །

ཀྱཻ་ཧོ་སྟོན་མཆོག་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །སྨྲ་བའི་སེང་གེ་ཡེ་ཤེས་འཕྲུལ། །ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་ཡི། །བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་ལ། །དོན་གྱི་གཏིང་རིམ་ཇི་ལྟར་ལགས། །བདག་གིས་མི་འཚལ་བཤད་དུ་གསོལ། །དེ་སྐད་གསོལ་པ་གསན་ནས་ཀྱང༌། །

གཤེན་རབ་སྟོན་པས་བཀའ་སྩལ་པ། །སྒམ་གསུམ་འཕྲུལ་བཙུན་ལ་སོགས་ཏེ། །འཁོར་ཚོགས་མ་ཡེངས་སེམས་ཀྱིས་ཉོན། །སྨྲ་བའི་སེང་གེ་སྟོན་པ་ངས། །ཡང་རྩེ་བླ་མེད་རྒྱས་པར་བཤད། །དེ་ལ་ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་བླ་མེད་པའི་ཐེག་པ་འདི་ལ་སྤྱི་དོན་བདུན་དུ་བཤད་དེ། གང་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང༌། བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་དང༌། བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང༌། སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དང༌། སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང༌། གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དང། ཐེག་པ་འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པའོ།།

དེ་ལ་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་ནི། རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀ་དག་དང། ལྷུན་གྲུབ་དང༌། ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །དེ་ལ་ཀ་དག་དང༌། ལྷུན་གྲུབ་ནི་གཞི་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་མི་འགལ་ཏེ། གྲུབ་མཐའ་དངོས་སུ་འདོད་ན་ནི་དེ་མི་བདེན་པའོ། །གྲུབ་མཐར་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་མི་འགེགས་ཏེ། དངོས་སུ་བདེན་པར་འདོད་ན་ནི་དེ་འཁྲུལ་བས་འགེགས་སོ།།

ཀ་དག་ཏུ་འདོད་པ་བཤད་པ།

དེ་ལ་དང་པོ་ཀ་དག་ཏུ་འདོད་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། ཀ་དག་ཏུ་འདོད་པའི་ལུགས་ཀྱིས། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བོན་ཐམས་ཅད། ཡེ་ཤེས་རང་གསལ་བར་འདོད་དེ། ཡེ་ཤེས་རང་གསལ་གྱི་སྙིང་པོ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཡང་གཞི་ངོ་བོ་ཤེས་བྱའི་གནས་ཐབས་དེ་ལ། མ་རིག་པས་སྣ་དྲངས་པའི་མུན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་འཁྲུལ་བ་འདི་དག་གཏན་མེད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ཡང་དཔེར་ན་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་ན་རྡོ་བ་བཙལ་གྱིས་མི་རྙེད་པའམ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་ན་མུན་པ་ངང་གིས་མེད་པའམ། ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ལ་སེར་བུ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་རང་རིག་ཡེ་ཤེས་རང་གསལ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་བོན་ནི་འགའ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་འོ་ན་ད་ལྟ་བའི་འཁྲུལ་པ་འདི་གང་ལས་བྱུང་བྱས་པ་ལ། འདི་མ་རིག་པ་ལས་བྱུང༌། མ་རིག་པ་གང་ལས་བྱུང་ན། དེའི་སྔོན་མ་ལས་བྱུང་སྟེ། ཐུག་མེད་དུ་སྐྱེལ་ལོ། །དེ་གཉིས་ཐ་དད་དེ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པའི་ཚད་མ་བཏང་བ་ནི། མ་རིག་པའི་ངོས་ན་ཡེ་ཤེས་གཏན་མེད། ཡེ་ཤེས་ཀྱེ་ངོས་ན་མ་རིག་པ་གཏན་མེད། དེ་གཉིས་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་གླང་རུ་གཡས་གཡོན་འདྲ་བ་གཉིས་རྐྱང་ཐེང་ཡོད་ན། འགྲོ་བ་སེམས་རྒྱུད་གཉིས་འཆང་དུ་འགྱུར་ཏེ། མ་རིག་པ་དང་ཡེ་ཤེས་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་པ་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་འབད་པ་ལ་དོན་མེད་དེ་གཏན་མི་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་ཡེ་ཤེས་ཟངས་ཐལ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་རྟོགས་ཙམ་ན་མ་རིག་པ་ཡིན་པས་འཁྲུལ་བར་སྣང་སྟེ། དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་གཤེན་རབས་ཀྱིས་ལྟ་བ་རྟོགས་པར་བྱས་ཏེ། དེ་བསྒོམ་ན་རང་གི་སེམས་ཉིད་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཀ་དག་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་རིག་པ་དང་ཡེ་ཤེས་ངོ་བོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཡེ་ཤེས་གསར་སྐྱེ་རུ་འགྱུར་ཏེ། རྟོགས་ཙམ་ན་མ་རིག་པ་ལས་ཡེ་ཤེས་གཟོད་གཅིག་སྐྱེ་ཡིན་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་རང་འབྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀ་དག་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་མ་རིག་པས་སྣ་དྲངས་པའི་འཁྲུལ་བ་འདི་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ལོག་ན་ཡེ་ཤེས་ཞིག་ཡོད་དེ་ཞེ་ན། ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད་ལ་སོགས་པའི་སེམས་དང༌། སེམས་ལས་འབྱུང་བའི་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་པོ་མིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞིག་ལོག་ན་ཡོད་པར་ཅིས་སྒྲུབ་སྟེ། སྒྲུབ་བྱེད་ཐོངས་བྱའོ། །དེ་རང་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་པ་ནི་འཁྲུལ་བ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ་གོང་གི་དམ་བཅའ་ཉམས་སོ། །ཡང་ན་གསང་སྔགས་ནང་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ནང་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་ངེས་པའི་ལམ་དུ་བྱས་ནས། འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་པ་ལ། ཁྱོད་དེ་སྤོང་བའི་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་གཞི་ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ་ཁོ་ན་ལས། མ་རིག་པས་སྣ་དྲངས་པའི་འཁྲུལ་བ་འདི་གཞི་ལ་གཏན་མེད་ན། འཁྲུལ་བ་གཏན་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། གཞི་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ཁས་བླངས་རྟགས་སུ་བཀོད་པས་མི་འགྲུབ་མི་སྲིད་དོ། །གཞི་ལ་མ་གྲུབ་ཀྱང་འཁྲུལ་བ་སྣང་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་མ་ཁྱབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་གཞི་ལ་མ་གྲུབ་པའི་རི་བོང་གི་རྭ་ཡང་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཅི་འདྲ་བར་ཡོད་ཅེ་ན། འོ་ན་གཞི་ལ་མ་གྲུབ་པའི་འཁྲུལ་བ་ཡང་ཅི་འདྲ་བར་སྣང༌། འདི་ཁོ་ན་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། འདི་གཞི་ལ་གྲུབ་པར་སྣང་བ་ཡིན་བྱའོ། །ཡང་འཁྲུལ་བ་རྒྱུ་མེད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཞི་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་གཏན་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །ཡང་གཞི་ལ་མ་གྲུབ་ཀྱང་འཁྲུལ་ན། རྒྱུད་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞི་ལ་མེད་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་ཀྱང་བོན་ཐམས་ཅད་གཏན་ནས་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་མ་རིག་པ་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་པོ་གཅིག་ལས་གཅིག་ལོག་སྟེ་ཐ་དད་ན་འབད་པ་ལ་དོན་མེད་དེ། གཏན་དུ་མི་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འཁྲུལ་བ་དང་ཡེ་ཤེས་དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སྟོན་པས་བསྟན་པ་གསུང་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་བསལ་ལོ། །དེ་ལྟར་ཀ་དག་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བའམ་གྲུབ་མཐའ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པར་འདོད་ན་འཁྲུལ་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སུན་དབྱུང་བའོ། །

ལྷུན་གུབ་ཀྱི་འདོད་པ་བཤད་པ།

ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་འདོད་པ་ནི། བོན་ཉིད་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བོན་ཐམས་ཅད་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ལ་གཞུང་ལུགས་གཉིས་ཏེ། བོན་ཉིད་ལྷུན་གྲུབ་པ་དང༌། བོན་ཅན་ལྷུན་གྲུབ་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་གོ་བ་ནི། བོན་ཉིད་པ་ན་རེ། བོན་ཉིད་གཉིས་མེད་རང་རིག་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ལ་འཁོར་འདས་ཀྱི་བོན་ཐམས་ཅད་མ་བརྩལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཅན་སྐྱོན་མེད་དང་ཁོ་ན་སྐྱོན་ཅན་དང་སྐྱོན་མེད་དུ་འདོད་དེ། བོན་ཉིད་འདི་རྟ་ཡང་ཡིན་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱོན་མེད་དོ། །རྟ་འདི་བོན་ཉིད་ཡང་ཡིན་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱོན་ཅན་ནོ། །བོན་ཉིད་ཁོ་ན་རྟ་སྐྱོན་མེད་དོ། །རྟ་ཁོ་ན་བོན་ཉིད་སྐྱོན་ཅན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདོད་དོ། །བོན་ཅན་ལྷུན་གྲུབ་པ་ན་རེ། བོན་ཉིད་ལ་རིལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཨ་ཅང་ཡང་ཆེས་པ་ལ། དེའི་ཐོག་ཏུ་བོན་ཅན་རྡོ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་ཡང་རིལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འདོད་དེ་དེ་བས་ཁམ་ཆེའོ། །དེ་ལ་དེ་གཉིས་མི་བདེན་པར་སུན་འབྱུང་བའི་ཚད་མ་ནི། བོན་ཉིད་རིག་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་གཉིས་མེད་རིག་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ལ་བོན་ཅན་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འདོད་ན། དེ་གྲུབ་མཐའ་མ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ཙམ་ན་བོན་ཅན་དང་བོན་ཉིད་གཅིག་གམ་ཐ་དད། གཅིག་ན་བོན་ཅན་རང་རྒྱུད་པའམ་འདུས་བྱས་ཡིན་པ་བཞྀན་དུ། བོན་ཉིད་ཀྱང་འདུས་བྱས་རང་རྒྱུད་པར་འགྱུར་ལ། འདོད་ན་བོན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་ན་ལྷུན་གྲུབ་མིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་ཀྱང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་རྟ་ཡང་ཤིང་ལས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ཐ་དད་ཀྱང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་བོན་ཅན་ལྷུན་གྲུབ་ལ་སྐྱོན་བཏང་བའི་ཚད་མ་ནི། བོན་ཅན་ཀ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་ཐམས་ཅད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ན། ཁྱེད་ཀྱི་དེ་གྲུབ་མཐའ་མ་ཡིན་ནམ། ཡིན་ཙམ་ན། གྲུབ་མཐའ་ལ་བོན་ཅན་ཀ་བ་ལྟ་བུ་གཅིག་པོ་དེ་རང་གྲུབ་བམ་མ་གྲུབ། གྲུབ་ན་གྲུབ་པར་ཅིས་སྒྲུབ་སྟེ། སྒྲུབ་བྱེད་ཐོངས་ཤིག་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ན་བོན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། བོན་ཅན་ཀུན་བརྟགས་འདུས་བྱས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། བོན་ཅན་རང་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་རྒྱུ་ག་ན་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་མ་གྲུབ་པར་དེ་ལ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་ཚད་གཞལ་དུ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །

ཡང་ན་བོན་ཅན་རྡོ་ལྟ་བུ་ཞིག་རང་གཅིག་གྲུབ་བམ་མ་གྲུབ། གྲུབ་བོ་ཞེ་ན་མངོན་གསུམ་གྱིས་བསལ་ལ། མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ལྷུན་གྲུབ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སུན་དབྱུང་བས་མི་བདེན་པའོ། །ཡང་དེ་གཉིས་ལུགས་ཀྱིས་མ་འདྲེས་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི། བོན་ཉིད་ལྷུན་གྲུབ་པ་ན་རེ། མ་འདྲེས་ཏེ་བོན་ཅན་རང་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་འདྲེས་ཏེ། སྣ་ཚོགས་དུ་མར་སྣང༌། ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཆེན་སྡེས་བོན་ཉིད་ལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྫོགས་སོ་སྐད་དོ། །དཔེར་ན་ཆུ་ཀླུང་གཅིག་གི་ཁ་རུ་མི་རྟ་བྱ་གསུམ་ཕྱིན་ན། མ་འདྲེས་ཏེ་གསུམ་པོ་རང་རེའི་ཁ་དོག་དང་དབྱབས་སོ་སོར་གསལ། དེ་དག་ཆུ་ཀླུང་དུ་རྫོགས་པ་དང་འདྲའོ་སྐད་དོ། །དེ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པའི་ཚད་མ་ནི། འོ་ན་བོན་ཅན་བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་གི་སྣང་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་དེ། བུམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་ཆ་ལ་རྫོགས་སམ་མ་རྫོགས། རྫོགས་ན་མ་འདྲེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྣང་སྟོང་གཅིག་ལ་གཅིག་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་མ་འདྲེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྣང་སྟོང་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེ་གཉིས་གཅིག་ལ་མ་རྫོགས་ན་མ་འདྲེས་པར་འགྱུར་བས། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མེད་དོ། །ཡང་མ་རྫོགས་ན་བོན་ཅན་གཅིག་ལ་སྣང་སྟོང་དབྱེར་མེད་བརྩིར་མི་འདོད་པར་འགྱུར་ཏེ། མ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཟེར་ནས་རང་ཚིག་གིས་བསལ་ལོ། །བོན་ཅན་ལྷུན་གྲུབ་ནི་བོན་ཉིད་ལ་མ་འདྲེས་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཨ་ཅང་ཡང་ཆེས་ཏེ། བོན་ཅན་བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་འདྲེས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཟེར་ཏེ་ཁམ་ཆེའོ། །དེ་ལ་མི་བདེན་པར་སུན་འབྱུང་བའི་ཚད་མ་ནི། འོ་ན་བོན་ཅན་ལྷོ་རི་བྱང་རི་ལ་རྫོགས་སམ་མ་རྫོགས། རྫོགས་ན་མ་འདྲེས་པ་མེད། མ་རྫོགས་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མེད། དེས་ན་གཅིག་ཡོད་ན་གཅིག་མེད་དེ་མི་འཐད་དོ། །

ཡང་དེ་གཉིས་ཀྱི་སྣང་སྟོང་དབྱེར་མེད་ནི་སྣང་བ་འདི་ཉིད་སྣང་བདོ་ཙམ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་སྟོང་བདོ་ཙམ་ན་སྣང་བ་མ་འགག་སྟེ། འདི་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་སྟོང་པ། སྟོང་པ་ཉིད་སྣང་བ་སྟེ། དེ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཆོད་ལ་དབྱེར་མེད་ཅེས་ཟེར་རོ། །དེ་མི་བདེན་པར་སུན་འབྱུང་བའི་ཚད་མ་ནི། སྣང་བ་ཉིད་སྟོང་པ། སྟོང་པ་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་ན་སྣང་བ་འདི་ནི་འཇིག་པར་འདུག་ན། ཕྱི་སྣོད་མེ་བདུན་ཆུ་གཅིག་གིས་འཇིག། ནང་བཅུད་སྐྱེ་རྒས་ན་འཆིས་འཇིག་སྟེ། འདི་ཞིག་ཙམ་ན་སྟོང་པ་ཡང་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། སྣང་སྟོང་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་བོན་ཉིད་འདུས་བྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་བོན་ཉིད་མི་འཇིག་པ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་འདི་ཡང་མི་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ།

ཡང་དེ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་སྣང་བ་འདི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་པར་ཤར་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས་ཤར་རམ་མ་ལྟོས་པར་ཤར་བྱས་པ་ལ། རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས་ཤར་ན་རང་འབྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་པས་མ་ལྟོས་པར་ཤར་བར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་མི་བདེན་པར་སུན་དབྱུང་བ་ནི། དེ་ལྟར་བདེན་ན་འཁོར་བ་དངོས་ཅན་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ། ཡང་ན་འཁོར་བ་དངོས་མེད་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་རྐྱེན་ལ་མ་ལྟོས་པར་འཁོར་བ་རང་ཤར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་རྒྱུད་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་འཁོར་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡང་ཤར་བའི་ཕྱིར་རོ། །

ཡང་དེ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་དངོས་ཡིན་དང་ཁྱབ་ཡིན་གཉིས་ལས། ཁྱབ་པ་རང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དངོས་རང་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དེ་མི་བདེན་པར་སུན་དབྱུང་བ་ནི། འོ་ན་ཡེ་ཤེས་དེ་འདུས་བྱས་སུ་འགྱུར་ཏེ། འདིའི་དངོས་རང་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཐོང་ལམ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་དངོས་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་འབད་པ་མེད་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། སྣང་བ་འདི་དངོས་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྣང་བ་དངོས་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་དངོས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་ཀུན་བརྟགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་འདི་དངོས་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་ཅིས་སྒྲུབ་ཅེས་བྱའོ། །ལུང་གིས་སྒྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ལུང་འདམ་གྱི་ཕུར་པ་དང་འདྲ་སྟེ། གར་དྲང་བར་འོང་བ་ལ་རིགས་པའི་རྒྱབ་རྟེན་མེད་པར་ཡིད་མི་ཆེས་སོ། །

ཡང་འདི་ལྟར་སྣང་བའི་སྣོད་བཅུད་འདི་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་རང་བཞིན་ནམ༌། ངོ་བོ་ཡིན་བྱས་པ་ལས། དེ་གཉིས་ཀྱིས་ལུགས་ནི་ངོ་བོ་རང་ཡིན་པར་འདོད་དེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཉིད་མཁའ་འགྱིང་དཀར་པོའམ། གསས་རྗཻ་འབར་བ་ཀྲོང་ངེ་ཡོད་ཟེར་རོ། །དེ་སུན་དབྱུང་བ་ནི། འོ་ན་མུ་སྟེགས་གྲང་ཅན་པའི་མ་དག་འཇིམ་པའི་ཚོགས་ཉོ་རེ་འདུག་ཙམ་ན། བུམ་པ་སྔོ་གྱོང་ངེ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་མཁའ་འགྱིང་དཀར་པོ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ། །ངའི་བསྒོམ་པའི་དུས་ན་མཁའ་འགྱིང་དུ་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། འདི་ཡང་བྱས་པའྀ་དུས་ན་བུམ་པར་སྣང་ཞེས་བྱའོ། །བྱས་པས་སྣང་བའི་ཕྱིར་མ་དག་པའི་དུས་ན་བུམ་པར་ཡོད་མ་ཟེར་ཅིག་ཞེ་ན། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་བསྒོམ་་པའི་དུས་ན་སྣང་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མཁའ་འགྱིང་དངོས་ཡིན་མ་ཟེར་ཅིག་ཅེས་བྱའོ། །དེས་ན་ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མི་བདེན་ཏེ། གཞི་ཙམ་དུ་གནས་པ་ལ་འགལ་མེད་དོ། །

ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཤད་པ།

འོ་ན་ལྟ་བའི་ཕུགས་ཡང་དག་དེ་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་འདོད་དེ། དགག་སྒྲུབ་གང་ཡང་མི་བྱེད་པའི་བོན་ཉིད་དེ། ཡུལ་གྱི་མཚན་མའི་རྣམ་པ་འདིས་གནོད་པ་མ་བྱས་པས་རང་རྟོགས་གཡུང་དྲུང་གི་ཐེག་པ་ཀ་དག་ལྟར་མི་སྤོང༌། ཕན་པ་མ་བྱས་པས་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའ་ནས་གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་ལྷུན་གྲུབ་ལྟར་མི་སྒྲུབ་བོ། །ཡང་དག་པར་མེད་པས་སོ་སོ་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱི་ཐེག་པ་ལྟར་མི་ཞེན།

རང་བཞིན་རྒྱུ་ལས་མ་བྱུང༌། རྐྱེན་གྱིས་མ་བསྐྱེད། དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པས། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན། དམིགས་འཛིན་མེད་ལ་རང་རིག་པའི་རང་རིག་འོད་གསལ་གྱི་རང་བཞིན། ངོ་བོ་རྟག་ཆད་ཀྱི་མཐས་མ་རེག་པ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན། སྤང་སྡུད་ཀྱིས་མི་འགྱུར་ཞེན་པས་མ་སླད་པས། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན། བོན་ཉིད་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་རང་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས། འབྲས་བུ་གཞན་ནས་མི་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན། སྐྱེ་མེད་འོད་གསལ་གྱི་རླབས་ནམ་མཁའ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟར་བྱུང་བས། གར་ཡང་མི་འགག་པའི་རང་བཞིན། དོན་དང་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་མ་བྱུང་བའི་སྔོན་རོལ་ན་གནས་པས། ཡང་མེས་ཆེན་པོར་བཞུགས་པའི་རང་བཞིན། རང་བཞིན་བདུན་དུ་གནས་པའི་བོན་ཉིད། ཅི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད། གཡུང་དྲུང་གི་སྙིང་པོར་འཁྲུངས་ལ་སངས་རྒྱས་སྒམ་པོས་མ་མཛད་པ། སེམས་ཅན་སྒྲིན་པོས་མ་བཅོས་པ། འཁོར་འདས་གཉིས་ཀྱིས་མ་རེག་བ་འབྱུང་བས་མ་བསླད་པ། རྟག་ཆད་གཉིས་ཀྱི་མཐས་མ་རེག་པ། ཀུན་རིག་ཇི་བཞིན་གནས་པའི་རྗེའོ། །

དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཡེ་ནས་ཡོད་པས། ཡོད་པ་དེ་མ་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ན་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མིག་མཁན་མ་རྙེད་པས། མིག་གི་དབང་པོ་མ་ཉམས་ཀྱང་རྐྱེན་གྱིས་ལོང་བར་སོང་བ་དང་འདྲའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ། སྐྱེ་བར་འཛིན་པའི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་བརྟས་པས། རྒྱུའི་རྐྱེན་དུ་སོང༌། ངོ་བོ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ། གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་བརྟས་པས། སློང་དང་ལེན་པ་དང་ལེན་སོགས་སུ་སོང༌། མཚན་ཉིད་རང་གསལ་བ་ལ། གཞན་གསལ་དུ་འཛིན་པའི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་བརྟས་པས། མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དུ་སོང༌།      དངོས་མེད་ཀྱི་ལུས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་པ་ལ། ལོག་འཛིན་གྱི་ཤེས་པས་སྒོ་ལྔ་བཏགས་པས། བདག་པོའི་རྐྱེན་དུ་སོང༌། ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་གཏད་བྱར་མེད་པ་ལ། དམིགས་འཛིན་གྱི་ལོག་ཤེས་བརྟས་ནས། དམིགས་པའི་རྐྱེན་དུ་སོང༌། གནས་སྐབས་ཀྱི་རྐྱེན་བཞི་དང༌། ལེན་སོགས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པས་འཁོར་བའོ། །དེ་ཡང་སེམས་ཉིད་ཇི་བཞིན་བ་དེ་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་མ་བསྐྱེད་ཅིང༌། ཇི་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་མ་ཡིན་པར་མ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཡང་མ་རིག་པར་བྱུང༌། དེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཡོད་པར་བཟུང༌། དེས་རྐྱེན་བཞིར་འཁྲུལ། དེའི་ཕྱིར་ན་སེམས་ཀྱི་བོན་ཉིད་ཇི་བཞིན་པ་དེ་ཀུན་གཞིར་སོང་སྟེ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པའོ། །འཁྲུལ་འཁོར་དེའི་འབྲས་བུ་ནི་འགྲོ་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ནོ། །ངོ་བོ་ནི་གཟུང་འཛིན་རང་ས་ན་མི་མཐུན་པའོ། །དཔེ་ནི་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་མཐོང་བ་དང་འདྲའོ། །ཉེས་སྐྱོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་བདེ་བའི་ལམ་དང་བྲལ་བའོ། །ལས་ནི་ཆགས་སྡང་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་དངོས་པོར་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་འཁྲུལ་བ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྤང་ཞིང༌། དོན་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ནི། དོན་དེ་ཉིད་ལྟར་བཤད་པ་ཡང་ཐབས་སུ་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གདམས་ངག་གི་ཚད་མའོ། །

དེ་ལྟར་འཁྲུལ་དེ་བོན་ཅན། ཡང་དག་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་སྐྱེ་ཤི་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཅེ་ན། སེམས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་ཤི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །མུ་སྟེགས་ཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་རྟོགས་པས་སྐྱེ་ཤི་ལས་མི་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ན་རྒྱུད་དག་པའི་སངས་རྒྱས་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ལ་ཡང་སྐྱེ་ཤི་དངོས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །

ཡང་འཁྲུལ་པ་བོན་ཅན། སེམས་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཉིད་ཀྱི་རོལ་པ་མི་འགག་པར་འདུག་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ཉི་ཟླ་གཟའ་སྐར་ཤར་བ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སེམས་རྒྱུན་ཆད་དུ་འགྱུར་ཏེ། རོལ་པ་འགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན། ད་ལྟར་བྱུང་ཚོར་སྣ་ཚོགས་སུ་འདུག་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ། །མུ་སྟེགས་ཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཡང་སེམས་རྒྱུན་མི་འཆད་དེ། རེས་འགའ་བར་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཆིགས་མངོན་སུམ་གྱིས་འགྲུབ་བོ། །ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། ས་བོན་མ་ཞིག་མ་ཆོད་ཀྱང༌། མྱུ་གུ་སྔོན་པོ་མི་ཡོང་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་བྱའོ། །དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསལ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་གསལ་ལོ། །དེས་ན་སེམས་ཀྱི་རོལ་པ་མི་འགེགས་སོ། །

ཡང་འཁྲུལ་པ་བོན་ཅན། བོན་ཉིད་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བློ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲོལ་ནས་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དེངས་པ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་གོང་མ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་བོ། །བློ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲོལ་ཡང་འཁྲུལ་བ་བོན་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དེངས་ཀྱང་ཉི་ཟླ་སྒྲིབ་(མི་)ནུས་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བྱའོ། །དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ཏེ། བློ་ཤེས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འཁྲུལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་བསལ་ཏེ། བྱས་པ་ཡིན་ཡང་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་བྱའོ། །དེ་གསུམ་ནི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང༌། རོལ་པ་འགག་པ་མེད་པ་དང༌། བློ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲོལ་བའི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་བསྟན་པའོ། །

གཞན་ཡང་རྒྱུ་རྐྱེན་བཞི་པོ་དེ། ཀུན་བརྟགས་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ལ་དེར་འཛིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་དུང་ལ་སེར་པོར་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་གཟུང་བ་དེ་ཡང་དག་ཏུ་ཐལ། ཡོད་པ་ལ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན་མི་བསླུ་བར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་འཇིག་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར༌། དེ་མེད་ལ་དེར་འཛིན་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་སུ་མ་སོང་ན་ཅི་སྟེ། ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དུང་ལ་སེར་པོར་མཐོང་བ་འདི་ཡང་མ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རྒྱུ་རྐྱེན་བཞི་འདུས་བྱས་ཀྱིས། བསྒྲུབ་བྱ་བོན་ཉིད་འདུས་མ་བྱས་མི་ཐོབ་སྟེ། ཕན་ཚུན་དམིགས་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་གཏན་ཚིགས་ལོག་པས། མི་མཐུན་པའི་འགལ་བས་བསྡུས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁོ་ན་རེ། བསྒྲུབ་བྱ་བོན་སྐུ་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་དེ། རྒྱུ་ཡིས་མ་བསྐྱེད་རྐྱེན་གྱིས་མི་བསྒྲུབ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་ན། ཤེས་པ་གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་རམ་མ་གྱུར། ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་ན་མ་གྲུབ་པར་ཅིས་མངོན། ཡང་ན་གཏན་མེད་དུ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྱུར་ན་གང་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར། གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མས་རང་གི་ངོ་བ་མ་གྲུབ། སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་གཅིག་ཏུ་ཡང་མ་གྲུབ། ཕྲ་བ་ཟབ་མོ་ཞིག་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། གཅིག་ཀྱང་ཕྱོགས་ཆས་མ་གྲུབ། ཁྱབ་བྱེད་གཅིག་མ་གྲུབ་ན། ཁྱབ་བྱ་དུ་མ་ཡང་མི་གྲུབ། ཡུལ་ཡང་གནས་སྐབས་ཙམ་ལ་མིང་དུ་གཏགས་པས་ཡང་དག་པར་མ་གྲུབ༌། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་གང་གིས་གཏན་ལ་འབེབས། གཏན་ཚིགས་སོ་སོ་བ་ཞིག་གིས་གཏན་ལ་འབེབས་སམ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་འབེབས། གལ་ཏེ་སོ་སོ་བས་འབེབས་ན། འབྲེལ་བ་ངེས་པ་མེད་པས་དབབ་ཏུ་མི་བཏུབ་སྟེ། དཔེར་ན་མིག་གིས་སྒྲ་གཏན་ལ་དབབ་ཏུ་མི་འདོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་འབེབས་ན། གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། གྲུབ་པ་ལ་བསྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཞེ་ན། གོང་མའི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་པོས་ཕེབས་སོ། །ཡང་འདི་སྐད་དུ། ད་ཚད་མའི་རྒྱལ་པོའི་ལུགས་ཀྱིས། ཁྱུ་མཆོག་གི་མདོ་རིས་ལྟ་བུར་ཚད་དེ། ཕྱིའི་སྣང་བཏགས་ལོག་པའི་ཤེས་པ་དེ་མེད་ལ་དེར་འཛིན་ཏེ། བོན་སྐུ་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་ལ་མིང་ཙམ་ལས་དངོས་སུ་མ་གྲུབ་པས། སྤོང་སྡུད་ཞེན་བའི་རྟོག་དཔྱོད་གང་ཡང་མི་བྱེད་དེ། ཡང་དག་མ་ཡིན་པས་མ་ཞེན་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ལྷ་མི་གཞན་བརྟེན་གྱིས་བརྟག་པའི་དོན་གཏན་ལ་མ་ཕབ་པར་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་དང༌། གནོད་པ་མ་བྱས་པས་མི་སྤང་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་རང་རྟོགས་གཤེན་རབས་དང༌། གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་དངོས་པོ་བློས་བཞག་སྟེ། གཏན་མ་ཕབ་པར་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་དང༌། ཕན་པ་མ་བྱས་པས་མ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས། ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའ་དང༌། སྔགས་ཕྱི་པ་སྡེ་གཉིས། ནང་པ་ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ་མན་ཆད་སྡེ་གསུམ། དངོས་པོ་ཡང་དག་པའི་བློས་བཞག་པ། གཏན་ལ་མ་ཕབ་པར་གཏན་ལ་ཕེབས་པའོ། །

དེ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་ཚད་མ། རྣམ་རྟོག་གིས་ཡེ་ནས་མ་བསླད་པ། རང་བཞིན་གྱི་བོན་སྐུའི་རྩལ་དེས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཇི་བཞིན་མ་བཅོས་པའི་དེོན་དེ། འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་སྟེ། ངོ་བོས་མ་རེག་པར་ཡོད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་དེས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱབ་པ་སྟེ། དངོས་རང་མ་ཡིན་པའོ། །རིལ་དེ་ཁོ་ནའི་རང་བཞིན་ལ་མ་གཏོགས་པའི་གཞན་གྱི་ཟླ་མི་འདུག་པས། རང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་འདྲེས་པར་ཡེ་ནས་དེ་ལ་གནས་པའོ། །

དེ་ལ་རྫོགས་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་གདགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་དངོས་ཡིན་པའམ། བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའམ། ཐ་དད་དུ་མ་འདྲེས་པ་གཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཟེར་པ་དག་བྱུང་ན། སུན་དབྱུང་བའི་ཚད་མ་ནི་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པའི་དོན་དེ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །

བསྲུང་བའི་དམ་ཚིག་ནི། བདག་ཉིད་གཅིག་པུར་གནས་པ་དང༌། གང་ཡང་མ་བདག་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང༌། བསྲུང་བའི་ངོས་འཛིན་ཕྱོགས་ཆ་ཅན་དུ་མེད་པ་དང༌། རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་བསྲུང་བ་ཁོ་ནར་གནས་པ་དང༌། ཡེ་ནས་བསྲུང་བ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྲུང་བ་སྟེ། ཕྱོགས་ཆ་ཅན་དུ་མི་འཛིན་པའོ། །

བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི། བོན་ཉིད་མ་བཅོས་ཅི་བཞིན་པ་ལ་སེམས་ཉིད་མ་བཅོས་པ་དེ་བཞིན་པ། གཞན་ནས་བཙལ་བ་མེད་པར་རང་བབས་སུ་འཇོག་སྟེ། བར་དུ་སྐྱོན་དང་བྱུང་ཚོར་དང༌། རང་ཉམས་ཀྱི་དྲོད་རྟགས་ལས་མི་བསྐྱོད་དེ། མན་ངག་ཐིག་ལེ་སྒྲོན་མའམ། སེམས་ཉིད་མངོན་དུ་སྟོན་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །

སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ནི་གཞན་ནས་བཙལ་བ་མེད་དེ་རང་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །དེ་ཡང་ཙན་དན་གྱི་འབྲས་བུ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རང་ལས་འབྱུང་ཞིང༌། རྫོགས་པའི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱའོ། །

སྤྱོད་པའི་འཕྲིན་ལས་ནི། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཕྱོགས་རིས་མེད་པར་བདལ་ཞིང་ཁྱབ་པས་གང་ལ་ཡང་བླང་དོར་མེད་པར་སྤྱོད་པའོ། །བདལ་ཁྱབ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང༌། འདོད་པ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང༌། རྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་བཞི་པོ་དེ་ལ། གནང་བ་དང་དགག་པ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་དེ། གང་ཞེ་ན། དམ་ཚིག་སྡོམ་པ་བསྲུང༌། རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་བླང༌། བདག་པོ་ཅན་དགག མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་སྲོག་གཅོད་པ་དགག བསྒྲལ་བའི་ཞིང་བཅུ་དཔོན་གསས་ཀྱི་སྐུ་དགྲ་བསྒྲལ། གཞན་ལུས་ཅན་གྱི་སྲོག་དགག ཐབས་དང་ལྡན་ན་གནང༌། སེར་སྣ་ཅན་ཡི་དྭགས་བསྲུང་བ་ལ་གནང༌། གཞན་གྱི་རྫས་དག་ལ་ཨ་ཅང་ཆེས། རང་གི་རྫས་ཀྱང་རྐུར་མི་གནང༌། བཀྲིད་དྲང་གི་རྫུན་གནང༌། གཞན་དགག བདེན་པར་སྨྲ་ཞིང་ཚིག་མིེ་འགྱུར་བ་གནང༌། དེ་ལྟར་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་སྤྱོད་པ་སྟེ། གདུལ་བྱ་ཐ་མལ་པའི་དབང་ངོ༌། །

གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་ནི། དབྱེར་མེད་གཡུང་དྲུང་ཐིག་ལེའི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། གདུལ་བྱའི་སྣང་བ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་རྩེ་དེ་ནོན་པ་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །

འོན་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ།

འོག་མ་ལས་ཁྱད་འདོན་པ་ནི་རེས་ཤིག་ལྔ་སྟེ། ལྟ་བ་དང༌། སྤྱོད་པ་དང༌། འབྲས་བུ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་དང༌། གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོའོ། །

དེ་ལ་ལྟ་བ་ནི༌། ཀ་དག་དང་ལྷུན་གྲུབ་དང་ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། ཡང་དག་སྡེ་གསུམ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་པའོ། །སྤྱོད་པ་ནི་ཐུགས་རྗེ་བདལ་བ་བླང་དོར་མེད་པ་དང༌། གནང་བཀག་གི་སྤྱོད་པ་འོག་མ་ལ་མེད་དེ། བྱེད་སྤྱོད་ཕྱལ་བར་སོང་བའོ། །འབྲས་བུ་ནི་དབྱེར་མེད་གཡུང་དྲུང་ཐིག་ལེའི་ས་རང་ལ་ལྷུན་གྱི་གྲུབ་པ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་དེ། ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པའི་ས་ནོན་པར་འདོད་པའོ། །

ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་ནི། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ནས་རྫོགས་པ་དེ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་དེ། ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བར་འདོད་པའོ། །གཏན་ཚིགས་ནི། རང་བཞིན་སྐྱེ་མེད་དང་རོལ་བ་འགག་མེད་དང༌། བློ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲོལ་བ་འོག་མ་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་འཕགས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཐེག་པ་དེ་ལ། སེམས་ཉིད་ཇི་བཞིན་པའི་དང་གཤིས་དེ་རྟོགས་ན། དེ་ཉིད་ལས་ལྟ་བ་དང༌། སྒོམ་པ་དང༌། འབྲས་བུ་ཞེས་གུད་ནས་བཙལ་དུ་མེད་དེ། ཡེ་ནས་གཅིག་ཏུ་རྫོགས་སྟེ། ཐེག་པ་འོག་མ་བ་ལྟར་ད་གཟོད་རྩོལ་བས་བསྒྲུབ་མི་དགོས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་དང༌། མཐའ་དང་དབུས་གཉིས་སུ་བཟུང་དུ་མེད་པས། ཡེ་བདལ་ཞེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །

དེ་ལ་བརྟག་པ། འོ་ན་ཅིར་ཡང་བཟུང་དུ་མེད་ན། མུ་སྟེགས་ཕྱལ་བར་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིར་དང་ནང་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ། མུ་སྟེགས་ཕྱལ་བ་བས་ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ་མ་རྟོགས་ཤིང་ཕྱི་ནང་གཉིས་མེད་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་བོན་ཅན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱོན་ཡོན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་བོན་ཅན། དམིགས་གཏད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །

ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་བོན་ཅན། བརྩོལ་བའི་སེམས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། དགག་སྒྲུབ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་དེ་བོན་ཅན། ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ཏེ། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅིར་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་འབྱུང་བ་བཞི་ཤར་བ་ལྟ་བུའོ།།

ཐེག་པ་འོག་མའི་རྩོད་བཟློག་བཤད་པ།

དེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ནས་རྫོགས་ཆེན་ཡང་རྩེ་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་དེ་ལ། ཐེག་པ་འོག་མ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བརྒལ་བ་ལས། དང་པོ་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །

བོན་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་འདུས་ལ། སེམས་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཡུལ་གུད་ན་མེད་ཅིང༌། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དམ་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དེ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རིག་པའི་སེམས་གསལ་བ་གཉིས་མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཁོ་བོ་བདག་ཅག་ཀྱང་འདོད་ན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་ཅིས་འཕགས་ཏེ། དེ་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ནི་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་རྩོལ་བས་སྡུད་ལ། བསྡུས་པའི་སེམས་དེ་དངོས་པོ་ཡང་དག་ཏུ་འདོད་དེ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མཐོང་བས་འཁྲུལ་ཏེ། དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་འདོད་པའི་སེམས་དེ་བོན་ཅན། འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡང་དག་གི་རྫས་སུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཐོ་ཡོར་མིར་མཐོང་བའམ། སྨྲིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་མཐོང་བ་བཞིན། དངོས་པོ་ཡང་དག་ཏུ་མཐོང་ཡང་སེམས་འཁྲུལ་བར་མ་སོང་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སྨྲིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་མཐོང་བས་ཀྱང་མ་འཁྲུལ་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཞེས་བྱའོ། །ངས་ནི་སེམས་ཉིད་དེ་དམིགས་སུ་མེད་པ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན། གདོད་ནས་དག་ཅིང་འོད་གསལ་བ། རྟོག་དཔྱོད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་ཏེ། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅིར་ཡང་སྣང་བའོ། །

དེས་ན་ངས་འདོད་པའི་སེམས་ཉིད་དེ་བོན་ཅན། ཡང་དག་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྣང་སྟོང་དུ་འདུག་པ་ལ་སྣང་སྟོང་གི་མཐས་མ་རེག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་བུམ་པ་ཤེས་པར་བཞིན་ནོ། །ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་བུམ་པ་ལ་བུམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱའོ། །གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་སྤྲོས་མེད་པས་དྲིས་པ། བོན་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདུས་ཏེ། དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནང་གི་སེམས་དང༌། ཕྱིའི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ནི་མ་བརྟག་ན་ཉམས་དགའ་བ་ཙམ་དུ་སྣང་བས། བརྟག་ན་བརྟག་མི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དམ་ལ་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་དག་ཅིང༌། རྒྱུ་འབྲས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། དང་པོ་མ་སྐྱེས་པ། མཐར་མི་འགག་ཡུལ་སེམས་གཉིས་ཀ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་མེད་དེ། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་འདུས་མ་བྱས་པ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ། དངོས་པོ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟར་གནས་པ། སྨྲ་བསམ་བརྗོད་པའི་ཡུལ་ལས་འདས་པ། དེ་ལྟ་བུའི་བོན་ཉིད་ལས་ནི། ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ལྟ་བ་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟར་གནས་པར་ཁས་བླངས་ནས། དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་འབྱེད་དེ་བཟང་ངན་དུ་འདོད་པས། ནམ་མཁའ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་ཤོང་བ་ཡིན་ཙམ་ན། ཁྱོད་ལ་མི་མཉམ་པ་དང་མ་ཤོང་བ་བྱུང་ནས། དཔེ་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཞུགས། དེས་དོན་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཞུགས་སོ། །ང་ནི་དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་སུ་མི་འབྱེད་དེ། དེས་ན་བཟང་ངན་དང་ཆེ་ཆུང་མེད་པའོ། །

ཡང་ན་ཁྱོད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡུལ་སེམས་གཉིས་སུ་འབྱེད་པར་འདོད་དེ། ང་ནི་ཀུན་རྫོབ་རང་དུ་ཡང་ཡུལ་སེམས་གཉིས་སུ་མི་འབྱེད་དོ། །ཡང་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅིས་ཀྱང་བདེན་པ་གཉིས་ཁས་བླངས་དགོས་ཏེ། ངས་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་མི་འབྱེད་པའོ། །ཁོ་ན་རེ། ངས་ཟབ་མོ་གཏམ་གྱི་དོན་དམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ལ། བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཡང་མི་འདོད་ཞེ་ན། འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་དེ་ཉི་ཚེ་བའི་སྟོང་པར་འགྱུར་ལ། ཡང་ན་མུ་སྟེགས་ཕྱལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་རིག་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཐུགས་རྗེ་སེམས་དཔའ་འགྱུར་ཏེ། རང་རིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེས་མི་སླེབས་སོ། །

ཡང་རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཐེག་པ་བས་རྩོད་པ། དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་མཚན་མའི་བོན་འདི་དག་ལ། ཚད་མས་བརྟགས་པས་དེར་འཛིན་གྱི་སེམས་དེ་ལོག་སྟེ། མཚན་མ་མེད་པར་འདུག་པ་ལ། དེ་དག་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ཡང༌། ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དང༌། དམ་ཚིག་སེམས་དཔར་ཕྱེ་སྟེ། དཔོན་གཡོག་གི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་གྲུབ་དང་འབྲས་བུ་ཞུ་དོན་གསོལ་ཞིང་དེ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བཀའ་ལུང་ལྟར་བསྒྲུབ་སྟེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་འདོད་པའི་གཉིས་མེད་དེ་བོན་ཅན། གཉིས་མེད་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་བྱ་དང་རྟོགས་མཁན་གཉིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་གླང་རུ་གཡས་གཡོན་བཞིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་དང་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའ་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་དཔོན་གཡོག་གི་ཚུལ་དུ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་ཁས་བླངས་ཉིད་བཏང་བས་འགྲུབ་བོ། །རྟོགས་བྱ་དང་རྟོགས་མཁན་གཉིས་འབྱུང་ཡང་གཉིས་མེད་ཡིན་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གླང་རུ་གཡས་གཡོན་གཉིས་ཀྱང་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །

ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་བསལ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་དེ་ཡང་རང་ཚིག་གིས་བསལ་ལོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་དེ་བོན་ཅན། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་ཞིང་གཞན་དབང་དུ་འགྱུར་ཏེ། རེས་འཇོག་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་འཐོབ་བྱ་གཞན་དུ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རྒྱུ་རྐྱེན་མ་ཚང་ན་འབྲས་བུ་མི་ཡོང་བ་བཞིན་ནོ། །ང་ནི་དེ་ལྟར་གཉིས་སུ་མི་འབྱེད་དེ་ཡེ་ནས་བོན་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཁྱབ་བདལ་ཆེན་པོར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལྟར་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་ཀུན་ཤོང་བ་དང༌། གཡུང་དྲུང་ལྟར་སྐྱེ་འཇིག་མེད་པ་དང༌། ཙན་དན་གྱི་འབྲས་བུ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སྟེ། ཁྱོད་ལྟར་ཆེད་དུ་བྱས་པའི་རྟོག་པ་ཡེ་ནས་བྲལ་བའོ། །

དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེས་རོལ་པའི་ཐེག་པ་བས་རྩོད་པ། སྤྱིར་བོན་རིལ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་གནས་ལ། དེ་གཉིས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་ཙམ་ན། ཡུལ་གྱི་རྣམ་ཅིར་སྣང་ཞིང༌། སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་གང་སྐྱེས་ཀྱང༌། ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང༌། ཕྱག་རྒྱར་མ་གྱུར་པ་གང་ཡང་མེད། དེ་ལ་ཚོགས་གཉིས་ཡེ་ནས་རྫོགས་ཤིང་གཏན་ནས་དག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལ། ཐབས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་སྐུ་དང་ཕྱག་རྒྱར་བསྟན་ཏེ། ཉི་མ་དང་འོད་ཟེར་འདུ་འབྲལ་མེད་པ་ལྟ་བུའམ། ཆུ་ཟླའམ་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ནམ། འཇའ་ཚོན་ནམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གནས་ཏེ། དེ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་སྤྱོད་པ་བླང་དོར་མེད་པ་ལ། མཉམ་པས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་གཞོལ་ཏེ། སྤྱོད་པ་མ་གཡོས་མ་བཀག་པར་སྤྱོད་པ་ལས༌། ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ལྟ་སྤྱོད་ནི་གང་ཡང་མེད་པར་ངེས་སོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ནི་ལྟ་སྤྱོད་ངོ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་དག་ཅིང་རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད་པ་བཞིན་དུ། མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་དང་མ་བྲལ་བའི་འདུ་ཤེས་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡོད་དོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་ཡང་དམིགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །

ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་རང་བཞིན་དག་ཅིང་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་བོན་ཅན། མ་དག་ཅིང་དམིགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་དང་མ་བྲལ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་བོང་བུས་སེང་སྐད་བསྒྲགས་ཀྱང་སེང་གེར་མི་འགྲོ་བ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་ཐབས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་བཟུང་བས་འགྲུབ་བོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་དེ་བོན་ཅན། སྟོང་བ་རྒྱ་ཆད་ཀྱི་མུ་རུ་འགྱུར་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་དེ་བོན་ཅན། མཚན་མ་དངོས་ཡོད་ཀྱི་མུ་རུ་འགྱུར་ཏེ། སྣང་བ་ཡང་དག་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཉི་མ་སྤྲིན་གྱིས་བསྒྲིབས་པ་བཞིན་ནོ། །རྟགས་ནི་སྣང་སྟོང་གཉིས་སུ་ཁས་བླངས་པས་འགྲུབ་བོ། །ཁྱབ་པ་འགོ་བསྒྲེས་སོ། །

གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་དེ་བོན་ཅན། རྩོལ་བའི་མཚན་མ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྤྱོད་པ་མི་སྤྱོད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ལྟ་སྤྱོད་རྩོལ་བ་ཅན་དུ་ཡོད་པ་ལས། ང་ནི་བྱ་བ་མེད་བའི་གཡུང་དྲུང་དུ་གནས་ཏེ། བོན་རིལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡེ་ནས་ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཡིན་ཏེ། སྙིང་པོ་དེ་ལ་རྩོལ་བ་དང་ཡེ་ནས་བྲལ་བའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །བྱེད་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་དང་དུ་ཡང་མི་ལེན་འགེགས་ཀྱང་མི་འགེགས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཆེད་དུ་གང་ཡང་མི་བསྒྲུབ་བོ། །དེས་ན་ང་ཡིས་འདོད་པ་བོན་ཅན། རྩོལ་བྲལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཇི་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བྱེད་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་དུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ང་ཡིས་འདོད་པ་དེ་བོན་ཅན། བདལ་བ་ཆེན་པོའི་ཐིག་ལེ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ངོས་བཟུང་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཏིལ་འབྲུ་ལ་མར་གྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་རང་བཞིན་དུ་འདོད་པའོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའོ། །

ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པ་བས་རྩོད་པ། ལྟ་བ་ནི་བོན་ཉིད་ཡོངས་སུ་དག་པའི་དབྱིངས། ཇི་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལས༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རོལ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རང་སྣང་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱུ་ལས་མ་སྐྱེས་པ་ལས་འབྲས་བུ་མ་བཀག་པར་རང་སྣང་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་རྩོལ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟོག་པ་མི་གཡོ་སྟེ། ཡོན་ཏན་རིལ་ཡེ་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་རང་འབྱུང་བ་སྟེ། རྒྱུ་འབྲས་ཡེ་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ལྟ་བ་ནི་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ནི་བྱ་བརྩལ་དང་བྲལ་བར་བསྟན་ཡང་མ་བྲལ་ཏེ། རྒྱུ་དག་པའི་དབྱིངས་ནས་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་བྱ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བྱེད་པ་པོ་ཡོད་ལ། དེས་ན་རྩོལ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྩལ་དུ་མེད་པའི་མཐར་མ་ཕྱིན་པའི་སྒོ་ནས། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་རྩོལ་བ་དང༌། ཁ་དོག་གྲངས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དང༌། ཡབ་ཡུམ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དང༌། སྒོ་ཕུག་དམིགས་པའི་རྩོལ་བ་དང༌། ཁྱད་པར་འབྱེད་པའི་རྩོལ་བ་དང༌། མཆོད་པར་མཐོང་བའི་རྩོལ་བ་ཡོད་དོ། །བོན་ཇི་བཞིན་མའི་ངང་ཉིད་ལ་གྲངས་སུ་བགྲང་དུ་མེད་པ་ལ། གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་ཤེས་ཏེ། གྲངས་ཚིགས་སུ་བཅད་ནས་འཇོག་པ་དང༌། བྱ་བ་མེད་པའི་བོན་ཉིད་ལ་གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་པ་དང༌། རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པ་མེད་ཀྱང༌། ཁྱོད་རང་ལ་འཛིན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་དང་ལྷ་མོར་བཟུང་སྟེ། གཙོ་དང་འཁོར་གྱི་མིང་དང༌། མཚན་མ་སོ་སོར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །

དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་བསྐྱེད་ཐུག་རྗེ་རོལ་བ་ལྟར་མ་སོང་ཡང༌། དཀྱིལ་འཁོར་དགོད་ཅིང་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རྩོལ་བའི་སེམས་དང་མ་བྲལ་ཏེ། རྩོལ་བ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་མ་ཆུད་པས། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་རྩེ་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་དང་འགལ་ལོ། །དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་སྐད་འདོད་པའི་རྩོལ་བྲལ་དེ་བོན་ཅན། རྩོལ་བ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་རྐྱེན་ཁས་བླངས་ཏེ། རྩོལ་བ་དྲུག་གིས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །

ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་བདེན་པའི་དོན་དེ་བོན་ཅན། ཀུན་བརྟགས་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་མཚན་མ་མེད་ཀྱང་ཁྱོད་རང་གིས་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཐེག་པ་འོག་མ་གང་གིས་ཀྱང་མ་སྙེགས་ཏེ། གཞི་ཇི་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་ལ་དངོས་སུ་དེ་བཞིན་པར་མ་རྟོགས་ཏེ། རང་རང་གིས་འདོད་པའི་བདེན་པ་རེ་བཟུང་ནས་དེར་བློ་བརྟས་པས་འཁྲུལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའ་སྤྲོས་མེད་པའི་འདོད་པ་ཡང༌། སྔར་མ་དག་པ་ལ་ཕྱིས་རྩོལ་བས་དག་པ་དང༌། སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། སྤོང་བྱེད་ཡེ་ཤེས་དང༌། འབྲས་བུ་དེ་མ་ཐོབ་པ་ལ་བསྒྲུབ་པས་ཐོབ་པ་དང༌། ས་དང་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལམ་རིམ་པར་བགྲོད་པ་ལ་སོགས་པ་རྩོལ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་བཅས་ཏེ། དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་དེ་བོན་ཅན། འཁྲུལ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། ཡིན་པར་བོར་ནས་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མི་ངན་ལ་གྲོས་བཏབ་པ་བཞིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེ་ལ་སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་བྱེད་པར་ཁྱོད་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་དོ། །ཞེ་ན། འོ་ན་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དེ་ངོ་གཉིས་པར་འགྱུར་ཏེ། བདེན་པ་གཉིས་གཅིག་ཆར་བདེན་མཉམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་དངོས་པོ་ལ་མི་བདེན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མི་བདེན་པའི་སྤང་བྱ་དང༌། སྤང་བྱེད་དང་ལམ་རིམ་པར་བགྲོད་པས་ཅི་ཕན་ནོ། །དེ་ཇི་བཞིན་པར་འཇུག་གོ། །ཞེ་ན། མི་བདེན་པ་སྤྱད་པས་བདེན་པར་འཇུག་ཏུ་མི་བཏུབ་སྟེ། རྣམ་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་ཚ་རེག་དང་གྲང་རེག་བཞིན་ནོ། །

ཡང་ན་གཡུང་དྲུང་སེམས་དཔའི་གཞུང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཉམས་ཤིང༌། རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་གྲུབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དངོས་བསྐྱེད་ཐུགས་རྗེ་རོལ་པའི་ཐེག་པས་ཀྱང་ཡིན་པར་འཇོག་མ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་ན་ལྟ་བ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྤྱོད་པ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་སྤྱོད་དགོས་པར་འདོད་དེ། དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཇི་བཞིན་ཉིད་ཡང་དག་པ་དེ་བོན་ཅན། གཉིས་འཛིན་གྱི་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྟ་སྤྱོད་ཟུང་དུ་འཛོམ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་དང་སྒྱུ་མ་མཁན་ལྟ་བུའོ། །ལྷ་སྤྱོད་འཛོམ་དགོས་ཀྱང་གཉིས་འཛིན་གྱི་ཤེས་པར་མ་སོང་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སྒྱུ་མ་དང་སྒྱུ་མ་མཁན་ཡོད་ཀྱང་སྒྱུ་མ་མི་སྣང་ན་ཅི་སྟོ་སྟེ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་བོ་བྱའོ། །སྒྱུ་མ་དང་སྒྱུ་མ་མཁན་ཡོད་ཕན་ཆད་སྒྱུ་མ་མི་སྣང་མི་སྲིད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ལྟ་སྤྱོད་འཛོམ་དགོས་ཕན་ཆད་གཉིས་འཛིན་གྱི་ཤེས་པར་མི་འགྲོ་མི་སྲིད་དོ། །དེས་ན་དེས་ཀྱང་མ་ཤེས་སོ། །

ཤིན་ཏུ་དོན་ལྡན་ཀུན་རྫོགས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཀྱང་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་འཇོག་མ་ནུས་ཏེ། དེས་ཇི་ལྟར་ན་ལྟ་བའི་དོན་ཡང་དག་པར་མཉམ་བ་ཉིད་དེ་འདྲིས་པའམ་གོམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བོན་ཅན་ཇི་བཞིན་པ་ལ་བློ་དེ་བཞིན་པ་བརྗེད་(པ་མེད་)པར་ནན་གྱིས་བསྡོམས་ནས་མི་འགྱུར་བར་འཇོག་སྟེ། དེས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་མཉམ་ཉིད་དེ་བོན་ཅན། ཕྱོགས་རིས་ཅན་དུ་སོང་སྟེ། བོན་ཇི་བཞིན་པ་དང་བློ་དེ་བཞིན་པ་རྗེས་སུ་འབྲེང་བ་གཉིས་སུ་འདུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱས་ཏེ་དེས་ཀྱང་མ་ཤེས་སོ། །འོན་ཀྱང་བརྟག་པའི་ཚད་མས་བརྒལ་བ༌། དེ་ལྟར་ཐེག་པ་འོག་མ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་འཇོག་མ་ཤེས་པས་གང་ཡིན་པས་ལྟ་བའི་ཕུགས་དེ་ཉིད་ལ་ཁྱད་མི་འདུག་གོ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོག་མ་བས་ནི་དོན་དམ་ལྟར་བདེན་ལ་ཀུན་རྫོབ་ལྟར་མི་བདེན་པའམ། ཤེས་རབ་སྟོང་པ་ནི་དོན་དམ་ལ་ཐབས་ཀྱི་རོལ་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བམ། དག་པའི་དབྱིངས་ནི་སྟོང་པ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་སྣང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་འདོད་དེ། དེས་ན་ཉི་ཚེ་བའི་སྟོང་ཉིད་དུུ་འགྲོ་བའམ། སྣང་སྟོང་རྒྱ་ཆད་དུ་འགྲོ་བའམ། གཉིས་འཛིན་གྱི་སེམས་རྒྱུད་ཁས་བླངས་ཏེ། སྣང་སྟོང་གི་མཐར་གྱུར་པའོ། །དེ་དག་ནི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཡས་བལྟས་པས་སྐྱོན་ནོ། །འདི་ནི་ཀུན་ཡིན་གང་ཡང་མ་ཡིན་པས། རྟེན་གང་ལ་ཡང་མི་འཆའ། རྒྱ་གར་ཡང་མ་ཆད། དབུས་སུ་བརྟག་ཏུ་གང་ཡང་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཐེག་པ་འོག་མ་བ་ཀུན་རང་རང་རྩོལ་བའི་ནད་ཀྱིས་ཟིན་ནས་འཁྲུལ་བའོ། །འདི་ནི་ཇི་བཞིན་གནས་བའི་དོན་མངོན་པར་གནས་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་དུ་ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡན་ཆད་ནི་དཀྱུས་ཀྱི་རིམ་པ་མ་ནོར་བར་བཤད་པ་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་འཕྲེང་བའི་མདོ་རྒྱུད་བཤད་པའི་འགྲེལ་བ་(འདི་)ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། །།

མཐར་རྗེས་མཇུག་གི་དོན་བཤད་པ།

ད་འདི་ནས་མར་ནི་བཤད་པའི་མདོ་དོན་བསྡུ་པ་སྟེ། སེམས་ཉིད་མངོན་དུ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ནི། ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་བོན་སྟོན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་ན། སྟོན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སུ་ཡིན་ཞེས་ན། གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་གྱིས་ཞེས་བྱའོ། །དེས་གང་བཤད་ཅེ་ན། ཐེག་པ་བསམ་ཡས་རྣམ་པ་དགུ་རུ་བསྡུས། མ་ངེས་གཅིག་གཉིས་གནས་ཀྱང་དགུ་རུ་ཕྱེས། ཞེས་བྱས་ཏེ། སྤྱིར་ཐེག་པ་ལ་གྲངས་མ་ངེས་ཏེ། གྲངས་ལ་ཐུག་མཐའ་མེད་པའམ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བཤད་ཀྱང༌། ཐེག་པ་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་སུ་ཡང་བཤད། ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་དུ་ཡང་བཤད། རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ཏེ་བཞིར་ཡང་བཤད། ཐེག་པ་ཡང་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཡང་བཤད་ན། ཉུང་དུ་བཤད་ཀྱང་སྐབས་འདིར་དགུ་རུ་ཕྱེས། མང་དུ་བཤད་ཀྱང་དགུ་རུ་བསྡུས་ནས་བཤད་པའོ། །

དེ་རང་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན། གོང་མ་གོང་མ་རྣམས་ནི་ལ་བསྒྲལ་ཞིང་། འོག་མ་འོག་མ་རྣམས་ནི་ཤན་དབྱེ་བའི་ཚུལ་དུ་བཤད་དོ། །ལ་ཤན་དེ་ཡང་ཐེག་པ་མཐའ་དག་ཐུག་གི་བོན་གྱི་མདོ་དང་སྙིང་པོ་འདུས་པར་བཤད་དེ། འདིར་རྒྱས་པར་བཀྲོལ་བའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན། དགོངས་པ་བརྡ་ཡི་གསུང་གིས་བཤད་པའོ། །སུ་ལ་བཤད་ཅེ་ན། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ང་ལ་བཤད་དེ། གོ་ངེས་པར་བསྒྲགས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་བཤད་ཅེ་ན། ལྷོ་འཛམ་བུ་གླིང་བསྟན་པའི་འཁོར་ལོ་སྤྱི་སྤུངས་ཕྱིའི་ཡུལ་འདིར། སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་གྱི་བསྟན་པའི་མཆོག ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་དོན་གཡུང་དྲུང་བོན་འདི་རྒྱས་པར་འཕེལ་ཏེ། མི་ནུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་ཚུགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །དེ་རང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཐེག་པ་རིམ་པ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་འདིའོ། །སྟོན་པ་གཤེན་ལྷ་འོད་དཀར་ང་ཡིས་བསྒྲགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྐབས་བཅུ་གཅིག་པ་བཤད་པའོ།། །།

སྤྲུལ་སྐུ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ངས། །

ཡང་རྩེ་བླ་མེད་རྫོགས་ཆེན་ཐེག་པའི་མདོ། །

རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་ལྷ་རི་གྱང་ཐོའི་རྩེར། །

འཕྲུལ་བོན་ལྷ་རབས་སྒམ་གསུམ་ལ་སོགས་ཏེ། །

འཁོར་གྱི་གཤེན་རབ་རིག་ཅན་རྣམས་ལ་བཤད། །

མདོ་རྒྱུད་འགྲེལ་བ་ཚད་མའི་རྒྱལ་པོ་འདི། །

མི་འཁྲུལ་མི་བསླུ་སེམས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་ཆོངས། །

བོན་གྱི་བསྟན་པ་རྒྱས་ཤིང་འཕེལ་བར་འགྱུར། །

ཐེག་པ་རིམ་པ་བཤད་པའི་མདོ་རྒྱུད་ཀྱི་འགྲེལ་བ། །འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་དགུ་སྐོར་ཞེས་བྱ་བ་དགེའོ། །དགུས་སྦྱར་ཏེ། རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ། ཝ་པོ་དེ་ཁྱུ། ཀ་ར་ཡེ་ཅོང་ཝལ། ཅི་སྤུ་ལྡེམ་ཟ་ཀུ་ལེ། ཁྱུང་པོ་ཡེ་ཤོང༌།། །།